అవిధేయత మరియు అబద్ధపు సాక్ష్యం నిషేధింపబడినది (Disobedience and Lying)

హదీథ్׃ 05

تحريم العقوق وشهادة الزور

అవిధేయత మరియు అబద్ధపు సాక్ష్యం నిషేధింపబడినది

حَدَّثَني عَمْرُو بْنَ مُحمَّدُ بْنُ بُكَيرِ بْنِ مُحمَّدٍ النَّاقِدُ . حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عُلَيَّةَ عَنْ سَعِيدٍ الْجُرَيْرِيِّ . حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمٰنِ بْنُ أَبِي بَكْرَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ: كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ سَلَّمَ  فَقَالَ:   ”أَلاَ أُنَبِّئُكُمْ بِأَكْبَرِ الْكَبَائِرِ؟ ثَلاَثاً :ا‌‌لإِشْرَاكُ بِاللَّهِ. وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ. وَشَهَادَةُ الزُّورِ، أَوْ قَوْلُ الزُّورِ “ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّىاللَّهُ عَلَيْهِ وَ سَلَّمَ مُتَّكِئًا فَجَلَسَ. فَمَا زَالَ يُكَرِّرُهَا حَتَّى قُلْنَا: لَيْتَهُ سَكَتَ ! : متفق عليه

హద్దథని అమ్రు ఇబ్న ముహమ్మదు ఇబ్ను బుకైరి ఇబ్ని ముహమ్మదిన్ అన్నాఖిదు, హద్దథనా ఇస్మాయీలు ఇబ్ను ఉలైయ్యత అన్ సయీదిన్ అల్ జురైరియ్యి, హద్దథనా అబ్దుర్రహ్మాని ఇబ్ను అబి బకరత అన్ అబిహి ఖాలా కున్నా ఇంద రసూలుల్లాహి సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ ఫఖాల అలా ఉనబ్బిఉకుమ్ బిఅక్బరి అల్ కబాయిరి థలాథ, అల్ ఇష్రాకు బిల్లాహి, వ ఉఖూఖుల్ వాలిదైని, వ షహాదతుజ్జూరి, అవ్ ఖౌలుజ్జూరి వ కాన రసూలుల్లాహి సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ ముత్తకిఅన్ ఫజలస ఫమా జాల యుకర్రిరుహా హత్తా ఖుల్నా లైతహు సకత! ముత్తఫఖున్ అలైహ్

అస్సనద్ (ఉల్లేఖకుల పరంపర) సహీబుఖారీ మరియు సహీముస్లిం హదీథ్ గ్రంధకర్తలు ← అమర్ ఇబ్ను ముహమ్మద్ ఇబ్ను బుకైరి ఇబ్ని ముహమ్మదిన్ అన్నాఖిదు ← ఇస్మాయీలు ఇబ్ను ఉలైయ్యత అన్ సయీదిన్ అల్ జురైరియ్యి ← అబ్దుర్రహ్మాన్ ఇబ్ను అబి బకరత ← అబి బకరత (రదియల్లాహుఅన్హు) ← అల్లాహ్ యొక్క ప్రవక్త సల్లల్లాహుఅలైహి వసల్లం హితోపదేశం.

అల్ మతన్ (బోధించిన అసలు విషయం) – ఒకసారి మేము అల్లాహ్ యొక్క  ప్రవక్త సన్నిధిలో ఉన్నాము, అప్పుడు వారుఘోరాతి ఘోరమైన పాపముల గురించి మీకు తెలుపనా? అవి మూడు

  1. అల్లాహ్ కు భాగస్వామ్యం కల్పించటం.
  2. తల్లిదండ్రులకు అవిధేయత చూపటం.
  3. అబద్దపుసాక్ష్యంపలకటంఅనిబోధించారు.

 

అప్పటి వరకు ఏటవాలుగా ఒకవైపు ఒరిగి కూర్చుని ఉన్న దైవప్రవక్త, ఒకేసారి నిటారుగా కూర్చున్నారు మరియు వారు ఆ మాటలనే మళ్ళీమళ్ళీ “అలా పలకటం ఆపివేసి, నిశ్శబ్దంగా ఉంటే ఎంత బాగుండును” అని మేము కోరుకునేటంతటి వరకు అనేక సార్లు పలికారు. ముత్తఫఖున్ అలైహ్

హదీథ్ వివరణ

ఘోరమైన మహాపాపములు అనేకం ఉన్నాయి మరియు అన్నింటి కంటే ఘోరాతిఘోరమైన మహాపాపం – ‘అల్లాహ్ కు అతడి దివ్యకార్యములలో లేక అతడిని ఆరాధించటంలో లేక అతడి శుభమైన నామములలో లేక అతడి అత్యున్నతమైన గుణములలో భాగస్వామిని కల్పించటం.’ ఇస్లాం ధర్మంలో ఇది అత్యంత ఘోరాతి ఘోరమైన మహాపాపం గనుక, దైవప్రవక్త ఈ మహాపాపంతో మొదలుపెట్టారు. ఆ తర్వాత, వారు తల్లిదండ్రులకు అవిధేయత చూపటం అనే మరో ఘోరమైన మహా పాపం గురించి తెలిపారు. తల్లిదండ్రులకు అవిధేయత చూపే ప్రజలు భయంకర శిక్ష అనుభవిస్తారని అల్లాహ్ హెచ్చరించెను. బాల్యం నుండి జాగ్రత్తగా, కరుణతో పెంచి పోషించినందుకు, ప్రతి ఒక్కరు తమ తల్లిదండ్రులను తప్పనిసరిగా గౌరవించవలెను, మర్యాదగా చూడవలెను. మరియు వినయవిధేయతలతో, నమ్రతగా వారితో మెలగమని అల్లాహ్ మనల్ని ఆదేశించెను. మరియు వారికి అవిధేయత చూపటాన్ని అల్లాహ్ నిషేధించెను.  ఖుర్ఆన్ సూరహ్ అల్ ఇస్రా 17: 23-24 లోని క్రింది వచనాలు-

“నీ ప్రభువు ఇలా నిర్ణయించాడు: మీరు కేవలం ఆయనను తప్ప మరెవ్వరినీ ఆరాధించకండి. తల్లిదండ్రులతో మంచిగా వ్యవహరించండి. ఒకవేళ మీ వద్ద వారిలో ఒకరు గాని ఇద్దరు గాని ముసలివారై ఉంటే, వారి ముందు విసుగ్గా “ఉహ్ (లేక ఛీ)” అని కూడా అనకండి. వారిని కసురుకుంటూ సమాధానం ఇవ్వకండి. వారితో మర్యాదగా మాట్లాడండి. మృదుత్వమూ, దయ కలిగి, వారి ముందు వినమ్రులై ఉండండి. ఇలా ప్రార్థిస్తూ ఉండండి “యా రబ్ (ఓ ప్రభూ)! వారిపై కరుణ జూపు, బాల్యంలో వారు నన్ను కారుణ్యంతో, వాత్సల్యంతో పోషించినట్లు”

ప్రతి ముస్లిం తప్పనిసరిగా తన తల్లిదండ్రుల మాట వినవలెను, వారికి విధేయత చూపవలెను, వారిని గౌరవించవలెను. ఎందుకంటే పాపపు పని చేయమని ఆదేశించనంత వరకు, వారు చెప్పినట్లు నడుచుకోవటం మీ బాధ్యత. వారికి అవిధేయత చూపటం ఇస్లాం ధర్మంలో పూర్తిగా నిషేధించబడినది.

మరొక నిషేధింపబడిన పని – అబద్ధపు సాక్ష్యం ఇవ్వటం మరియు నిజం పలకటం నుండి కావాలని (సంకల్ప పూర్వకంగా) దూరంగా పోవటం.  అబద్ధం చెప్పటం మరియు అబద్ధపు సాక్ష్యం ఇవ్వటం అనే తీవ్రమైన తప్పు గురించి తన సహచరులకు బోధించటంలో దైవప్రవక్త ఎక్కువ ధ్యాస చూపేవారు. ఎందుకంటే మాట జారటం నాలుకకు చాలా తేలికైన పని మరియు ప్రజలు ఈ భయంకరమైన మహాపాపం గురించి తరచుగా అజాగ్రత్త వహిస్తారు. ఈ ఘోరమైన మహాపాపానికి అసూయ, వోర్వలేని తనం, ద్వేషం, ఈర్ష్య, శత్రుత్వం, దుష్టభావం, పగ వంటి అనేక చెడు విషయాలు కారణం కావచ్చును. ‘ఈ హెచ్చరికను ఇక ఆపరేమో’ అని తోటి సహచరులు అనుకునే వరకు దైవప్రవక్త దీనిని అనేక సార్లు పలికారు.

కాబట్టి ముస్లింలు అల్లాహ్ యొక్క ఆగ్రహానికి మరియు కఠినశిక్షకు గురిచేసే ఈ ఘోరాతి ఘోరమైన ఈ మహాపాపములలో ఏ ఒక్కటీ చేయకుండా జాగ్రత్త వహిస్తూ, తమను తాము కాపాడుకోవలెను మరియు ఇతరులను కూడా కాపాడటానికి ప్రయత్నించవలెను.

ఈ హదీథ్ యొక్క ప్రయోజనాలు (లాభాలు):

  1. దైవప్రవక్త తన సహచరులకు బోధించిన మార్గదర్శకత్వం మరియు హితవులు మొత్తం మానవజాతికి కూడా వర్తిస్తాయి, వాటిని ఆచరిస్తే తప్పక ప్రయోజనం కలుగుతుంది.
  2. అల్లాహ్ కు భాగస్వామ్యం కలిగించటం మరియు తల్లిదండ్రులకు అవిధేయత చూపటం నిషేధించబడినది.
  3. అబద్ధం చెప్పటం మరియు తప్పుడు సాక్ష్యం ఇవ్వటం నిషేధించబడినది.
  4. దైవప్రవక్త పై వారి సహచరులు చూపించిన భక్తి మరియు దైవప్రవక్తను చికాకు పెట్టకుండా సహనంతో ప్రవర్తించటం ద్వారా సహచరులలోని గొప్ప లక్షణాలు తెలుస్తున్నాయి.

ప్రశ్నలు

  1. దైవప్రవక్త తెలిపిన ఘోరాతిఘోరమైన మహాపాపములు ఎన్ని? అవి ఏవి?
  2. అబద్ధం చెప్పటం లేక తప్పుడు సాక్ష్యమివ్వటానికి గల కారణాలేమిటి?
  3. తల్లిదండ్రుల కోసం మనం ఏమని ప్రార్థించవలెను?(ఖుర్ఆన్ ఆధారంగా)
  4. ఈ హదీథ్ ద్వారా మీరు గ్రహించిన విషయాలేమిటి?

Source : హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

నిజాయితీగా వాపసు చెయ్యటం (Returning honestly)

హదీథ్׃ 04

أداء الأمانة నిజాయితీగా వాపసు చెయ్యటం

حدثنا أبُو كُرَيْبٍ، حدَّثنَا طَلْقُ بنُ غَنَّامٍ عنْ شَرِيكٍ وَ قَيْسٌ عَنْ أَََبي حَصِينٍ ، عَنْ أبي صَالَحْ عَنْ أَبي هُرَيْرَة  قَالَ، قَالَ النَبِيّ صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمَ  ”أَدِّ الأمَانَةَ إِلَى مَنِ أْتَـمَنَكَ ، وَلاَ تَخُنْ مَنْ خَانَكَ رواة أحمد و أبوداود و التِّرْمِذِي

హద్దథనా అబు కురైబిన్ హద్దథనా తల్ఖు ఇబ్ను గన్నామిన్ అన్ షరీకిన్ వ ఖైసున్ అన్ అబి హసీనిన్ అన్ అబి శాలహ్ అన్ అబి హురైరత ఖాల, ఖాలన్నబియ్యి సల్లల్లాహు ఆలైహి వ సల్లమ అద్ది అల్ అమానత ఇలా మనిఁ తమనక, వలాతఖున్ మన్ ఖానక .  రవాహ్ అహమద్, అబుదావూద్, తిర్మిది .

అస్సనద్ (ఉల్లేఖకుల పరంపర) అహమద్, అబుదావూద్, తిర్మిది హదీథ్ గ్రంధకర్తలు ← అబు కురైబిన్ ← తల్ఖు ఇబ్ను గన్నామిన్ ← అన్ షరీకిన్ ←  ఖైసున్ అన్ అబి హసీనిన్ ← అబి శాలహ్ ← అబి హురైరత (రదియల్లాహుఅన్హు)  ← ప్రవక్త సల్లల్లాహుఅలైహి వసల్లం ప్రకటించారు.

అల్ మతన్ (బోధించిన అసలు విషయం) ఏదైతే నమ్మకంతో మీ దగ్గర ఉంచబడినదో, దానిని వారికే నిజాయితితో తిరిగి అప్పగించండి. మరియు ఎవరైతే మిమ్మల్ని మోసగించారో వారిని మీరు తిరిగి మోసగించవద్దు (అంటే మోసగాళ్ళతో కూడా నిజాయితి తోనే వ్యవహరించ వలెను). అహమద్, అబుదావూద్, తిర్మిది హదీథ్ గ్రంధాలు

ఉల్లేఖకుని పరిచయం: అబు హురైరా రదియల్లాహు అన్హు పూర్తి పేరు అబ్దుర్రహ్మాన్ బిన్ సఖర్ అద్దౌసీ. ఆయన 7వ హిజ్రీ సంవత్సరంలో ఖైబర్ విజయం సందర్భంగా ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం సహచర్యంలోనికి చేరినారు. ఎక్కువ హదీథ్ లను జ్ఞాపకం ఉంచిన వారిలో సహచరులలో (సహాబాలలో) ఒకరు.

హదీథ్ వివరణ

నమ్మకంగా మీ దగ్గర ఉంచిన వస్తువును, నిజాయితీగా దాని యజమానికి తిరిగి ఇచ్చివేయమని (వాపసు చేయమని) ఈ హదీథ్ ద్వారా ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఆదేశిస్తున్నారు. వాడుకోవటానికి తీసుకున్న పనిముట్లయినా, తాకట్టు పెట్టిన వస్తువులైనా సరే ఈ ఆజ్ఞ వర్తిస్తుంది. వీటిని కూడా చాలా జాగ్రత్తగా, నమ్మకంగా వాటి యజమానికి తిరిగి ఇవ్వవలెను. ఇస్లాం ధర్మంలో నిజాయితీకి చాలా ఉన్నత స్థానమున్నది. నిజాయితీకి ఉన్న అత్యంత ప్రాధాన్యత దృష్ట్యా ప్రతి ముస్లిం దీనిని తప్పని సరిగా, సీరియస్ గా పాటించవలెను. నిజాయితీగా ఉండటం వలన ప్రజలు గౌరవిస్తారు. ప్రజలు నిజాయితీ పరులపై నమ్మకం ఉంచుతారు, వారిపై భరోసా ఉంచుతారు. బంధుమిత్రులు వారిని గౌరవాభిమానాలతో చూస్తారు. ఉదాహరణకు నిజాయితీగా ఇతరుల హక్కులను పూర్తిచేసే ఉపాధ్యాయులు, గురువులు ప్రతిచోట ఆదరించబడతారు. వారు అల్లాహ్ తరుపు నుండి మరియు అక్కడి ప్రజల తరుపు నుండి తెలుపబడే కృతజ్ఞతలు స్వీకరించటానికి అర్హులు. అలాగే నిజాయితీగా విద్యనభ్యసించే విద్యార్థి కూడా నిజాయితీ పరుడిగా గుర్తింపు పొందుతాడు. ఇతరుల వస్తుసామగ్రీని, ధనసంపదలను కాపాడి, వారికి చేర్చే వాడు కూడా తన నిజాయితీకి సరైన పుణ్యాలు పొందుతాడు. ఎవరైతే నిజాయితీగా జీవించరో, ఇతరుల వస్తువులను నిజాయితీగా తిరిగి ఇవ్వాలని ప్రయత్నించరో, వారు ప్రజల దృష్టిలో చులకనైపోతారు. మరియు అల్లాహ్ తరుపు నుండి కఠిన శిక్షలకు గరువుతారు.

అతడు ఉద్యోగస్తుడైతే, అతడి ఉద్యోగం ఏదో ఒకరోజున పోతుంది. వ్యాపారస్తుడైతే, ప్రజలలో నమ్మకం పోగొట్టుకుంటాడు.  కాబట్టి ప్రతి ముస్లిం, తన దగ్గర ప్రజలు ఉంచిన వాటిని, వాటి వాటి యజమానులకు జాగ్రత్తగా చేర్చవలెను. వాటికి ఎటువంటి నష్టం గాని, అపాయం గాని చేకూర్చకూడదు. వస్తుసామగ్రి మాత్రమే కాకుండా, ఇతరుల రహస్యాలను, వ్యవహారాలను, గౌరవ మర్యాదలను కూడా నిజాయితీగా కాపాడ వలెను. ఇతరులతో సంప్రదాయబద్ధంగా, వారికి ఎటువంటి ఇబ్బంది కలగకుండా కలిసిమెలిసి పూర్తి నిజాయితీతో  జీవించవలెను. ఎందుకంటే ఎవరి దగ్గరైతే నిజాయితీ ఉండదో, వారి దగ్గర దైవవిశ్వాసం (ఈమాన్) కూడా ఉండదు.

హదీథ్ వలన కలిగే లాభాలు

  1. నమ్మకంగా ఉంచబడిన దానిని, దాని యజమాని వద్దకు జాగ్రత్తగా తిరిగి చేర్చటం తప్పని సరి బాధ్యత.
  2. నిజాయితీగా వాపసు చెయ్యక, మోసం చేసేవారితో బదులుగా మోసం చెయ్యడం నిషేధించబడినది.

Source : హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

ఇస్లాం ధర్మం లంచమును నిషేధిస్తున్నది (prohibition of bribery)

bribery-telugu-islamహదీథ్׃ 03

الإسلام يحرم الرشوة ఇస్లాం ధర్మం లంచమును నిషేధిస్తున్నది

حَدَّثَنَا عَبْدِ اللهِ، حَدَّثَنِي أَبِي، حَدَّ ثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّ ثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ خَالِهِ الحْا رِثِ بْنِ عَبْدُ الرَّحْمَنْ، عَنْ أَبي سَلَمَةَ بِنْ عَبْدُ الرَّحْمَنْ، عَنْ عَبْدُ اللهِ بْنُ عَمْرٍو  قال:لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّاشِي َوَالمْرُْتَشِي

رواة مسند أحمد

హద్దథనా అబ్దిల్లాహి, హద్దథని అబి , హద్దథనా వకీయున్, హద్దథనా ఇబ్ను అబి దిబిన్ , అన్ ఖాలిహి అల్ హారిథి ఇబ్ని అబ్దుర్రహ్మాన్, అన్ అబి సలమత బిన్ అబ్దుర్రహ్మాన్, అన్ అబ్దుల్లాహిబ్ను అమ్రిన్ ఖాల లఅన రసూలుల్లాహి సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లమ అర్రాషియ వల్ ముర్తషియ రవాహ్ ముస్నద్ అహమద్.

అస్సనద్ (ఉల్లేఖకుల పరంపర) ముస్నద్ అహమద్ హదీథ్ గ్రంధకర్త ← అబ్దిల్లాహి ← అబి ← వకీయున్ ← ఇబ్ను అబి దిఁబిన్ ← అన్ ఖాలిహి అల్ హారిథి ఇబ్ని అబ్దుర్రహ్మాన్ ← అన్ అబి సలమత బిన్ అబ్దుర్రహ్మాన్ ← అన్ అబ్దుల్లాహిబ్ను అమ్రిన్ (రదియల్లాహుఅన్హుమా) ← ప్రవక్త సల్లల్లాహుఅలైహి వసల్లం ప్రకటించారు

అల్ మతన్ (బోధించిన అసలు విషయం) లంచం ఇచ్చేవారు మరియు లంచం పుచ్చుకునే వారిపై నుండి అల్లాహ్ యొక్క కరుణ తొలిగి పోవుగాక అని మరియు అల్లాహ్ యొక్క తిరస్కారం కలుగు గాక అని రసూలుల్లా సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం శపించినారు”. ముస్నద్ అహమద్ హదీథ్ గ్రంధం

ఈ హదీథ్ ఉల్లేఖకుని పరిచయం – అబ్దుల్లాహ్ బిన్ అమర్ బిన్ అల్ ఆశ్ బిన్ వాయల్ అస్సహ్మి రదియల్లాహు అన్హుమా  తన తండ్రి కంటే ముందుగా ఇస్లాం స్వీకరించారు.

హదీథ్ వివరణ ׃

లంచం ఇచ్చేవారు అల్లాహ్ యొక్క దయాదాక్షిణ్యాలకు దూరం కావాలని మరియు అల్లాహ్ యొక్క కరుణాకటాక్షాలు వారిపై కురవకూడదని ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం శపించినట్లుగా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ అమర్ రదియల్లాహు అన్హుమా ఉల్లేఖించిన హదీథ్ ద్వారా మనకు తెలుస్తున్నది. అరబీభాషలోని అర్రాషీ అనే వ్యక్తి ఎవరంటే – ప్రేమాభిమానాలు, చనువు ప్రదర్శిస్తూ, ధనం, బంగారం, స్థలం, భవనం, తోట వంటి విలువైన కాలుకులు బహుమతిగా ఇచ్చి, దానికి బదులుగా ఇతరుల హక్కును స్వయంగా పొందటానికి ప్రయత్నించేవాడు. ఈ విధంగా ఇతరుల హక్కును కొల్లగొట్టటానికి ప్రయత్నించటం ఇస్లాం ధర్మంలో నిషేధించబడినది.  ఇదే విధంగా లంచం తీసుకునే వారిని కూడా ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం శపించారు.  ఎందుకంటే వారు అన్యాయంగా, అనైతికంగా సంపాదించటానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు. ఇతరుల సంపదను హరాం (నిషిద్ధమైన) పద్ధతిలో స్వంతం చేసుకోవటానికి ప్రయత్నిస్తున్నారు. కాబట్టి ముస్లింలు ఇటువంటి సందేహాస్పదమైన పరిస్థితుల నుండి చాలా దూరంగా ఉండవలెను. ఈ విధంగా వారు అల్లాహ్ యొక్క కోపం నుండి, ఆగ్రహం నుండి తమను తాము రక్షించుకునే అవకాశం ఉన్నది.

హదీథ్ ఆచరణ వలన కలిగే లాభాలు׃

  1. లంచం ఇచ్చేవారు, లంచం పుచ్చుకునే వారు  అల్లాహ్ యొక్క దయాదాక్షిణ్యాల నుండి దూరం కావటం.
  2. లంచాన్ని ఇస్లాం పూర్తిగా నిషేదిస్తున్నది. ఎందుకంటే ఇది సమాజానికి తీవ్రమైన నష్టాన్ని కలిగిస్తుంది.

Source : హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

ఈర్ష్యాద్వేషాల నిషేధం (Prohibition of Envy)

hasad-envy-telugu-islamహదీథ్׃ 02

تحريم التباغض والتحاسد ఈర్ష్యాద్వేషాల నిషేధం

మానవుల మధ్య శత్రుత్వం పెంపొందించే పగ, వైరం, ద్వేషం, ఈర్ష్య, అసూయ, ఓర్వలేనితనంమొదలైన చెడు(దుష్ట)గుణాలు ఇస్లాంలో అనుమతింపబడలేదు.

عَنْ   أَ نَسِ  بْنِ مَالِكٍ رَضِي اللهُ عَنْهُ  أَنَّ رَسُولُ اللِه صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمْ  قَالَ: ” لَا تَبَاغَضُوْا ،  وَلَا تَـحَاسَدُوْا ، وَلَا تَدَابَرُوْا،   وَكُوْنُوْا عِبَادَ اللهِ  إِخْوَانًا ،  وَلَا يـَحِلُّ لِـمُسْلِمٍ  أَنْ يـَهْجُرَ  أَخَاهُ  فَوْقَ  ثَلَاثَةِ أَ يَّامٍ” متفق عليه

అన్ అనసిబ్నె మాలికిన్ రదియల్లాహు అన్హు – అన్నరసూలల్లాహి (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) ఖాల, “లా తబాగదూ, వలా తహాసదూ, వలా తదాబరూ, వకూనూ ఇబాదల్లాహి ఇఖ్ వానా, వలా యహిల్లు లి ముస్లిమిన్, ఐఁయ్యహ్ జుర అఖాహు ఫౌఖ తలాతతి అయ్యామ్” ముత్తఫిఖున్ అలైహి

అనస్ ఇబ్నె మాలికిన్ రదియల్లాహు అన్హు ఇలా ఉల్లేఖించారు – ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) ఇలా హితోపదేశం చేశారు “1. మీరు ద్వేషించుకోవద్దు. 2. మీరు అసూయ (ఈర్ష్య) పడవద్దు. 3. మీరు ఒకరికొకరు వీపు చూపుకోవద్దు (దూరం కావద్దు) మరియు అల్లాహ్ దాసులై సహోదరులుగా ఉండండి. తోటి సోదరులతో మూడు రోజులకంటే ఎక్కువగా (అయిష్టంతో) మాట్లాడకుండా ఉండడం ముస్లింలకు అనుమతింపబడలేదు” (బుఖారి మరియు ముస్లిం హదీథ్ గ్రంథాలు)

హదీథ్ వివరణ

ఈ హదీథ్ ద్వారా ముస్లింలు తమలో తాము ఏవిధంగా సోదరభావంతో ప్రేమ, సామరస్యం (పొందిక), సానుభూతి(ఇతరుల దు:ఖంలో పాలుపంచుకోవడం) వంటి మంచి గుణాలు కలిగి ఉండాలో ప్రవక్త(సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) మనకు బోధించారు. ఇంకా ఉన్నతమైన లక్షణాలకు పునాది అయినటువంటి మర్యాదపూర్వకమైన ప్రవర్తన ఎలా మనలను చెడు నడవడికకు దూరంగా ఉంచుతుందో, మన హృదయాలను ద్వేషం మరియు దురుద్దేశం నుంచి విముక్తి కలిగిస్తుందో తెలుపబడినది. నిష్కపటమైన మరియు పారదర్శకతతో కూడిన పరస్పర సోదరభావం అత్యున్నతమైన ఇస్లామీయ జీవన విధానానికి దారి చూపుతుంది. ఈ హదీథ్ ద్వారా తెలిసే మరొక ముఖ్య విషయం – కేవలం అల్లాహ్ కోసం మాత్రమే ఏర్పడిన ముస్లిం సోదరబంధం (పరస్పర సహాయానికి ఏర్పడిన సోదరబంధం) రక్తసంబంధం కంటే ఎంతో గొప్పది. అల్లాహ్ పై ఉన్న విశ్వాసం ఆధారంగా ఏర్పడటం వలన ఆ బంధంలో పూర్తి నిజాయితీ ఉంటుంది. ఇతరులకు నిస్వార్ధసేవ చేయటం ద్వారా అల్లాహ్ ను ఇష్టపరచడానికి చేసే కృషి సఫలం కావటానికి, తోటివారికి కీడుచేసే పనులనే కాకుండా అటువంటి ఆలోచనలను కూడా తన దరిదాపులకు రాకుండా జాగ్రత్త పడతాడు. కాబట్టి సరైన కారణం లేకుండా తోటి ముస్లిం సోదరుడి నుండి 3 రోజులకంటే ఎక్కువగా  అయిష్టతతో దూరంగా ఉండకూడదు. ఇక్కడ సరైన కారణం అంటే – చెడు అలవాట్లు ఉన్నవారికి కావాలని దూరంగా ఉండటం వలన అతడు తను చేసే పాపకార్యాలను వదిలివేస్తాడేమో లేదా అతని చెడు అలవాట్లు తనమీద ప్రభావం చూపుతాయోమో అనే భయం, కారణం.

ఈ హదీథ్ అమలు చేయడం వలన కలిగే లాభాలు׃

  1. ద్వేషం, అసూయ, పరోక్షంలో నిందించటం (చాడీలు చెప్పటం) తత్కాలావేశానికి వశం కావడం ఇస్లాం లో నిషేధించబడినది.
  2. ఎట్టి పరిస్థితిలోను ఇతర ముస్లిం సోదరునికి హాని కలిగించకూడదు.
  3. మూడు రోజులకంటే ఎక్కువగా ఒక ముస్లిం సోదరుని వెలి పెట్టడం నిషేధించబడినది.
  4. సోదరత్వం మరియు ప్రగాఢ సంబంధం ముస్లింల మధ్య స్థిరపడాలి.

ఈ హదీథ్ ఉల్లేఖకుని పరిచయం:- ఈ హదీథ్ ను ఉల్లేఖించినవారి పేరు అనస్ ఇబ్నె మాలిక్ రదియల్లాహి అన్హు. వీరు ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) సేవలో తన జీవితాన్ని గడిపారు. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) యొక్క హదీథ్ లు ఎక్కువగా ఉల్లేఖించిన వారిలో వీరి పేరు కూడా ఉంది.

ప్రశ్నలు

  1. లా _______, వలా _______, వలా _______, వకూనూ ఇబాదల్లాహి ఇఖ్ వానా, వలా _______ లిముస్లిమిన్, అయియ్యహ్ జుర అఖాహు ఫౌఖ _______అయ్యామ్.
  2. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) ఇలా హితోపదేశం చేశారు  1. మీలో ఒకరినొకరు _____కోకూడదు. 2. మీ మధ్య _______ ఉండకూడదు. 3. ఒకరినొకరు _____ చూపుకోవద్దు (దూరం కావద్దు).
  3. ఏ ముస్లిం కూడా తోటి ముస్లిం సోదరుడితో _______రోజులకంటే ఎక్కువగా అయిష్టంతో దూరంగా ఉండడం (మాట్లాడకపోవడం) అనుమతింపబడలేదు.
  4. ముస్లింలు తమలో తాము _______తో ప్రేమ, సామరస్యం (పొందిక), సానుభూతి (ఇతరుల దు:ఖంలో పాలుపంచుకోవడం) వంటి మంచి గుణాలు కలిగి ఉండాలి.
  5. ఉన్నతమైన లక్షణాలకు పునాది ______________ ప్రవర్తన.
  6. మర్యాదపూర్వకమైన ప్రవర్తన _______నడవడికకు దూరంగా ఉంచుతుంది.
  7. మర్యాదపూర్వకమైన ప్రవర్తన హృదయంలోని ______ మరియు _____తొలగిస్తుంది.
  8. నిష్కపటమైన మరియు పారదర్శకతతో కూడిన ______________అత్యున్నతమైన ఇస్లామీయ జీవన విధానానికి దారి చూపుతుంది.
  9. కేవలం అల్లాహ్ కోసం మాత్రమే ఏర్పడిన ______బంధం (పరస్పర సహాయానికి ఏర్పడిన సోదరబంధం) _______సంబంధం కంటే ఎంతో గొప్పది.
  10. కేవలం అల్లాహ్ కోసమే ఏర్పడిన సోదర బంధంలో పూర్తి _______ఉంటుంది.

Source : హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

దైవ విశ్వాసుల మధ్య సహకారం (cooperation among believers)

హదీథ్׃ 01

దైవ విశ్వాసుల మధ్య సహకారం التعاون بين المؤمنين

حدّثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ و أَبُو عَامِرٍ الأَشْعَرِيُّ . قَالاَ: حَدَّثَنَا عَبْدُ اللّهِ بْنُ إِدْرِيسَ وَ أَبُو أُسَامَةَ وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ ، أَبُو كُرَيْبٍ . حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ وَ ابْنُ إِدْرِيسَ وَ أَبُو أُسَامَةَ . كُلُّهُمْ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى  قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللّهِ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ *اَلْمُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ، يَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضاً * ثُمَّ شَبَّكَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ رواة صحيح البخاري

హద్దథనా అబూబక్రి అబ్ను అబి షయ్బత వ అబూ ఆమిరిన్ అల్ అష్అరియ్యు ఖాల హద్దథనా అబ్దుల్లాహి అబ్నుఇద్రీస వ అబూ ఉసామత వ హద్దథనా ముహమ్మదు అబ్ను అల్ అలాయి అబూ కురైబిన్ హద్దథనా ఇబ్ను అల్ ముబారకి వ అబ్నుఇద్రీస వ అబూ ఉసామత కుల్లుహుమ్ అన్ బురైదిన్ అన్ అబీ బుర్దత అన్ ఇబీ ముసా ఖాల, ఖాల రసూలుల్లాహి సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ “అల్ ముఁమిను లిల్ ముఁమిని కల్ బున్యాని యషుద్దు బఆదుహు బఆదన్” థుమ్మ షబ్బక బైన అశాబిఇహి. రవాహ్ సహీ బుఖారి.

అస్సనద్ (ఉల్లేఖకుల పరంపర) సహీ బుఖారీ హదీథ్ గ్రంధకర్త ← అబూబక్రి అబ్ను అబి షయ్బత ← అబూ ఆమిరిన్ అల్ అష్అరియ్యు ← అబ్దుల్లాహి అబ్నుఇద్రీస ← అబూఉసామత ←అన్ బురైదిన్ ←అన్ అబీబుర్దత ← అన్ అబీముసా (రదిఅల్లాహుఅన్హు)← ప్రవక్త సల్లల్లాహుఅలైహి వసల్లం ప్రకటించారు.

అల్ మతన్ (బోధించిన అసలు విషయం) “ఒక విశ్వాసికి, మరొక విశ్వాసికి, మధ్య సంబంధం ఎంత దృఢంగా ఉండాలంటే ఒకరి వలన మరొకరికి బలం, శక్తి చేకూరాలి” తరువాత వారు తన చేతి వ్రేళ్ళను ఒకదానిలో మరొకటి జొప్పించటం ద్వారా అవి ఎంత బలంగా మారతాయో ప్రదర్శించారు. సహీ బుఖారి హదీథ్ గ్రంధం.

హదీథ్ వివరణ

పరస్పరం ఒకరికొకరు సహాయసహకారాలు అందించుకునే విశ్వాసులను ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఒకదానికొకటి బలాన్నిస్తూ కట్టడాన్ని (ఇంటిని) పటిష్టంగా ఉంచే వేర్వేరు ఇటుకరాళ్ళతో, ఇతర భాగాలతో పోల్చారు. ఎందుకంటే ఏ భవనమైనా (ఇల్లయినా) సరే దాని నిర్మాణం పూర్తియినదని మరియు నివాసయోగ్యంగా ఉందనీ చెప్పాలంటే, దానిలోని విభిన్న భాగాలు, కట్టడంలోని ఇటుకరాళ్ళు ఒకదానినొకటి గట్టిగా అంటిపెట్టుకుని ఉండి, భవనాన్ని దృఢ పర్చాలి. అలా కాని పక్షంలో, ఆ ఇంట్లోని గోడల్లో పగుళ్ళు వచ్చి కొంతకాలం తర్వాత మొత్తం భవనమే కూలిపోతుంది. ఒక ముస్లిం ఇతరుల తోడ్పాటు లేకుండా ఒక్కడే ఇస్లామీయ పద్ధతి ప్రకారం జీవించటం మరియు రోజువారి ఆరాధనలు చేయటం చాలా కష్టం.

హదీథ్ ఉల్లేఖకుడి పరిచయం

అబు మూసా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ ఖైస్ బిన్ ముస్లిం అల్ అష్అరీ ప్రసిద్ధి చెందిన సహచరులలో ఒకరు. కూఫా పట్టణంలో నివసించేవారు. 50వ హిజ్రీ సంవత్సరంలో చనిపోయారు.

ఈ హదీథ్ యొక్క ప్రయోజనాలు (లాభాలు):

  1. కట్టడం, ఇటుకరాళ్ళు వంటి మామూలు ఉదాహరణలు ఇవ్వటం వలన అసలు విషయం సులభంగా అర్థం అవుతుంది. అందులోని సారం కూడా తేలికగా తెలుస్తుంది.
  2. ముస్లింల మధ్య సహాయసహకారములు ద్వారా వారి దైవవిశ్వసం (ఈమాన్) బలపడుతుంది మరియు వారిని బలవంతులుగా చేస్తుంది.
  3. ముస్లిం ల మధ్య సహాయసహకారముల బంధం కోసం ప్రయత్నించాలి మరియు స్థాపించాలి.

ప్రశ్నలు

  1. ప్రజలు ఎలా సహాయసహకారాలందించుకోవాలి?
  2. అబు మూసా అష్అరీ రదియల్లాహు అన్హు గురించి వ్రాయండి.
  3. ఈ హదీథ్ ద్వారా సమాజానికి కలిగే ప్రయోజనాలు వ్రాయండి.

Source : హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

హదీథ్ – రెండవ స్థాయి

హదీథ్ – రెండవ స్థాయి  [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  ముహమ్మద్ కరీముల్లాహ్

  1. దైవ విశ్వాసుల మధ్య సహకారం (cooperation among believers)
  2. ఈర్ష్యాద్వేషాల నిషేధం (Prohibition of Envy)
  3. ఇస్లాం ధర్మం లంచమును నిషేధిస్తున్నది (prohibition of bribery)
  4. నిజాయితీగా వాపసు చెయ్యటం (Returning honestly)
  5. అవిధేయత మరియు అబద్ధపు సాక్ష్యం నిషేధింపబడినది (Disobedience and Lying)
  6. మోసం చేయటం నిషేధించబడినది (Prohibition of deceiving)
  7. చాడీలు చెప్పటం నిషేధించబడినది (Prohibition of Backbiting)
  8. అపనిందలు వేయటం (Gheebah & Slander)
  9. ఇరుగు పొరుగు (పొరుగింటి) వారి హక్కులు (Rights of neighbours)
  10. అనవసరపు విషయాల జోలికి పోకూడదు (Leaving off unnecessary matters)
  11. ఇస్లాంలో పరిశుభ్రత (Cleanliness in Islam)
  12. కపటుడి చిహ్నాలు (Signs of Hypocrite)
  13. దైవవిశ్వాసపు తియ్యటి మాధుర్యం (Sweetness of Iman)

హదీథ్ – మొదటి స్థాయి [తెలుగు]

హదీథ్ – మొదటి స్థాయి [తెలుగు]
(రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  సయ్యద్ యూసుఫ్ పాషా

  1. చిత్తశుద్ధి తో పనిచేయటం – Performing Deeds with Sincerity

  2. మర్యాదపూర్వక సంభాషణ & స్నేహపూర్వక కలయిక

  3. ధర్మప్రచారం మరియు దాని ప్రతిఫలం

  4. అన్నపానీయములు సేవించే విధానం

  5. ఇస్లాం ధర్మంలో తుమ్మినప్పుడు ఆచరించవలసిన పధ్దతి

  6. సత్యం పలకటాన్ని ప్రోత్సహించటం-అసత్యం పలకటాన్ని నిరోధించటం

  7. అభివాదము & అన్నదానం యొక్క ఔన్నత్యం (Greeting with Salam & Feeding Poor)

  8. కాలకృత్యాలు తీర్చుకునే పద్ధతి (Dua while entering and exiting from toilet)

  9. కోపతాపాల గురించి హెచ్చరిక (warning about becoming angry)

  10. నైతిక ప్రవర్తన (నీతిబద్ధమైన నడవడిక) – Good Character

  11. క్షమాగుణం & సహనశీలత్వం (Patience & Forgiveness)

  12. స్నేహితుల ప్రభావం (Influence of friends)

  13. నాలుకతో & చేతితో ఇతరులకు కష్టం, నష్టం కలిగించకూడదు (Harming others with tongue and hands)

  14. ముస్లింలు విధిగా ఒకరినొకరు ప్రేమించాలి (Muslims loving each other)

ముస్లింలు విధిగా ఒకరినొకరు ప్రేమించాలి (Muslims loving each other)

హదీథ్׃ 14

وجوب محبة المسلم لأخيه

ముస్లింలు విధిగా ఒకరినొకరు ప్రేమించాలి (ప్రేమాభిమానలతో గౌరవించాలి)

عَنْ أَنَسٍ رضى الله عنه عَنِ النَّبِىِّ ^ قَالَ: لَا يُوْمِنُ أَحَدَكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيْهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ (رواه البخاري)

అన్ అనస్ ఇబ్నె మాలికి రదియల్లాహు అన్హు అనిన్నబియ్యి (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) ఖాల, ″లా యూమిను అహదకుమ్ హత్తా యుహిబ్బ లిఅఖీహి, మా యుహిబ్బు లి నఫ్ సిహి″

తాత్పర్యం:- అన్ = ఉల్లేఖన, అనస్ ఇబ్నె మాలికి = ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) యొక్క సహచరుడు(సహాబి), రదియల్లాహు అన్హు = అల్లాహ్ వారితో ఇష్టపడుగాక, అనిన్నబియ్యి = ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం ప్రకటించారు,  ఖాల = తెలిపారు, లా = కాదు,  యూమిను = విశ్వాసి , అహదకుమ్ = మీలో ఎవరూ, హత్తా = అప్పటి వరకు,  యుహిబ్బ = కోరుకోవటం, లి = కోసం, అఖీహి = తోటి సోదరుడి, మా = ఏదైతే, యుహిబ్బు = కోరుకోవటం, లి = కోసం, నఫ్సిహి = తనకోసం .

అనువాదం:-అనస్ ఇబ్నె మాలిక్ రదియల్లాహు అన్హు ఇలా ఉల్లేఖించారు – ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) ఇలా అన్నారు “మీలో ఒక్కరు కూడా అప్పటి వరకూ నిజమైన విశ్వాసి కాజాలరు. (ఎప్పటివరకూ అంటే) మీరు మీ కొరకు దేనినైతే ఇష్టపడతారో మీ తోటి ముస్లిం సోదరునికి కూడా (అలాంటిదే ఉండాలని) ఆవిధంగానే ఉండాలని (మనస్పూర్తిగా) కోరుకోనంతవరకు.” సహీబుఖారి హదీథ్ గ్రంథం

వివరణ:- ఈ హదీథ్, ఒక ముస్లిం తన తోటి ముస్లిం సోదరులను విధిగా ప్రేమించాలనీ, గౌరవించాలనీ తెలియజేయు చున్నది. ఇస్లాంలో అనుమతించబడిన మేరకు – మన ముస్లిం సోదరుల ఆశలు, ఆశయాలు సాకారం అయ్యేలా మనం వారికి అన్ని విధాలా సహాయం చేయాలి, సహకరించాలి. ఈ హదీథ్ సోదర ముస్లింల పట్ల సమానత్వం వైపునకు, వారి పట్ల మసం చూపవలసిన పరస్పర గౌరవం, వినయం, వినమ్రత వైపుకు మన దృష్టిని మరల్చుచున్నది. మనలో నుండి తోటివారి పట్ల ద్వేషం, అసూయ, ఏహ్యభావం, హీనభావం మరియు మన తోటి ముస్లిం సోదరుల పట్ల మోసపూరిత ఆలోచనలను దూరం చేసుకోనంత వరకు, వారిపట్ల (సహజసిద్ధమైన) ప్రేమ, అభిమానం, గౌరవం మనలో పుట్టుకురావు అని గమనించాలి.

ఈ హదీథ్ ఆచరించడం వలన కలిగే లాభాలు:-

  1. మనతోటి ముస్లిం సోదరులను ప్రేమించడం లేక అసహ్యించుకోవడం (అంటే మన అంతరంగ మరియు బహిర్గత ప్రవర్తన) అనేవి అల్లాహ్ పట్ల మనలోని సంపూర్ణమైన విశ్వాసాన్ని పరీక్షించే గీటురాళ్ళ వంటి విషయాలలో ఇవి కూడా ఉన్నాయని గమనించాలి.
  2. తోటివారిపట్ల అసూయా, ద్వేషభావాలు – అల్లాహ్ పట్ల మనలోని విశ్వాసాన్ని తగ్గిస్తాయి.
  3. మన తోటివారు మంచిగా ఉండాలని కోరుకోవడం, అందుకని వారికి సహాయసహకారాలు అందజేయడం, వారిని చెడు మరియు తప్పుడు మార్గాల నుండి వారించడం అనేవి కేవలం అల్లాహ్ కొరకు మాత్రమే మనలో వారిపట్ల ప్రేమాభిమానాలు ఉన్నాయనడానికి నిదర్శనం.
  4. ఇతరుల బాగోగుల గురించి ఆలోచించక, అన్ని మంచి విషయాలు మనకే సొంతం అవ్వాలనుకునే  స్వార్ధపరత్వం, నీచమనస్తత్వం గురించి ఈ హదీథ్ మనల్ని హెచ్చరిస్తున్నది.

హదీథ్ ను ఉల్లేఖించినవారి పరిచయం:- ఈ హదీథ్ ను ఉల్లేఖించిన వారి పేరు అనస్ ఇబ్నె మాలిక్ రదియల్లాహి అన్హు. వీరు ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) సేవలో తన జీవితాన్ని గడిపారు. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) యొక్క హదీథ్ లు ఎక్కువగా ఉల్లేఖించిన వారిలో వీరి పేరు కూడా ఉంది.

ప్రశ్నలు

  1. మీరు మీ కొరకు దేనినైతే ఇష్టపడతారో మీ తోటి ముస్లిం సోదరునికి కూడా     _____________________________________ (మనస్పూర్తిగా) కోరుకోవాలి.
  2. ఒక ముస్లిం తన తోటి ముస్లిం సోదరులను_____ప్రేమించాలి మరియు గౌరవించాలి.
  3. సోదర ముస్లింల పట్ల సమానత్వం, పరస్పర గౌరవం, వినయం, వినమ్రతం చూపటమనేది కేవలం అల్లాహ్ కోసం మాత్రమే పాటించాలా? లేక వారి నుండి తమ అవసరాలు తీర్చుకోవడానికా?
  4. ఈ హదీథ్  అమలు చేయటం ద్వారా సమాజంలో ఎటువంటి మార్పులు వస్తాయి?

Source : హదీథ్ – మొదటి స్థాయి (రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  సయ్యద్ యూసుఫ్ పాషా

నాలుకతో & చేతితో ఇతరులకు కష్టం, నష్టం కలిగించకూడదు (Harming others with tongue and hands)

నాలుకతో & చేతితో  ఇతరులకు కష్టం, నష్టం కలిగించకూడదు : హదీథ్׃ 13

:  فظ اللسان واليد من التعدي

عَنْ  أَبِي مُوْسى  الْأَشْعَرِيِّ  رَضِي اللهُ عَنْهُ   قَالَ : قُلْتُ ” يَا  رَسُوْلُ  اللهِ ! أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ؟

قَالَ : “مَنْ سَلِمَ الْـمُسْلِمُوْنَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ”. رَوَاهُ الْبُخَارِي

అన్ అబి మూస అల్అషఅరీ రదియల్లాహు అన్హు ఖాల : ఖుల్తు యా రసూలుల్లాహ్! ఐయ్యుల్ ఇస్లామి అఫ్దలు? ” ఖాల – మన్ సలిమల్ ముస్లిమూన మిన్ లిసానిహి, యదిహి ” రవాహ్ అల్ బుఖారి.

తాత్పర్యం : – అన్  =  ఉల్లేఖించారు, అబి మూస అల్అషఅరీ =  ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం  యొక్క సహచరుడు. రదియల్లాహు అన్హు  =  అల్లాహ్ ఆయనను ఇష్టపడుగాక, ఖాల  =  చెప్పారు,  ఖుల్తు యా రసూలుల్లాహ్ =  ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ను వారిలా ప్రశ్నించారు, ఐయ్యుల్ ఇస్లామి =  ఇస్లాంలో ఏది, అఫ్దలు =  ఉత్తమమైనది,  ఖాల =  చెప్పారు, మన్ =  ఎవరు,  సలిమ  =  భద్రత కలిగించటం, అల్  ముస్లిమూన  =  (ఇతర) ముస్లింలకు, మిన్ = నుండి,  లిసానిహి  =  అతడి నాలుక,  వ  =  మరియు,  యదిహి  =  అతడి చేతి (నుండి).

అనువాదం :- అబిమూస అల్ అషఅరీ రదియల్లాహు అన్హు ఇలా ఉల్లేఖించారు – ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ను “ఇస్లాంలో ఉత్తమమైనది ఏది?” అని ప్రశ్నించగా, వారు ఇలా జవాబు చెప్పారు “ఇతర ముస్లింలు ఎవరి చేయి మరియు నాలుక నుండి భద్రత పొందుతారో (ఇతర ముస్లింలపై నోటితో మరియు చేతితో దాడి చెయ్యకపోవటం ఉత్తమమైనది)” సహీబుఖారి

వివరణ :- మన నాలుక (తిట్లు తిట్టడం,దుర్భాషలాటడం) ద్వారా ఇతర ముస్లింలకు ఎటువంటి కష్టం కలిగించకూడదనే విషయాన్ని ఈ హదీథ్ స్పష్టంగా తెలియజేస్తున్నది. మన హృదయభావాలను నిర్దిష్టంగా, స్పష్టంగా, ఖచ్ఛితంగా ప్రకటించే శక్తిసామర్ధ్యాలు ఒక్క నాలుకకు మాత్రమే ఉన్నాయి. కాబట్టి  ఇక్కడ నాలుక ను ప్రత్యేకంగా పేర్కొన్నారు.  ఇంకా మన చేతుల ద్వారా ఇతర ముస్లింలకు ఎలాంటి కష్టం, నష్టం కలిగించకూడదని ఈ హదీథ్ స్పష్టంగా ప్రకటిస్తున్నది. మన ఆలోచనల, భావాల ఆచరణకు తరచుగా చేతులనే వాడటం జరుగుతుంది. కాబట్టి ఇక్కడ చేయి గురించి ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించారు.

ఈ హదీథ్ ఆచరించడం వలన కలిగే లాభాలు:-

  1. ఎంత అల్పమైనవైనా సరే, ఇతరుల హక్కులను ఉల్లంఘించటం, అతిక్రమించడం ఎంత మాత్రమూ తగదు. “అల్లాహ్ జ్ఞానం నుండి మన ఆలోచనలు,మాటలు, చేతలు ఏ సమయంలోనూ తప్పించకోలేవు” అనే నగ్నసత్యాన్ని అన్నివేళలా గుర్తించుకోవలెను.
  2. ఇతరులకు హాని, అపాయం కలిగించనివారే ఉత్తమమైన ముస్లింలు.
  3. తిట్లు తిట్టడం, నిందలు మొపటం, శాపనార్ధాలు పెట్టడం, జుగుప్సాకరమైన కలహించే స్వభావం గల దుర్భాషలాడటం  తగదు.
  4. ఇతరులకు ఇష్టంలేని వాటిని ప్రస్తావించడం కూడా వారికి హాని కలిగించడమే.
  5. ఇతరుల అనుమతి లేకుండా వారి వస్తువులను తాకకూడదు, అస్సలు తీసుకోకూడదు.

హదీథ్ ను ఉల్లేఖించినవారి పరిచయం:

ఈ హదీథ్ ను ఉల్లేఖించిన వారి పూర్తి పేరు అబిమూసా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ ఖైస్ బిన్ ముస్లిం అష్అరీ రదియల్లాహు అన్హు. బాగా ప్రసిద్ధి చెందిన ప్రవక్త ముహమ్మద్(సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లమ్) సహచరులలో వీరు కూడా ఒకరు. కూఫా పట్టణానికి గవర్నర్ గా సేవలందించారు. 50వ హిజ్రీ సంవత్సరంలో  మరణించారు.

ప్రశ్నలు

  1. యా రసూలుల్లాహ్! ఐయ్యుల్ ఇస్లామి అఫ్దలు?” ఖాల – మన్ సలిమల్ ముస్లిమూన మిన్ ________, _________
  2. ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహుఅలైహివసల్లం ను “ఇస్లాంలో ఉత్తమమైనది ఏది?” అని ప్రశ్నించగా, వారు ఇలా జవాబు చెప్పారు “ఇతరులు ఎవరి ______మరియు ______ నుండి భద్రత పొందుతారో.
  3. ఇతర ముస్లింల పై నోటితో మరియు చేతితో దాడి చెయ్యక పోవటం _________
  4. మన నాలుక (తిట్లు తిట్టడం) ద్వారా ఇతరులకు _________ కలిగించకూడదు.
  5. మన హృదయభావాలను నిర్దిష్టంగా, స్పష్టంగా, ఖచ్చితంగా ప్రకటించే శక్తిసామర్ధ్యాలు ఒక్క _________ మాత్రమే ఉన్నాయి.
  6. మన చేతుల ద్వారా ఇతర ముస్లింలకు ఎలాంటి _________ కలిగించకూడదు.
  7. మన ఆలోచనల, భావాల _________ కు తరచుగా చేతులనే వాడటం జరుగుతుంది.
  8. ఎంత అల్పమైనవైనా సరే, ఇతరుల హక్కులను ఉల్లంఘించటం, అతిక్రమించడం ఎంత మాత్రమూ _________.
  9. “అల్లాహ్ జ్ఞానం నుండి మన ఆలోచనలు, మాటలు, చేతలు _________________

Source : హదీథ్ – మొదటి స్థాయి (రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  సయ్యద్ యూసుఫ్ పాషా

స్నేహితుల ప్రభావం (Influence of friends)

friendsహదీథ్ ׃ 12

: స్నేహితుల ప్రభావం : تأثير الأصدقاء على الإنسان

عَنْ أَبِىْ مُوْسى الْأَشْعَرِي  رَضِي الله عَنْهُ قَالَ،  قَالَ رَسُوْلُ  اللهِ  صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَسَلَّمْ  : ” إِنَّمـَا مَثَلُ الْـجَلِيْسِ الصَّالِحِ وَ الْسُّوْءِ كَحَامِلِ  الـْمِسْكِ،  وَنَافِخِ الْكِيْرِ،  فَحَامِلُ  الْـمِسْكِ،  إِمَّا أَنْ يـُحْذِيَكَ،  وَ إِمَّا أَنْ  تَبْتَاعَ  مِنْهُ،  وَإِمَّا أَنْ تَـجِدَ مِنْهُ  رِيْـحًا طَـيِّـبـَةً،  وَنَافِخُ  الْكِيْرِ  إِمَّا أَنْ يـُّحْرِقَ  ثِيَابَكَ،  وَ إِمَّا أَنْ تـَجِدَ  رِيـْحًا خَبِيْثَةً “ .رواه البخارى

అన్ అబి మూసా అల్ అష్అరీ రదియల్లాహు అన్హు ఖాల, ఖాల రసూలుల్లాహి సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం: “ఇన్నమా మథలుల్  జలీసిశ్శాలెహి వస్సూయి, కహామిలిల్ మిస్కి , వ నాఫిఖిల్ కీర్, ఫహామిలుల్ మిస్కి, ఇమ్మా ఐయుహ్ దియక, వ ఇమ్మా అన్   తబ్ తాఅ  మిన్ హు, వ ఇమ్మా అన్ తజిద మిన్ హు రీహన్ తయ్యిబ, వ నాఫిఖుల్ కీరి, ఇమ్మా అన్ యుహ్ రిఖ థియాబక్, వ ఇమ్మా అన్ తజిద రీహన్ ఖబీథతన్” బుఖారి.

తాత్పర్యం :- అన్ = ఉల్లేఖించారు, అబి మూసా అల్ అషఅరీ = ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహివసల్లం  యొక్క సహచరుడు. రదియల్లాహు అన్హు = అల్లాహ్ ఆయనను ఆమోదించుగాక, ఖాల = చెప్పారు, ఖాల  రసూలల్లాహ్ =  ప్రవక్త తెలిపారు, సల్లల్లాహు అలైహివసల్లం = అల్లాహ్ ఆయనపై శాంతి పంపుగాక,  ఇన్నమ =  నిశ్చయంగా, మథలుల్ = ఉదాహరణ,  జలీసి = తో ఉండటం (కలిసి), శ్శాలెహి = పుణ్యవంతులు, వస్సూయి = దుర్గుణాలు కలవారు(పాపాత్ములు), క = పోలిక, హామిలిల్ మిస్కి = కస్తూరి (వంటి సుగంధాలు) అమ్మేవారు, వ = మరియు, నాఫిఖిల్ కీరి =కమ్మరివాడు.

ఫ = అలాగే, హామిలుల్ మిస్కి = కస్తూరి (వంటి సుగంధాలు) అమ్మేవారు, ఇమ్మా = రెంటిలో ఒకటి (అదిగాని, ఇదిగాని), ఐ యుహ్ దియక = బహుమతిగా పొందటం, వ = మరియు, ఇమ్మా = లేక,  అన్ తబ్ తాఅ = కొనటం,  మిన్ హు = అతని వద్ద నుంచి, వ = మరియు, ఇమ్మా = లేక,  అన్ తజిద = పొందటం, లభించటం, మిన్ హు = అతని వద్ద నుంచి, రీహన్ = వాసన, తయ్యిబ = మంచి, వ = మరియు, నాఫిఖుల్ కీరి = కమ్మరివాడు, ఇమ్మా = లేక, అన్ యుహ్ రిఖ = కాల్చబడటం, థియాబక = దుస్తులు, వ = మరియు, ఇమ్మా = లేక, అన్ తజిద = పొందటం, లభించటం, రీహన్ = వాసన, ఖబీథన్ = దుర్వాసన

అనువాదం:-అబి మూసా అల్ అష్ అరీ రదియల్లాహు అన్హు ఇలా ఉల్లేఖించారు – ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఇలా తెలిపారు “పుణ్యపురుషుల మరియు దుర్గుణాలు కలవారి సహచర్యం యొక్క ఉదాహరణ కస్తూరి (వంటి సుగంధాలు) అమ్మేవారి మరియు కమ్మరి పని చేసే వారి సహచర్యంతో పోలి ఉన్నది. కస్తూరి (వంటి సుగంధాలు) అమ్మేవారి నుండి బహుమతిగా (ఉచితంగా) మీకు కస్తూరి లభించవచ్చు లేక మీరు అతడి నుండి కస్తూరిని కొనుక్కోవచ్చు లేక మీకు సువాసన లభిస్తుంది (మీ దుస్తులు సువాసనను పీల్చుకుంటాయి). దీనికి భిన్నంగా కమ్మరి పని చేసే వారి దగ్గర ఉండటం (అగ్ని రవ్వలు పడటం) వలన మీ దుస్తులు కాలి పోతాయి లేక వాని నుండి చెడువాసన (దుర్గంధం) లభిస్తుంది.

వివరణ:- ఈ హదీథ్ లో మంచి గుణాలుకలవారి మరియు పుణ్యపురుషుల సహచర్యం యొక్క ఆవశ్యకత చాలా వివరంగా ఉదాహరణలతో తెలుపబడినది. ఇదేవిధంగా చెడు వారి (దుర్గుణాలు కలవారి) నుండి దూరంగా ఉండమనే హెచ్చరిక కూడా చేయబడినది. మంచివారితో చేసే స్నేహాన్ని సుగంధాలమ్మే వారి స్నేహంతో మరియు చెడువారితో చేసే స్నేహం కమ్మరిపని చేసేవారి స్నేహంతో పోల్చబడినది. అదేవిధంగా పుణ్యపురుషులతో ఉండటం వలన మంచి పనులు చేయటంలో ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది. అలాగే  చెడువారితో ఉండటం వలన చెడు పనులు చేయటంలో ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది.

ఈ హదీథ్ వలన కలిగే లాభలు:-

  1. మంచి వారితో కలసి ఉండవలెను మరియు మన పిల్లలను కూడా మంచి వాళ్ళతో కలసి ఉండేటట్లు చూడవలెను.
  2. మంచి మరియు చెడు అలవాట్లు అలవర్చుకోవటంలో మన మీద మన స్నేహితుల ప్రభావం ఉంటుంది.
  3. అల్లాహ్ చూపిన దారిలో నడిచేవారితో ఉండటం వలన మీకు ఉపయోగం కలుగుతుంది.
  4. పుణ్యపురుషులు మంచిపనులు చేయటానికి మరియు చెడు పనులు చేయకుండా ఉండటానికి సహాయం చేస్తారు.
  5. మనతోటి ముస్లిం సోదరులను నమాజు చదవకుండా ఉండేవాళ్ళ స్నేహం నుండి, సిగరెట్ తాగటం, జూదం ఆడటం వంటి చెడు అలవాట్లు ఉన్నవాళ్ళ స్నేహం నుండి ఆపటం,కాపాడటం ప్రతి ముస్లిం బాధ్యత.

హదీథ్  ఉల్లేఖించినవారి పరిచయం:- అబు మూసా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ ఖైస్ బిన్ ముస్లిం అల్ అషఅరీ రదియల్లాహు అన్హు ప్రసిద్ధి చెందిన ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం సహచరులలోని వారు. కూఫాపట్టణ గవర్నర్ గా  పనిచేసారు. 50హి సంవత్సరంలో చనిపోయారు. వీరు మృదుమధురంగా ఖుర్ఆన్ పఠనం చేసేవారు.

ప్రశ్నలు

  1. “ఇన్నమ మథలుల్  జలీసిశ్శాలెహి వస్సూయి, కహామిలిల్ మిస్కి , వ నాఫిఖిల్ కీరి, ఫహామిలుల్ మిస్కి, ఇమ్మా ఐ ________, వ ఇమ్మా అన్ ________మిన్ హు, వ ఇమ్మా అన్ తజిద మిన్ హు రీహన్ ________, వ నాఫిఖుల్ కీరి, ఇమ్మా అన్ ________ థియాబక, వ ఇమ్మా అన్ తజిద రీహన్ ________” బుఖారి.
  2. పుణ్యపురుషుల యొక్క స్నేహం ________ అమ్మేవారితోటి స్నేహం లాంటిది.
  3. ______________యొక్క స్నేహం కొలిమిలో పని చేసే కమ్మరివారి స్నేహం లాంటిది.
  4. కస్తూరి (వంటి సుగంధాలు) అమ్మేవారి నుండి మీకు ఏ ఏ లాభాలు కలగవచ్చు?
  5. కమ్మరి పని చేసే వారి దగ్గరకు పోవటం వలన మీకు ఏ ఏ నష్టాలు కలగవచ్చు?
  6. మంచి గుణాలుకలవారి స్నేహం మంచిదా లేక దుష్టుల స్నేహం మంచిదా?
  7. కనీసం 5 మంచిగుణాలను, 5 చెడుగుణాలను వ్రాయండి.
  8. మంచిగుణం మరియు చెడు గుణం నిర్వచించండి.
  9. చెడువారి (దుర్గుణాలు కలవారి) నుండి ________ ఉండవలెను.
  10. పుణ్యపురుషులతో ఉండటం వలన ________ చేయటం లో ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది.
  11. చెడువారితో ఉండటం వలన ________ చేయటం లో ప్రోత్సాహం లభిస్తుంది.
  12. మంచి వారితో ________ ఉండవలెను మరియు మన పిల్లలను కూడా మంచి వాళ్ళతో _______  ఉండేటట్లు చూడవలెను.
  13. మంచి మరియు చెడు అలవాట్లు అలవర్చుకోవటంలో మన మీద మన స్నేహితుల ________  ఉంటుంది.
  14. అల్లాహ్ చూపిన దారిలో నడిచేవారితో ఉండటం వలన మీకు _____  కలుగుతుంది.
  15. పుణ్యపురుషులు మంచిపనులు చేయటానికి మరియు చెడు పనులు చేయకుండా ఉండటానికి ________  చేస్తారు.
  16. మనతోటి ముస్లిం సోదరులను నమాజు చదవకుండా ఉండేవాళ్ళ స్నేహం నుండి, సిగరెట్ తాగటం మరియు జూదం ఆడటం వంటి చెడు అలవాట్లు ఉన్నవాళ్ళ స్నేహం నుండి కాపాడటం ప్రతి ముస్లిం ________
  17. అబు మూసా అబ్దుల్లాహ్ అల్ అషఅరీ రదియల్లాహు అన్హు గురించి వ్రాయండి.

Source : హదీథ్ – మొదటి స్థాయి (రబువ జాలియాత్ – రియాద్)
అనువాదం : –  సయ్యద్ యూసుఫ్ పాషా