إِنَّ أَصْحَابَ الْجَنَّةِ الْيَوْمَ فِي شُغُلٍ فَاكِهُونَ “స్వర్గవాసులు ఈ రోజు తమ (ఆహ్లాదకర) వ్యాపకాలలో నిమగ్నులై ఆనందిస్తూ ఉన్నారు“. (36 : 55)
ముస్లిం సహోదరులారా!
ఖుత్బాలో నేను పఠించిన ఆయత్ అర్థాన్ని మీరు విన్నారు. దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) సన్నిధికి కొంత మంది వృద్ధులు వచ్చి ఇలా విన్నవించుకున్నారు. “ఓ దైవ ప్రవక్తా! ఇస్లాం స్వీకరించటానికి మేము సిద్ధంగా ఉన్నాము. కాని మేము మహా పాపాలు చేశాము. మా కర్మలపత్రాలు వాటివల్ల నలుపై పోయాయి. ఇప్పుడు ఇస్లాం స్వీకరించి ఏమి చేయమంటారు?” అప్పుడు పై ఆయత్ అవతరింపజేయ బడింది. ఇందులో అల్లాహ్ తన దాసులకు ఎంతో ఓదార్పును నమ్మకాన్ని ఇచ్చాడు. వాస్తవానికి ఇస్లాం మానవుని పూర్వ పాపాలన్నింటినీ తుడిచివేస్తుంది. ఖుర్ఆన్ మజీద్ ఈ అంశానికి సంబంధించిన అనేక ఆయతులున్నాయి. అల్లాహ్ అనంత కరుణామయుడు. పాపాలు చేసి పశ్చాత్తాపంతో మరలే వారికి క్షమాభిక్ష పెట్టటం ఆయన సుగుణం. అల్లాహ్ పవిత్ర ఖుర్ఆన్ గ్రంథంలో ఇలా సెలవిస్తున్నాడు:
“తమ ద్వారా ఏదైనా నీతిబాహ్యమైన పని జరిగిపోతే లేదా తమఆత్మలకు వారు ఏదైనా అన్యాయం చేసుకుంటే వెంటనే అల్లాహ్ ను తలచుకుని, తమ పాపాల క్షమాపణకై వేడుకుంటారు. నిజానికి అల్లాహ్ తప్ప పాపాలను క్షమించే వాడెవడున్నాడు? వారు తమ వల్ల జరిగింది తప్పు అని తెలిసినపుడు దానిపై హటం చెయ్యరు“. (ఆలి ఇమ్రాన్ 3 : 135)
మహాశయులారా!
పాపాల మన్నింపు, దైవ కారుణ్యం గురించి ఈ రోజు ఖుత్బాలో తెలుసుకుందాం. పైన పఠించిన ఆయత్తో నేను చెప్పబోయే విషయాన్ని గ్రహించే ఉంటారు. ఈరోజు దైవ ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) వారి ఒక మహోన్నతమైన ప్రవచనాన్ని బోధించ బోతున్నాను. అందులో ప్రళయదిన దృశ్యాలు మన ముందుకొస్తాయి. అల్లాహ్ ప్రళయ దినాన తనదాసుల పాపాలను ఎలా మన్నించి స్వర్గానికి చేరుస్తాడో కూడా మనకు బోధపడుతుంది. దైవ ప్రవక్త(సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) వారి ఈ దివ్య వచనాన్ని వినేముందు అల్లాహ్ దుఆ చేసుకోవాలి. “ఓ ప్రభూ! ప్రళయదినాన నీ కృపతో మమ్మల్ని మన్నించు” అని వేడుకోవాలి. అల్లాహ్ మనందరి పాపాలను మన్నించి నరకాగ్ని నుండి కాపాడి స్వర్గంలో ప్రవేశింపుగాక.. ఆమీన్.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
అల్లాహ్ ఈ విధంగా బోధించినట్లు ప్రవక్త మహానీయులు ﷺ తెలిపారని అబూజర్ రజియల్లాహు అన్హు ఉల్లేఖించారుః
“ఓ నా దాసులారా! నేను దౌర్జన్యాన్ని నిషేధిస్తున్నాను. మీరు కూడా ఒకరిపై నొకరు దౌర్జన్యం చేయడం నిషిద్ధం అని భావించండి, అలాగే ఆచరించండి.
నా దాసులారా! మీరందరు మార్గం తప్పినవారు, నేను సన్మార్గం ఎవరికి ప్రసాదించానో వారుతప్ప. కనుక నాతోనే సన్మార్గం కొరకై అర్థించండి. నేను సన్మార్గం చూపుతాను.
నా దాసులారా! మీరందరు నగ్నంగా ఉండేవారు నేను దుస్తులు ప్రసాదించినవారు తప్ప, కనుక దుస్తులకై నాతో అర్థించండి నేను మీకు దుస్తులు ప్రసాదిస్తాను.
నా దాసులారా! మీరు రాత్రింభవళ్ళు పాపాలు చేస్తూ ఉంటారు నేను సర్వ పాపాల్ని క్షమిస్తూ ఉంటాను. కనుక నాతో క్షమాపణ కోరండి నేను మిమ్మల్ని మన్నిస్తాను.
నా దాసులారా! మీరు నాకు నష్టం చేకూర్చడానికి ఎంత ప్రయత్నం చేసినా, నష్టం చేకూర్చలేరు. లాభం చేయాలనుకున్నా లాభం చేయలేరు.
నా దాసులారా! మీలోని మొదటివారు, చివరివారు, మానవులు, జిన్నాతులు సయితం అందురూ మీలోని ఎక్కువ దైవభీతి కలిగిన వ్యక్తిలా అయిపోయినా దాని వల్ల నా రాజ్యంలో ఏ కొంచమూ ఎక్కువ కాదు. నా దాసులారా! మీలోని మొదటివారు, వెనకటివారు మానవులూ, జిన్నాతులు అందరూ మీలోని ఒక దుర్మార్గునిలా అయిపోయినా నా రాజ్యంలో ఏ మాత్రం లోటు కలుగదు.
నా దాసులారా! మీలోని మొదటివారు, వెనకటివారు మానవులూ, జిన్నాతులూ కలిసి ఒక మైదానంలో గుమికూడి నేను మీలో ప్రతి ఒక్కడు అడిగినంత ఇచ్చినప్పటికినీ సముద్రంలో సూదిని ముంచి తీస్తే (ఎంత నీరు తరుగుతుందో) అంత కూడా నా వద్ద ఉన్న దానిలో తరుగదు.
నా దాసులారా! మీరు చేసే కార్యాల్ని నేను లెక్కిస్తాను. దాని ప్రతిఫలం సంపూర్ణంగా మీకు నొసంగుతాను. ఎవరైతే సత్ఫలితం పొందుతాడో అతడు అల్లాహ్ స్తోత్రము పఠించాలి. అలాగాక దుష్ఫలితం పొందినవాడు తన ఆత్మనే నిందించుకోవాలి.”
(ముస్లిం).
విశేషాలు:
1- పవిత్రుడైన అల్లాహ్ దే గొప్పతనం. మరియు విస్తృతమైన రాజ్యం అతనిదే.
2- అల్లాహ్ శక్తి, బలము, చాలా గొప్పది. ఆయన ఏ మాత్రం అక్కరలేనివాడు. తన సృష్టి నుండి అతీతుడు.
3- మానవులు అల్లాహ్ తరఫున సన్మార్గం, ఆహారం, మన్నింపు పొందుటకు చాలా అవసరం కలిగియున్నారు.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
అల్లాహ్ శుభ నామాలైన: అర్ – రహ్మాన్ & అర్ – రహీం యొక్క వివరణ – నసీరుద్దీన్ జామిఈ [వీడియో] https://youtu.be/TroaV88YDwc [27 నిముషాలు]
సారాంశం
ఈ ప్రసంగంలో అల్లాహ్ యొక్క శుభ నామాలైన ‘అర్-రహ్మాన్’ (అనంత కరుణామయుడు) మరియు ‘అర్-రహీమ్’ (అపార కృపాశీలుడు) యొక్క లోతైన అర్థాలు మరియు ప్రాముఖ్యత వివరించబడింది. ‘అర్-రహ్మాన్’ అనేది అల్లాహ్ యొక్క విశాలమైన, అంతం లేని మరియు లెక్కింపశక్యం కాని కారుణ్యాన్ని సూచిస్తుంది, ఇది ఈ లోకంలో విశ్వాసులు మరియు అవిశ్వాసులు అందరిపై వర్షిస్తుంది. ‘అర్-రహీమ్’ అనేది ప్రత్యేకంగా ప్రళయదినాన కేవలం విశ్వాసులపై నిరంతరంగా కురిసే కారుణ్యాన్ని సూచిస్తుంది. ‘అర్-రహ్మాన్’ అనే పేరు అల్లాహ్కు మాత్రమే ప్రత్యేకం అని, ఇతరులకు ఆ పేరు పెట్టరాదని స్పష్టం చేయబడింది. అల్లాహ్ కారుణ్యం 70 మంది తల్లుల ప్రేమ కంటే ఎక్కువ అనే ప్రచారంలో ఉన్న మాట సరైనది కాదని, దానికి బదులుగా అల్లాహ్ తన కారుణ్యాన్ని వంద భాగాలుగా చేసి, అందులో ఒక్క భాగాన్ని మాత్రమే ఈ లోకానికి పంపాడని, మిగిలిన 99 భాగాలను తన వద్దే ఉంచుకున్నాడని తెలిపే సహీ హదీస్ వివరించబడింది. అల్లాహ్ యొక్క ఈ కారుణ్యాన్ని పొందాలంటే విశ్వాసం, దైవభీతి, నమాజ్, జకాత్ మరియు ఖురాన్ పఠనం వంటి సత్కార్యాలు చేయాలని, అలాగే తోటి సృష్టి పట్ల కరుణ చూపాలని ప్రసంగం ఉద్బోధిస్తుంది.
పూర్తి ప్రసంగం
అల్హమ్దులిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్, వస్సలాతు వస్సలాము అలా సయ్యిదిల్ ముర్సలీన్, నబియ్యినా ముహమ్మద్ వ అలా ఆలిహి వసహ్ బిహి అజ్మయీన్, అమ్మా బాద్. ( الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ، وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ، نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِينَ، أَمَّا بَعْدُ) (సర్వలోకాల ప్రభువైన అల్లాహ్కే సర్వ స్తోత్రాలు. ప్రవక్తల నాయకుడైన మా ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) పై, ఆయన కుటుంబంపై మరియు ఆయన అనుచరులందరిపై శాంతి మరియు శుభాలు కలుగుగాక.)
ప్రియ వీక్షకుల్లారా, సోదర సోదరీమణులారా, అల్లాహ్ యొక్క శుభ నామాలైన అర్-రహ్మాన్ (الرَّحْمَٰنِ), అర్-రహీమ్ (الرَّحِيمِ) వీటి గురించి ఈరోజు మనం తెలుసుకోబోతున్నాము. అయితే, అల్లాహు తాలా ఖురాన్ ఆరంభంలోనే బిస్మిల్లాహ్ (بِسْمِ اللَّهِ) తర్వాత వెంటనే అర్-రహ్మానిర్-రహీమ్ (الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ) ఈ రెండు నామాలను ప్రస్తావించాడు.
అర్-రహ్మాన్, ఈ పేరు అలాగే అర్-రహీమ్, ఈ పేరు. ఈ రెండు కూడా ఖురాన్లో అనేక సందర్భాలలో వచ్చాయి. అయితే ఇన్షాఅల్లాహ్, నేను ప్రయత్నం చేస్తాను, ఒక 15 నుండి 20 నిమిషాల లోపుగా ఈ రెండు నామాల గురించి కనీసం ఐదు విషయాలు మనం తెలుసుకునే ప్రయత్నం చేద్దాం.
మొదటి విషయం దీని యొక్క భావం. అర్-రహ్మాన్ అని అంటే, ఇందులో అంతం కాని, విశాలమైన, లెక్కలేనంత కరుణా కటాక్షాలు గలవాడు అల్లాహ్ అన్నటువంటి భావం అర్-రహ్మాన్ అనే పదానికి వస్తుంది. ఇక అర్-రహీమ్, ఇందులో కూడా కారుణ్యం అన్న భావం ఉంది. ఎందుకంటే రెండు పేర్లు కూడా రా, హా, మీమ్ (ر، ح، م) ద్వారానే వచ్చాయి. అయితే, అర్-రహీమ్ అన్న ఈ పదములో, ఈ పేరులో అల్లాహ్ యొక్క కారుణ్యం దాసులపై, తన యొక్క సృష్టి రాశులపై కురుస్తూనే ఉంటుంది, కంటిన్యూయేషన్, ఈ భావం ఉంది. అర్థమైంది కదా? అర్-రహ్మాన్, అల్లాహ్ యొక్క విశాలమైన, అంతం కాని, మనం లెక్కకట్టనటువంటి కరుణా కటాక్షాలు. ఆ కరుణా కటాక్షాలు గలవాడు. అర్-రహీమ్ అంటే ఆ కరుణ తన దాసులపై, తన సృష్టి రాశులపై యెడతెగకుండా కురిపిస్తూ ఉండేవాడు.
ఇవి రెండూ కూడా అల్లాహ్ యొక్క పేర్లు అని మనం నమ్మాలి. ఇది మన అఖీదా, మన విశ్వాసం. ఈ రోజుల్లో, రహ్మాన్ అంటే, ఆహా ఏ.ఆర్. రెహమాన్, సింగర్, ఇలా రహ్మాన్ అన్న పేరు వింటేనే అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాల గురించి గుర్తు రాకుండా, ఇహలోకంలో ఇలాంటి పేరు పెట్టుకొని ప్రఖ్యాతి చెందిన కొందరు మనకు గుర్తు రావడం ఇది వాస్తవానికి అల్లాహ్ పట్ల మన యొక్క అజ్ఞానం. అల్లాహ్ కారుణ్యాల పట్ల మనం సరిగ్గా తెలుసుకోలేకపోయాము అన్నటువంటి భావం.
సోదర మహాశయులారా, ఇందులోనే మరొక విషయం మనం తెలుసుకోవాల్సింది చాలా ముఖ్యమైనది ఏమిటంటే, రహ్మాన్ ఇది కూడా అల్లాహ్ అన్న అసలైన నామం ఏదైతే ఉందో దాని తర్వాత స్థానంలో వస్తుంది. వేరే ఇంకా ఎన్నో లెక్కలేనన్ని ఇతర పేర్ల కంటే ఎక్కువ ప్రాముఖ్యత గలది. అందుకొరకే ధర్మవేత్తలు ఏమంటారు? అల్లాహ్ తప్ప ఎవరి పేరు కూడా రహ్మాన్ అని పెట్టరాదు. అబ్దుర్రహ్మాన్ అని పెట్టవచ్చు, అలాగే పిలవాలి కూడా. కేవలం రహ్మాన్ అని పిలవరాదు. తప్పు ఇలా పిలవడం. కేవలం రహీమ్ అనవచ్చు, రవూఫ్ అనవచ్చు, కరీమ్ అనవచ్చు, అబ్ద్ లేకుండా. కానీ రహ్మాన్ అన్న పదం వేరే, అంటే అల్లాహ్ తప్ప వేరే ఎవరికైనా ‘అబ్ద్’ అన్నది లేకుండా కేవలం రహ్మాన్ అని పెట్టడం, పిలవడం ఇది తప్పు. ఈ విషయాన్ని మనం తెలుసుకోవాలి.
అల్లాహ్ సూర బనీ ఇస్రాయీల్లోని సుమారు చివర్లో ఏమన్నాడు? “ఖులిద్వుల్లాహ అవిద్వుర్-రహ్మాన్”( قُلِ ادْعُوا اللَّهَ أَوِ ادْعُوا الرَّحْمَٰنَ). మీరు అల్లాహ్ అని పిలవండి, దుఆ చేయండి, రహ్మాన్ అని దుఆ చేయండి, ఎలా చేసినా పర్లేదు.
రహ్మాన్ విషయంలో మనం దాని అర్థం, దాని భావం తెలుసుకున్నాము కదా. సంక్షిప్తంగా ఆ భావంలో మనకు తెలిసిన విషయం ఏంటి? అల్లాహ్ లెక్కలేనన్ని, ఎంతో విశాలమైన, అతి గొప్ప, అంతం కాని కరుణా కటాక్షాలు గలవాడు. తన సృష్టి రాశులపై తన కరుణా కటాక్షాలు కురిపిస్తూనే ఉంటాడు.
ఇక్కడే ఒక పొరపాటును దూరం చేసుకోవాలి. తప్పుడు భావాన్ని మనం దాని రూపుమాపేసేయాలి. సర్వసామాన్యంగా మనలో ఒక మాట ప్రబలి ఉన్నది. అల్లాహ్ 70 తల్లుల కంటే ఎక్కువగా ప్రేమిస్తాడు అని. చాలా ప్రబలి ఉంది కదా ఈ మాట? ఇది తప్పు. దీనికి సంబంధించి ఏ సహీ హదీస్ లేదు. మనం 70 అని అక్కడ చెబుతుంటే, ఒకవేళ చాలా ఎక్కువగా అని భావం తీసుకుంటే అది వేరే విషయం కావచ్చు కానీ, సర్వసామాన్యంగా ఇది తెలియని వారు ఏమనుకుంటారు? ఎందుకంటే ఇక్కడ దలీల్ కూడా లేదు. మళ్లీ మన ఈ మాట మన సమాజంలో ప్రబలి ఉంది. అందుకొరకు దీనిని తగ్గించే ప్రయత్నం చేయాలి. అల్లాహు తాలా 70 ఏ కాదు, లెక్కలేనన్ని కరుణా కటాక్షాలు గలవాడు. ఎలా?
దీనికి సంబంధించి నేను రెండు హదీసులు మీకు వినిపిస్తున్నాను. కొంచెం శ్రద్ధ వహించండి. ఇన్షాఅల్లాహ్ దీని ద్వారా విషయం మరింత స్పష్టంగా మీకు తెలిసి వస్తుంది. మొదటి హదీస్ సహీ బుఖారీలో వచ్చినది. ప్రవక్త మహనీయ ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) తెలిపారు, جَعَلَ اللَّهُ الرَّحْمَةَ مِائَةَ جُزْءٍ (జ’అలల్లాహు అర్-రహ్మత మి’అత జుజ్’ఇన్) అల్లాహు తాలా తన కారుణ్యాన్ని, రహ్మత్ని 100 భాగాలు చేశాడు. ఎన్ని భాగాలండీ? 100 భాగాలు చేశాడు. తన వద్ద 99 భాగాలను ఆపుకున్నాడు, ఉంచుకున్నాడు. కేవలం ఒక్క భాగం మాత్రమే ఈ లోకంలో పంపాడు. ఆ ఒక్క భాగంలోనే మానవులకు, పశువులకు, ఇతర సృష్టి రాశులకు అందరికీ లభించినది. అందరికీ ఆ ఒక్క భాగంలో నుండే లభించినది. సర్వ సృష్టి పరస్పరం ఏ కారుణ్యం చూపుతుందో, అల్లాహ్ పంపిన 100 భాగాల్లో నుండి ఒక భాగంలోనిదే. చివరికి ఏదైనా పక్షి గాని, హదీస్లో వచ్చి ఉంది గుర్రం గురించి, ఒక గుర్రం తన యొక్క కాలు ఏదైనా అవసరానికి లేపినప్పుడు, తన దగ్గర పాలు త్రాగుతున్నటువంటి గుర్రం పిల్లకు తాకి ఏదైనా బాధ కలగకూడదు అని కూడా శ్రద్ధ వహిస్తుంది. అలాంటి ఆ కారుణ్యం ఆ గుర్రంలో కూడా ఉంది అంటే అల్లాహ్ పంపిన ఆ ఒక్క భాగంలోని ఒక చిన్న భాగమే. (సహీ బుఖారీ, హదీస్ నంబర్ 6000). (మహా ప్రవక్త మహితోక్తులు 1750)
ఇక రెండవ హదీస్, ఉమర్ ఇబ్న్ ఖత్తాబ్ (రదియల్లాహు అన్హు) ఉల్లేఖించారు. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఉండగానే ఒక బానిస, తన పాలు త్రాగే పిల్లవాడిని తప్పిపోయింది. ఎంతసేపయిందో పాపం, తన ఆ చంటి పాపకు పాలు త్రాగించకుండా ఆమె స్థనాలు పాలతో నిండిపోయి, అటు ఒక బాధగా ఉంది మరియు పాప తప్పిపోయినందుకు ఓ బాధ. ఈ మధ్యలో ఏ చిన్న పాపను చూసినా తీసుకుని పాలు త్రాపిస్తుంది. ఈ సంఘటనను గమనించిన ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) వారు సహాబాలతో ప్రశ్నించారు. ఏమిటి మీ ఆలోచన? ఈ తల్లి తన ఆ పిల్లను, ఆ బిడ్డను అగ్నిలో వేస్తుందా? ఉమర్ (రదియల్లాహు అన్హు) అంటున్నారు, మేమందరం అన్నాము, “లా” (లేదు). ఆమె ఏ కొంచెం శక్తి అయినా సంపాదించి పడకుండా జాగ్రత్త పడుతుంది కానీ, ఎలా వేయగలదు? అప్పుడు ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) చెప్పారు, لَلَّهُ أَرْحَمُ بِعِبَادِهِ مِنْ هَذِهِ بِوَلَدِهَا (అల్లాహు అర్హము బి’ఇబాదిహీ మిన్ హాజిహీ బి’వలదిహా) “అల్లాహ్ తన దాసుల పట్ల ఈమెకు తన బిడ్డపై ఉన్న కారుణ్యం కంటే ఎన్నో రెట్లు ఎక్కువగా కరుణ గలవాడు.”
అయితే అర్థమైంది కదా విషయం. రహ్మాన్, రహీమ్ యొక్క భావాలు ఏంటో అది తెలిసింది. అల్లాహ్ యొక్క పేర్లు అని మనం నమ్మాలి, విశ్వసించాలి అని తెలిసింది. ఈ పేర్లలో ఉన్నటువంటి అల్లాహ్ యొక్క గొప్ప గుణం కారుణ్యం, కరుణా కటాక్షాలు ఇవి తెలిసాయి. వీటిని మనం అలాగే నమ్మాలి, వేరే ఎవరితో పోల్చకూడదు, ఇందులో ఎలాంటి షిర్క్ చేయకూడదు. రహ్మాన్ అల్లాహ్ యొక్క ప్రత్యేక పేరు అని కూడా తెలిసింది, ఎవరూ కూడా దాని యొక్క అలాంటి పేరు పెట్టకూడదు. ఎవరైనా పెట్టదలచుకుంటే అబ్దుర్రహ్మాన్ అని పెట్టాలి కానీ, కేవలం రహ్మాన్ అని పెట్టరాదు. ఇక సమాజంలో ఉన్న ఒక పొరపాటు కూడా దూరమైపోయింది.
ఇక రండి సోదర మహాశయులారా, అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షం ఎంత గొప్పదంటే, ఈ లోకంలో అల్లాహు తాలా ఆయన్ని విశ్వసించిన వారినే కాదు, తిరస్కరించి తలబిరుసుతనం వహించి తన ప్రవక్తలను, పుణ్యాత్ములను సైతం శిక్షలకు గురి చేసే వారిని కూడా కరుణిస్తున్నాడు, వారిపై కూడా తన కరుణా కటాక్షాలు కురిపిస్తున్నాడు. అయితే, అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలు ఈ లోకంలో పుణ్యాత్ములతో పాటు పాపాత్ములకు కూడా దొరుకుతాయి. కానీ పరలోకాన, పరలోకాన కేవలం విశ్వాసులు మాత్రమే అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలకు అర్హులవుతారు. అక్కడ అవిశ్వాసులు, అల్లాహ్ను ధిక్కరించిన వారు పరలోక దినాన అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలను పొందలేరు. “వ కాన బిల్ ముఅమినీన రహీమా” (وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا) (ఆయన విశ్వాసుల పట్ల అపార కరుణాశీలుడు).
అర్-రహ్మాన్ అన్న పేరుతో ఖురాన్లో అల్లాహ్ అర్ష్ (సింహాసనం) పై ఉన్నాడు అన్న విషయానికి అర్-రహ్మాన్ అన్న పదంతో అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ ప్రస్తావించాడు. “అర్-రహ్మాను అలల్-అర్షిస్తవా” (الرَّحْمَٰنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَىٰ) (అనంత కరుణామయుడు సింహాసనంపై ఆసీనుడయ్యాడు).
ఈ రెండు పేర్ల యొక్క భావం మనకు తెలిసినప్పుడు, ఇక ఆ రెండు పేర్ల ప్రభావం మన జీవితాలపై ఎలా పడాలంటే, మనం ఎల్లవేళల్లో అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలు ఇహలోకంలో పొందడంతో పాటు, శాశ్వత జీవితమైన ఆ పరలోకంలో పొందడానికి ఈ లోకంలోనే ప్రయత్నం చేయాలి. ఈ లోకంలో ప్రయత్నం చేయకుంటే, ఇక్కడ ఏదో అతని కరుణా కటాక్షాలు పొందుతాము, కానీ పరలోక దినాన పొందకుండా ఏ నష్టమైతే అక్కడ మనకు వాటిల్లుతుందో దాని నుండి తప్పించుకోవడానికి ఏ మార్గం ఉండదు.
అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలు ఇహలోకంతో పాటు పరలోకంలో కూడా మనం పొందాలంటే, విశ్వాస మార్గాన్ని అవలంబించాలి. మనం ధర్మంపై స్థిరంగా ఉండాలి. అల్లాహ్ ప్రతి ఆదేశాన్ని పాటించాలి, ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం)ని అనుసరించాలి, ఐదు పూటల నమాజులు చేయాలి, జకాతు ఇవ్వాలి, ఖురాన్ పట్ల ప్రత్యేక శ్రద్ధ కలిగి చదువుతూ, వింటూ ఉండాలి. సంక్షిప్తంగా ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే, అల్లాహ్కు ఇష్టమైన రీతిలో, ప్రవక్త విధానంలో మన జీవితం గడవాలి, ఇస్లాంకు వ్యతిరేకంగా ఏ మాత్రం మనం నడవకూడదు. అప్పుడే ఇహలోకంలోతో పాటు పరలోకంలో కూడా మనం శాశ్వతమైన అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలు పొందగలుగుతాము. దీనికి సంబంధించి రండి, సంక్షిప్తంగా నేను కొన్ని ఆయతుల రిఫరెన్స్ మీకు ఇస్తాను. మీరు ఆ రిఫరెన్స్లను శ్రద్ధగా ఒకవేళ నోట్ చేసుకున్నారంటే కేవలం, వివరంతో కూడి దాని యొక్క వ్యాఖ్యానం మీరు ఇన్షాఅల్లాహ్ అల్లాహ్ దయతో చదువుకోగలరు. ఉదాహరణకు చూడండి:
సూరహ్ ఆలి-ఇమ్రాన్ (3), ఆయత్ 132.
సూరతుల్ అన్ఆమ్ (6), ఆయత్ 155.
సూరహ్ అల్-ఆరాఫ్ (7), ఆయత్ 63 (దైవభీతి గురించి).
సూరహ్ అల్-ఆరాఫ్ (7), ఆయత్ 204 (ఖురాన్ విషయంలో).
సూరతున్నూర్ (24), ఆయత్ 56 (నమాజ్, జకాత్, విధేయత).
సూరహ్ నమ్ల్ (27), ఆయత్ 46 (క్షమాపణ కోరడం).
ఇక, పరస్పరం సోదర భావం కలిగి ఉండడం, ఎవరి పట్ల ద్వేషం లేకుండా ఉండడం, ఎవరితో కూడా మనం మాట వదులుకోకుండా, ఎప్పుడైనా ఎవరితోనైనా ఏదైనా పొరపాటు జరిగితే, తప్పుడు భావాలు జరిగితే, మాటలో ఏదైనా అర్థం కాకుండా పరస్పరం సంబంధాల్లో తెగతెంపులు, దూరం ఏర్పడితే, “ఫ అస్లిహూ” (فَأَصْلِحُوا) (సంధి చేయండి) సులహ్, సంధి, దగ్గర కావడం, కలుపుగోలుతనంతో మెలగడం, ఇలా చేయడం ద్వారా కూడా మీరు అల్లాహ్ కారుణ్యాన్ని పొందుతారని సూరతుల్ హుజురాత్ (49), ఆయత్ 10లో అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ తెలిపాడు.
ఇక్కడ మీరు గమనించండి, కొన్ని రిఫరెన్సులు మాత్రమే నేను రాయించాను కదా మీకు, ఇందులో అఖీదా వస్తుంది, ఇబాదాత్లు వచ్చేస్తాయి, ఆరాధనలు. ఇందులో క్యారెక్టర్, అఖ్లాక్ కూడా వచ్చేస్తుంది. భార్యాభర్తల సంబంధం విషయంలో కూడా అల్లాహ్ కారుణ్యాన్ని ఎలా పొందాలి? సూరత్ రూమ్లో చదవండి, 31వ ఆయత్ నంబర్. అల్లాహు అక్బర్. సోదర మహాశయులారా, పిల్లల పట్ల మనం అల్లాహ్కు ఇష్టమైన రీతిలో ప్రేమ కలిగి ఉండి, (ఇక్కడ నేను ఒక పదం పెంచాను గుర్తుందా? అల్లాహ్కు ఇష్టమైన రీతిలో) సర్వసామాన్యంగా ప్రతి తల్లిదండ్రికి సంతానం పట్ల ప్రేమ ఉంటుంది, ఇది స్వాభావికమైనది. కానీ మనం అల్లాహ్కు ఇష్టమైన రీతిలో వారిని ప్రేమించడం అంటే, వారు ఇహలోకంలో మనకు కేవలం సంతానం అనే కాదు, వారు రేపటి రోజు నరకంలో పోకుండా ఉండడానికి అల్లాహ్కు ఇష్టమైన రీతిలో వారిని శిక్షణ ఇవ్వడం, ఇది అసలైన ప్రేమ.
ఇక రండి, ఈ రహ్మాన్, రహీమ్ యొక్క వివరణలో మరో కోణంలో మరికొన్ని విషయాలు తెలుసుకొని సమాప్తం చేద్దాం. అదేమిటి? అల్లాహు తాలా ఎవరికైనా ఏదైనా కరుణ నొసంగాడంటే, ఎవరూ కూడా ఆపలేరు అని అల్లాహు తాలా చాలా స్పష్టంగా తెలిపాడు. మరియు అల్లాహ్ తన కారుణ్యాన్ని ఎవరి నుండైనా ఆపాడంటే, అల్లాహ్కు విరుద్ధంగా అతనికి కరుణ నొసంగేవాడు ఎవడూ లేడు.
ఇక్కడ మన విశ్వాసాన్ని ఈ ఖురాన్ యొక్క ఆయత్ ద్వారా మనం సరిచేసుకోవాలి. ముస్లింలలో కూడా ఎందరో తప్పుడు విశ్వాసాలు, అంధవిశ్వాసాలు, మూఢనమ్మకాలు కలిగి ఉన్నారు. సర్వసామాన్యంగా మూసా (అలైహిస్సలాం) గురించి ఒక తప్పుడు కథను కొందరు ప్రసంగీకులు ప్రజల ముందు చెబుతూ ఉంటారు. ఇది వారు ఏమనుకుంటారు? అల్లాహ్ యొక్క వలీల షాన్ (గొప్పతనం) చెబుతున్నాము అని. కానీ నవూజుబిల్లాహ్ అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్, అల్లాహ్కు వ్యతిరేకంగా, ప్రవక్తలకు వ్యతిరేకంగా ఎలాంటి కథలు కట్టి, అల్లి ప్రజల ముందు ప్రజలకు తెలియజేసి విశ్వాసాలను పాడు చేస్తున్నారో వారు అర్థం చేసుకోరు.. వృద్ధాప్యానికి దగ్గరైన ఒక స్త్రీ వచ్చి ఇన్ని సంవత్సరాలు అయిపోయింది నాకు పెళ్లి అయి కానీ సంతానం లేదు, మీరు ప్రవక్త కదా నాకు దుఆ చేయండి అల్లాహ్ సంతానం ఇవ్వాలని. మూసా (అలైహిస్సలాం) దుఆ చేస్తే అల్లాహు తాలా చెప్పాడంట, మూసా ఆమె అదృష్టంలో నేను సంతానం రాయలేదు అని. ఆమె చాలా బాధతో అటు పోతూ ఉంటే, ఒక అల్లాహ్ యొక్క వలీ కలిశాడంట. నవూజుబిల్లాహ్, ఇది అబద్ధం, కానీ ప్రజలు చెబుతారు, “ఓ సుబ్హానల్లాహ్, మాషాఅల్లాహ్, అల్లాహ్ కే వలీ కి క్యా షాన్ హై” అనుకుంటూ తలలు ఊపుతారు అజ్ఞానులు. అల్లాహు అక్బర్, అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్. ఏమైంది? బాధతో ఆ స్త్రీ వెళ్తూ ఉంటే అటు ఒక వలియుల్లా కలిశాడంట. “ఏంటమ్మా చాలా బాధగా వెళ్తున్నావ్, ఏమైంది నీకు?” అని అడిగితే, సంతానం లేదు, సంవత్సరాలు అయిపోయింది పెళ్లి అయి. ప్రవక్త మూసా (అలైహిస్సలాం) వద్దకు వెళ్తే ఇక నాకు సంతానమే లేదు అని తెలిసింది, అందుకే బాధగా ఉన్నాను. “అట్లా ఎట్లా జరుగుద్ది, నేను నీకు సంతానం ఇప్పించి ఉంటాను” అని తన కట్టెతో ఇలా భూమి మీద కొట్టాడంట, తర్వాత అల్లాహ్తో వాదించాడంట. ఆ తర్వాత ఆమెకు సంతానం కలుగుతుంది అని శుభవార్త వచ్చిందంట. అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్, అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్. చదవండి సూరహ్ ఫాతిర్ (35), ఆయత్ 2 మరియు సూరత్ అజ్-జుమర్ (39), ఆయత్ 38. ఇలాంటి తప్పుడు భావాలన్నీ కూడా దూరం కావాలి.
అయితే, ఈ లోకంలో మనం పుట్టడం, ఇది స్వయం అల్లాహ్ యొక్క కారుణ్యం. మనకు తల్లిదండ్రుల ద్వారా అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ ఏదైతే పోషణ మార్గాలు వారికి నొసంగాడో, ఇది కూడా అల్లాహ్ యొక్క కారుణ్యం. ఈ లోకంలో మనకు సంతానం కలగడం, భార్యలు కలగడం, స్త్రీలకు భర్తలు లభించడం, ఇంకా ఎన్నో రకాల అనుగ్రహాలు, ఉపాధి అవకాశాలు, ఇవన్నీ కూడా అల్లాహ్ యొక్క కారుణ్యం. కానీ, అసలైన కారుణ్యాలను మరచిపోకండి. అవేంటి? విశ్వాసులకు లభించేటువంటి విశ్వాస భాగ్యం, పుణ్యకార్యాలు చేసేటువంటి భాగ్యం. అయితే సోదర మహాశయులారా, ఈ సందర్భంలో మనం గుర్తించాల్సిన ముఖ్య విషయం ఏంటంటే, ఇహలోకపు సామాగ్రిలో, ప్రపంచపు యొక్క వసతులలో మనకు ఏది లభించినా, విశ్వాసం లభించలేదు, పుణ్యకార్యాల భాగ్యం లభించలేదు అంటే మనకంటే దురదృష్టవంతుడు మరెవడూ ఉండడు. ఇహలోక సామాగ్రిలో ఏదైనా కొరత జరిగి, సంతానం చనిపోవడం గానీ, ఏదైనా వ్యాపారంలో నష్టం జరగడం గానీ, వ్యవసాయంలో మునగడం గానీ, ఇంకా ఏది జరిగినా విశ్వాసం బలంగా ఉంది, అల్లాహ్ ఇష్ట ప్రకారంగా మన జీవితం గడుస్తుంది అంటే, ఓపిక సహనాలతో ఇది అల్లాహ్ యొక్క గొప్ప కారుణ్యం మనపై ఉన్నట్లు. దీనికి చిన్న ఉదాహరణ ఇచ్చే ముందు, ప్రజలలో ప్రబలి ఉన్నటువంటి ఒక తప్పుడు ఆలోచన ఏమిటంటే, ఎవరైనా అనారోగ్యంగా ఉంటే, ఎవరైనా వ్యాపారంలో నష్టంలో ఉంటే, ఎవరికైనా ఏదైనా ఇహలోకపు కష్టం, బాధ, ఏదైనా నష్టం జరిగితే ఎంతటి దుర్మార్గుడో, ఎంతటి దురదృష్టవంతుడో, అందుకొరకే అల్లాహ్ వాన్ని ఇలా పరీక్షిస్తున్నాడు అని అనుకుంటాము. ఒకవేళ అతడు విశ్వాసంలో మంచిగా ఉన్నా, నమాజులు మంచిగా చదువుతూ ఉన్నా, అతడు అల్లాహ్ యొక్క భయభీతి కలిగి ఉన్నా, ఇహలోక సామాగ్రి తగ్గింది గనుక మనం అతన్ని కించపరుస్తాము, అవహేళన చేస్తాము. సోదరులారా, ఇది చాలా తప్పు విషయం.
ప్రవక్త మహనీయ ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) యొక్క నెలలు గడిచేవి ఇంట్లో పొయ్యి కాలేది కాదు. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) జీవించి ఉండగానే తమ ఏడుగురి సంతానంలో ఆరుగురు చనిపోతారు, కేవలం ఒక్కరే మిగిలి ఉంటారు. ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) మరణానికి కంటే ముందే ఇద్దరు భార్యలు చనిపోతారు. ఇక చాలా దగ్గరి బంధుమిత్రుల్లో ఎంతోమంది చనిపోతారు. నవూజుబిల్లాహ్, అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్, ప్రవక్తకు అల్లాహ్ కారుణ్యం లభించలేదా? కాదు. అల్లాహ్ ప్రవక్తనే సర్వలోకాలకు కారుణ్యంగా పంపాడు. “వమా అర్సల్నాక ఇల్లా రహ్మతల్ లిల్ ఆలమీన్” ( وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِينَ). (నిన్ను మేము సర్వ లోకాలకు కారుణ్యంగా తప్ప పంపలేదు). అందుకొరకే అల్లాహ్ యొక్క రహ్మాన్, రహీమ్ యొక్క పేర్లు, ఈ భావం గల నామాలు ఎక్కడెక్కడ మనం విన్నా గానీ ఖురాన్లో, హదీస్లో, మన విశ్వాసం సరిగ్గా ఉండాలి, పరస్పరం మనం ఒకరి పట్ల ఒకరు కరుణించుకునేటువంటి గుణం కలిగి ఉండాలి.
చివరిలో నేను ఈ హదీస్, ఖురాన్ యొక్క ఆయత్తో నా ప్రసంగాన్ని ముగిస్తున్నాను. “ముహమ్మదుర్-రసూలుల్లాహ్, వల్లజీన మఅహూ అషిద్దావు అలల్-కుఫ్ఫారి రుహమావు బైనహుమ్” (مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ ۚ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ). (ముహమ్మద్ అల్లాహ్ యొక్క ప్రవక్త. ఆయనతో ఉన్నవారు అవిశ్వాసుల పట్ల కఠినంగా, తమలో తాము కరుణామయులుగా ఉంటారు). రుహమావు బైనహుమ్ (رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ). విశ్వాసులు పరస్పరం ఒకరికి ఒకరు కరుణించుకునేవారు. ఈ గుణం కలిగి ఉండడం తప్పనిసరి.
ఇక ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) వారి యొక్క హదీస్: “అర్రాహిమూన యర్హముహుముర్-రహ్మాన్, ఇర్హమూ మన్ ఫిల్-అర్ది యర్హమ్కుమ్ మన్ ఫిస్-సమా” (الرَّاحِمُونَ يَرْحَمُهُمُ الرَّحْمَٰنُ، ارْحَمُوا مَنْ فِي الْأَرْضِ يَرْحَمْكُمْ مَنْ فِي السَّمَاءِ). (కరుణించే వారిని కరుణామయుడైన అల్లాహ్ కరుణిస్తాడు. మీరు భూమిపై ఉన్నవారిని కరుణించండి, ఆకాశంలో ఉన్నవాడు (అల్లాహ్) మిమ్మల్ని కరుణిస్తాడు).
అల్లాహు తాలా మనందరికీ కూడా అల్లాహ్ యొక్క ఈ రెండు పేర్లను మంచి రీతిలో అర్థం చేసుకుని దాని ప్రకారంగా మన విశ్వాసాన్ని కలిగి ఉండే భాగ్యం ప్రసాదించుగాక. ఆమీన్.
వ ఆఖిరు దావానా అనిల్హమ్దులిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్. వస్సలాము అలైకుమ్ వరహ్మతుల్లాహి వబరకాతుహ్.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
70- ఎంత గొప్ప వస్తువైనా ప్రసాదించడం అల్లాహ్కు కష్టతరమైన పని కాదు. సృష్టిరాసుల అవసరాలు పూర్తి చేయకుండా ఆయన్ని అడ్డుకునేవాడెవడూ లేడు. వారి అవసరాలు పూర్తి చేయటకు ఆయన్ని బలవంతం చేయువాడెవడూ లేడు.
ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఇలా సెలవిచ్చారని అబూ హురైరా రజియల్లాహు అన్హు ఉల్లేఖించారుః “మీరు అల్లాహ్ తో దుఆ చేస్తున్నప్పుడు “అల్లాహ్! నీవు కోరితే నన్ను క్షమించు, అల్లాహ్! నీవు కోరితే నన్ను కరుణించు, అల్లాహ్! నీవు కోరితే నాకు ఆహరం ప్రసాదించు” అని దుఆ చేయవద్దు. దానికి బదులుగా దృఢ నమ్మకంతో దుఆ చేయాలి. ఆయన తాను కోరింది చేయగలవాడు. ఆయన్ని ఎవరూ బలవంతం పెట్ట లేరు”. (బుఖారి/ఫిల్ మషీఅతి వల్ ఇరాద 7477, ముస్లిం/ అల్ అజ్మ్ బిద్దుఆ…2678).
మరో ఉల్లేఖనంలో ఉందిః “తన కోరికను చాలా స్పష్టంగా తెలుపాలి. నిశ్చయంగా అల్లాహ్ ప్రాసదించేవాటిలో ఆయనకు కష్టతరమైనదేదీ లేదు”. (ముస్లిం 2679).
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
అల్లాహ్ శుభ నామము: “అల్ – బసీర్” యొక్క వివరణ షేఖ్ ముహమ్మద్ నసీరుద్దీన్ జామిఈ https://youtu.be/tiiX0QbTzyk [35 నిముషాలు]
ఈ ప్రసంగంలో, అల్లాహ్ యొక్క 99 పేర్లలో ఒకటైన “అల్-బసీర్” (సర్వం చూసేవాడు) అనే పేరు యొక్క లోతైన అర్థం మరియు ప్రాముఖ్యత వివరించబడింది. అల్లాహ్ యొక్క దృష్టి ఎంత సూక్ష్మమైనదో, చీకటి రాత్రిలో నల్లని బండపై నడిచే నల్ల చీమను కూడా ఆయన చూడగలడని వివరించబడింది. ఈ పేరును అర్థం చేసుకోవడం ద్వారా, అల్లాహ్ మనల్ని అన్ని సమయాల్లోనూ, అన్ని పరిస్థితుల్లోనూ చూస్తున్నాడనే బలమైన నమ్మకం (ఇహ్సాన్) మనలో కలుగుతుంది. ఈ నమ్మకం మనల్ని పాపాలకు దూరంగా ఉంచి, పుణ్యకార్యాల వైపు ప్రేరేపిస్తుంది. ఖురాన్లోని పలు ఆయతులలో “అల్-బసీర్” అనే పదం వచ్చిన సందర్భాలను ఉదాహరిస్తూ, అల్లాహ్ తన దాసుల స్థితిగతులను, వారి చర్యలను, వారి అవసరాలను పూర్తిగా ఎరిగి ఉన్నాడని, దాని ప్రకారమే వారికి జీవనోపాధిని ప్రసాదిస్తాడని మరియు ప్రళయదినాన తీర్పు ఇస్తాడని స్పష్టం చేయబడింది. అల్లాహ్ మనల్ని చూస్తున్నాడనే స్పృహ మన జీవితాలను ఎలా మార్చగలదో ఈ ప్రసంగం శక్తివంతంగా తెలియజేస్తుంది.
అస్సలాము అలైకుం వ రహ్మతుల్లాహి వ బరకాతుహు.
అల్ హందులిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్ వస్సలాతు వస్సలాము అలా సయ్యిదిల్ ముర్సలీన్, నబియ్యినా ముహమ్మద్ వ అలా ఆలిహి వ సహ్బిహి అజ్మయీన్ అమ్మా బాద్.
ప్రియ వీక్షకుల్లారా! అల్లాహ్ ఎంత గొప్పవాడో అతని యొక్క శుభనామములు, ఉత్తమ గుణాలు అంతే గొప్పవి. అల్లాహ్ ను మనం మంచి రీతిలో తెలుసుకోవాలంటే ఆయన యొక్క నామాలు, గుణాల ద్వారానే తెలుసుకోగలుగుతాము. అందుకొరకే అల్లాహ్ త’ఆలా ఖురాన్లో అనేక సందర్భాలలో తన శుభ నామాల గురించి స్వయం తెలిపాడు. ప్రవక్త మహనీయ ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు కూడా అల్లాహ్ యొక్క నామాల గురించి ఎన్నో విషయాలు తెలియజేసి, అల్లాహ్ గొప్పతనాన్ని తెలుసుకునే విధంగా మనకు మంచి మార్గం నేర్పారు.
అయితే ఈరోజు మీరు చూస్తున్నట్లు అల్లాహ్ యొక్క గొప్ప పేరు అల్-బసీర్ గురించి మనం తెలుసుకోబోతున్నాము. ఇంతకుముందు దర్సులో అల్లాహ్ యొక్క పేరు అస్-సమీ’ (సంపూర్ణంగా వినేవాడు) అన్న వివరణలో కూడా కొన్ని సందర్భాల్లో అల్-బసీర్ పేరు వచ్చింది. అల్-బసీర్ అంటే ప్రతీదీ అల్లాహ్ త’ఆలా ప్రతిదానిని చూస్తూ ఉన్నాడు. అల్లాహ్ యొక్క చూపు నుండి ఏదీ కూడా మరుగు లేదు, దాగి లేదు. అది ఎంతటి చిన్న, సన్నటి, సూక్ష్మమైన విషయమైనా, వస్తువు అయినా అల్లాహ్ త’ఆలా దానిని చూస్తున్నాడు.
షేఖ్ అబ్దుర్రజాఖ్ గారి వివరణ
షేఖ్ అబ్దుర్రజాఖ్ బిన్ అబ్దుల్ ముహ్సిన్ అల్ బద్ర్ హఫిజహుల్లాహ్, ఫిఖ్హుల్ అస్మాఇల్ హుస్నా అనే తన రచనలో అల్లాహ్ యొక్క పేరు అల్-బసీర్ గురించి తెలియజేస్తూ,
وَيَرَى مَجَارِي الْقُوتِ فِي أَعْضَائِهَا (వ యరా మజారిల్ ఖూతి ఫీ అ’జాఇహా) ఆ చీమ యొక్క అవయవాల్లో (లోపట కడుపులో) ఆహారం ఎలా జారుతుందో దానిని కూడా చూస్తాడు.
وَيَرَى جَرَيَانَ الدَّمِ فِي عُرُوقِهَا (వ యరా జరయాన ద్దమి ఫీ ‘ఉరూఖిహా) చీమ యొక్క నరాలలో ప్రవహించే రక్తం, దానిని కూడా చూస్తాడు.
وَيُبْصِرُ مَا تَحْتَ الْأَرْضِينَ السَّبْعِ كَمَا يُبْصِرُ مَا فَوْقَ السَّمَاوَاتِ السَّبْعِ (వ యుబ్సిరు మా తహ్తల్ అర్దీనస్సబ్’ఇ కమా యుబ్సిరు మా ఫౌఖస్సమావాతిస్సబ్’ఇ) ఏడు ఆకాశాలు, వాటి పైన ఉన్న దానిని ఎలా చూస్తున్నాడో అలాగే ఏడు భూములు, వాటి కింద ఉన్న వాటిని కూడా చూస్తూ ఉంటాడు.
وَيَرَى تَبَارَكَ وَتَعَالَى تَقَلُّبَاتِ الْأَجْفَانِ وَخِيَانَاتِ الْعُيُونِ (వ యరా తబారక వ త’ఆలా తఖల్లుబాతిల్ అజ్ఫాని వ ఖియానాతిల్ ఉయూన్) ఆయన (ప్రభువైన తబారక వ త’ఆలా) కనురెప్పల కదలికలను మరియు కళ్ళ దొంగచూపులను చూస్తాడు.
అతను ప్రతి కన్ను, కళ్ళల్లో ఉండే ఆ గుడ్లు ఏవైతే ఉంటాయో వాటి యొక్క కదలికను కూడా అల్లాహ్ చూస్తూ ఉంటాడు. ఎవరి కళ్ళు చూస్తున్నాయి ఒక వైపున, దొంగ చూపులు చూస్తున్నాయి మరో వైపున, ఏ ఎవరి ఏ ఉద్దేశాలు ఉన్నాయి, ఏ చెడు ఉద్దేశాలు ఉన్నాయి అవన్నీ కూడా చూస్తూ ఉన్నాడు, తెలుసుకుంటూ ఉన్నాడు. అంతటి సూక్ష్మమైన చూపు గల, జ్ఞానం గల, చూడగల, వినగల ఆ అల్లాహ్ అతని యొక్క చూపు నుండి మనం చీకటి రాత్రుల్లో కూడా ఎక్కడా దాగి ఉండలేము, వెలుతురులోనైతే ఉండనేలేము.
సోదర మహాశయులారా! ఇమాం ఇబ్నుల్ ఖయ్యిమ్ రహిమహుల్లాహ్ అల్-బసీర్ గురించి మరిన్ని వివరాలు చాలా స్పష్టంగా తెలియజేసి ఉన్నారు. ఇంతటి సూక్ష్మంగా చూసే ఆ గొప్పవాడైన అల్లాహ్ ఖురాన్లో మరియు హదీథులో వచ్చిన దాని ప్రకారం అతడు చూస్తూ ఉన్నాడు, అతనికి కళ్ళు ఉన్నాయి అని కూడా మనం విశ్వసించాలి. ఎందుకంటే సూరతుత్ తూర్ ఆయత్ నంబర్ 48, సూరతుల్ ఖమర్ ఆయత్ నంబర్ 14 లో అల్లాహ్ త’ఆలాకు కళ్ళు ఉన్నాయి అన్నటువంటి ప్రస్తావన ఉన్నది. అలాగే సూరత్ తాహా ఆయత్ నంబర్ 39 లో కూడా ఈ ప్రస్తావన ఉన్నది.
అలాగే సహీ బుఖారీ మరియు సహీ ముస్లింలో కూడా దజ్జాల్ గురించి చెబుతున్నప్పుడు, అతను ఒంటి కన్నువాడు, మీ యొక్క సత్యమైన ప్రభువు ఒంటి కన్నువాడు కాదు అని ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం స్పష్టంగా తెలిపారు. అయితే ఇక్కడ మనం అల్లాహ్ గురించి విశ్వసించాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, అల్లాహ్ కు కళ్ళు ఉన్నాయి కానీ ఎలా ఉన్నాయి? ఎంత పెద్దగా ఉన్నాయి? ఇలాంటి ఏ ఆలోచనల్లోకి వెళ్ళకూడదు. ఏ వివరణ, ఎలాంటి ఉపమానం ఇవ్వకూడదు. ఉన్నాయి అని నమ్మాలి. అవి అతనికి తగిన రీతిలో. ‘అలల్ వజ్ హిల్లాఇఖి బిహ్.
ఇమాం ఇబ్ను ఖుజైమా గారి వివరణ
ఇమాం ఇబ్ను ఖుజైమా రహిమహుల్లాహ్ చెప్పారు, మా యొక్క విశ్వాసం, దాన్ని మేము ప్రకటిస్తాము. మా ప్రభువుకు రెండు కళ్ళు ఉన్నాయి. వాటి ద్వారా అల్లాహ్ చూస్తాడు అని మేము నమ్ముతాము. మట్టి కింద ఉన్నది, ఏడు భూముల కింద ఉన్నది అంతా చూస్తూ ఉన్నాడు. ఆకాశాలలో ఉన్నది, ఆకాశాల భూమిల మధ్యలో ఉన్నది, చిన్నదైనా పెద్దదైనా అతనికి ఏదీ కూడా మరుగుగా లేదు. సముద్రాల లోతుల్లో దాని యొక్క అంధకారమైన చీకట్లలో కూడా అల్లాహ్ త’ఆలా ఎంతో స్పష్టంగా చూస్తూ ఉన్నాడు. ఇమాం ఇబ్ను ఖుజైమా రహిమహుల్లాహ్ వారి ఈ మాట కితాబుత్ తౌహీద్ లో ఆయన రచించిన కితాబుత్ తౌహీద్ లో వచ్చి ఉంది.
ఈ విధంగా సోదర మహాశయులారా, అల్లాహ్ యొక్క పేరు యొక్క అర్థ భావాలు, అల్లాహ్ అల్-బసీర్ దాని గురించి విశ్వాసం మనది ఎలా ఉండాలి తెలుసుకున్న తర్వాత, ఇంకా మనం తెలుసుకోవలసిన ఈ పేరు గురించి ముఖ్య విషయాల్లో అతి ముఖ్యమైనది ఏమిటంటే, అల్లాహ్ ఇంత గొప్పగా చూసేవాడు, ఇంత సూక్ష్మమైన వాటిని కూడా చూసేవాడంటే నేను ఎక్కడా ఏమి చేస్తున్నానో, నేను అంటే మనలో ప్రతి ఒక్కడూ అనుకోవాలి, నమ్మాలి, నేను ఎక్కడ ఏమి చేసినా, ఎలా ఉన్నా, ఏ మాట్లాడినా, ఏ నా కదలిక అన్నిటినీ కూడా అల్లాహ్ త’ఆలా చూస్తూ ఉన్నాడు గనక నేను ఏ క్షణంలో కూడా ఆయనకు ఇష్టం లేని చోట ఉండను. ఆ అల్లాహ్ కు ఇష్టం లేని ఏ పని చేయను. అల్లాహ్ కు ఇష్టం లేని ఏ కార్యం కూడా నాతో జరగకుండా ఉంటుంది అన్నటువంటి ధైర్యంతో, విశ్వాసంతో ఉండాలి. ఎందుకంటే అల్లాహ్ చూస్తూ ఉన్నాడు అని తెలిసి కూడా, విశ్వాసం ఉండి కూడా అతని యొక్క అవిధేయత చేయడం, అతని యొక్క మాటను ధిక్కరించడం, అతడు వారించిన వాటికి పాల్పడడం ఇది అతని యొక్క మర్యాదకు ఎంతో వ్యతిరేకం.
ఖురాన్ ఆయతులలో ‘అల్-బసీర్’
అయితే అల్లాహ్ త’ఆలా 40 కంటే ఎక్కువ ఆయతుల చివరిలో బసీర్ అన్న తన ఈ పేరును ప్రస్తావిస్తున్నాడు. అంటే ఆ పేరు కంటే ముందు ఆయత్లో ఏ విషయాలు చెప్పాడో, ఆ విషయాలకు ఈ పేరుకు అక్కడ ఒక సంబంధం ఉంటుంది. దానిని మంచి రీతిలో గమనించాలి మనం.
ఉదాహరణకు, సూరతుల్ హజ్ ఆయత్ నంబర్ 61 గనక చూస్తే:
ذَٰلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهَارِ وَيُولِجُ النَّهَارَ فِي اللَّيْلِ وَأَنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ بَصِيرٌ (ధాలిక బి అన్నల్లాహ యూలిజుల్ లైల ఫిన్నహారి వ యూలిజున్నహార ఫిల్ లైలి వ అన్నల్లాహ సమీ’ఉన్ బసీర్)
ఇదంతా ఎందుకంటే, అల్లాహ్ యే రాత్రిని పగటిలో ప్రవేశింపజేస్తాడు, పగటిని రాత్రిలో ప్రవేశింపజేస్తాడు. నిశ్చయంగా అల్లాహ్ అంతా వినేవాడు, అంతా చూసేవాడు. (22:61)
ఇప్పుడు ఇక్కడ రాత్రి, పగలు యొక్క ప్రస్తావనను తీసుకొచ్చిన తర్వాత సమీ’, బసీర్ అన్న పేరు ప్రస్తావించాడంటే అల్లాహ్ త’ఆలా మన కొరకు ఈ రాత్రి పగటిని పుట్టించాడు కానీ, మనం రాత్రి చీకటిలో చూడలేము, పగటిలోనే చూడగలుగుతాము, ఎప్పుడైతే మన కంటిలో చూసే శక్తి ఉంటుందో, కానీ అల్లాహ్ త’ఆలా కొరకు రాత్రి, పగలు అన్నటువంటి ఏ అవసరం లేకుండా ఆయన మానవులు చేసే వారి చేష్టలు, వారి కదలికలు, వారి యొక్క ఏ సమయంలోనైనా ఎలాంటి స్థితిలో వారు మారినా అన్ని సందర్భాలలో అల్లాహ్ త’ఆలా వారిని చూస్తూ ఉన్నాడు, గమనిస్తూ ఉన్నాడు.
అలాగే సూరతుష్ షూరా ఆయత్ నంబర్ 27 గనక మనం గమనిస్తే:
ఒకవేళ అల్లాహ్ గనక తన దాసులందరికీ సమృద్ధిగా జీవనోపాధిని ప్రసాదించి ఉంటే, వారు భూమిలో అరాచకాన్ని సృష్టించేవారు. కాని ఆయన తాను కోరినంత పరిమాణంలో (ఉపాధిని) అవతరింపజేస్తాడు. నిశ్చయంగా ఆయన తన దాసుల గురించి బాగా తెలిసినవాడు, అంతా చూసేవాడు. (42:27)
ఆయత్ యొక్క అనువాదం విన్నారు, చివరిలో బసీర్ అన్న పేరు వచ్చింది. దీని ద్వారా మనకు ఏం తెలుస్తుందంటే అల్లాహ్ త’ఆలా వారి అన్ని స్థితులను, ఎవరు ఎంత పేదరికంగా ఉన్నారు, ఎవరు ఎంత ధనికులుగా ఉన్నారు, ఎవరు ఏ మాధ్యమ మార్గంలో ఉన్నారు, ఎవరు ఎలా సంపాదిస్తున్నారు, ఎవరి ఏ ఆర్థిక పరిస్థితి ఎలా ఉంది, అన్నీ విషయాలు అల్లాహ్ త’ఆలా మంచి రీతిలో చూస్తూ ఉన్నాడు. అయితే అందరికీ వారికి తగిన రీతిలో మార్గదర్శకత్వం చేసేవాడు అల్లాహ్. ఎవరికి ఏది బాగుంటుందో దాని ప్రకారంగానే అల్లాహ్ వారికి ప్రసాదిస్తాడు మరియు ఎవరు అల్లకల్లోలం జరిపేవారో వారి యొక్క స్థితిని గురించి కూడా అల్లాహ్ చాలా స్పష్టంగా తెలిసి ఉన్నాడు.
నిశ్చయంగా మా ఆయతుల విషయంలో వక్రమార్గాన్ని అవలంబించేవారు మాకు అగోచరంగా ఏమీ లేరు. చెప్పండి! నరకంలో పడవేయబడేవాడు మేలా? లేక ప్రళయదినాన సురక్షితంగా హాజరయ్యేవాడు మేలా? మీరు కోరినది చేసుకోండి. నిశ్చయంగా ఆయన మీరు చేసేదంతా చూస్తున్నాడు. (41:40)
నిశ్చయంగా ఎవరైతే మా యొక్క ఆయతులలో పెడమార్గం చూపుతారో, వారు మాకు దాగిలేరు. మేము వారిని చూస్తూ ఉన్నాము. అయితే ఒక మాట చెప్పండి, ఎవరైతే నరకంలో విసిరివేయబడతాడో అతడు మేలా లేకుంటే ప్రళయ దినాన ఎవరైతే సుఖశాంతులతో హాజరవుతాడో అతడు మేలా? సరే మీ ఇష్ట ప్రకారంగా మీరు ఆచరిస్తూ ఉండండి. నిశ్చయంగా అల్లాహ్ మిమ్మల్ని చూస్తూ ఉన్నాడు, మీరు చేసే చేష్టలన్నిటినీ కూడా చూస్తూ ఉన్నాడు.
ఇక్కడ గమనించండి, ఎవరైతే అల్లాహ్ యొక్క ఆయతులలో తప్పుడు విషయాలు వెతుకుతూ ప్రజలలో పెడమార్గాన్ని ప్రబలిస్తూ ఉంటారో, అలాంటి వారిని చూస్తూ ఉన్నాడు అని అల్లాహ్ ఏదైతే అంటున్నాడో భావం ఏంటి? ప్రళయ దినాన వారి యొక్క ఆ పాపాలకు శిక్ష అనేది అల్లాహ్ వారికి ఇస్తాడు. ఇలాంటి ఆయతులు ఎక్కడెక్కడ మనం చదివినా గానీ, అంటే అల్లాహ్ యొక్క పేరు బసీర్ ఎక్కడ వస్తుందో, దాని కంటే ముందు ఏ విషయాలను అల్లాహ్ త’ఆలా తెలియజేస్తున్నాడో వాటిని మనం మంచి రీతిలో అర్థం చేసుకోవాలి. ఏ పుణ్యాల గురించి ప్రోత్సహించడం జరుగుతుందో వాటిని మనం చేస్తూ ఉండాలి, ఏ పాపాల నుండి హెచ్చరిస్తూ, భయపెడుతూ, వాటి యొక్క శిక్ష గురించి హెచ్చరిస్తూ అల్లాహ్ నేను చూస్తూ ఉన్నాను అని అన్నాడో, అక్కడ అలాంటి పాపాల నుండి మనం దూరం ఉండాలి.
ఉదాహరణలు, ఉపమానాలు కొన్ని సందర్భాల్లో మనం కొన్ని సామెతలు చెబుతూ ఉంటాము. ఇది మనకు విషయం అర్థం కావడానికి. అల్లాహ్ కొరకు ఎలాంటి సామెత, ఉపమానం అనేది లేదు. ఎలాగైతే కొన్ని సందర్భాల్లో, ఒరేయ్ నేను చూస్తున్నాను రా బిడ్డా అని ఒక పెద్ద మనిషి తన పని మనిషిని లేదా ఒక అధికారి తన కింద ఉన్న వారిని బెదిరిస్తాడో, అక్కడ ఉద్దేశం ఏముంటుంది నేను చూస్తూ ఉన్నాను అంటే, నీవు ఏదైతే పొరపాటుకు పాల్పడుతున్నావో, చేయని పని నీవు చేస్తున్నావో, ఏదైతే చట్టానికి విరుద్ధంగా మసులుకుంటున్నావో నిన్ను మేము కనిపెట్టుకుంటూ ఉన్నాము, నిన్ను రెడ్ హ్యాండ్ గా పట్టి శిక్షిస్తాము అన్నటువంటి ఉద్దేశం ఉంటుంది.
అలాగే మనిషి అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ యొక్క గ్రంథం నుండి ఈ ఆయతులు చదువుతూ, ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి యొక్క హదీథులను వింటూ అల్లాహ్ ఎల్లవేళల్లో అన్ని స్థితుల్లో చూస్తూ ఉంటాడు. మనం పడుకుంటాము, మనం నిద్రపోతాము, కానీ అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ కు కునుకు కూడా రాదు. అల్లాహ్ త’ఆలా ఈ విశ్వంలో ఎక్కడ ఏం జరుగుతుందో, ప్రత్యేకంగా దాసుల్లో ప్రతి ఒక్కని గురించి, ప్రతి ఒక్కని గురించి సూక్ష్మంగా, డీటెయిల్ గా అన్ని వివరాలతో చూస్తూ ఉన్నాడు గనక మనం అతనికి విరుద్ధంగా, వ్యతిరేకంగా నడవకూడదు. అల్లాహ్ రబ్బుల్ ఆలమీన్ యొక్క ఆదేశాలను ధిక్కరించకూడదు.
అల్-బసీర్ పేరుతో మనకు కలిగే మేలు
షేఖ్ అబ్దుర్రజాఖ్ అల్ బద్ర్ హఫిజహుల్లాహ్ ఇక్కడ ఒక మంచి మాట మనకు తెలిపారు. మంచి ఉపదేశం ఇందులో ఉంది. అల్లాహ్ త’ఆలా యొక్క పేరు బసీర్ దీనికి సంబంధించిన ఎన్నో ఉపమానాలు, అంటే ఎన్నో హదీథులు, ఆయతులు విన్న తర్వాత, దీని ద్వారా మనకు కలగవలసిన ఒక గొప్ప లాభం ఏమిటంటే అల్లాహ్ త’ఆలా ఏ పుణ్యాల గురించి మనకు ప్రోత్సహిస్తున్నాడో, ఏ పాపాల నుండి మనల్ని హెచ్చరిస్తున్నాడో వాటిని మంచి రీతిలో అర్థం చేసుకోవాలి.
మనిషి ఎంత మంచి రీతిలో అల్లాహ్ ను ఆరాధిస్తాడో, ప్రవక్త యొక్క విధేయత విధానాన్ని పాటిస్తాడో, సత్కార్యాల్లో ముందుకు వెళ్తాడో అల్లాహ్ త’ఆలా అన్ని చూసి మెచ్చుకుంటాడు, ప్రేమిస్తాడు, తన కరుణాకటాక్షాలకు అర్హుడిగా చేస్తాడు, అల్లాహ్ తన యొక్క రక్షణ ఛాయలో అతన్ని తీసుకుంటాడు, అల్లాహ్ త’ఆలా అతన్ని కాపాడుతాడు, అల్లాహ్ త’ఆలా అతని కొరకు సమాధిలో కూడా ఎన్నో రకాల సుఖశాంతులు ఏర్పాటు చేస్తాడు. సమాధిలో నుండి లేపబడే రోజు ఎంత గాంభీర్యం, కఠినత్వం, ఎన్ని అక్కడ ఇబ్బందులు, సమస్యలు ఏర్పడతాయో, ఇలాంటి పుణ్యాత్ములకు అల్లాహ్ త’ఆలా అక్కడ సమాధుల నుండి లేపే సందర్భంలో కూడా శాంతిని ప్రసాదిస్తాడు. ఈ విధంగా పుణ్యాలు చేస్తూ ఇంతటి గొప్ప మంచి ఆశయాలు మనం ఉంచుకోవాలి.
అందుకొరకు అల్లాహ్ చూస్తూ ఉన్నాడు. ఈ పేరులో రెండే రెండు చిన్న మాటలు తెలుసుకొని మనం సమాప్తం చేద్దాము. ఒకటి, దీని యొక్క మూడు లెవెల్లు ఉన్నాయి. దీన్ కే తీన్ దరజాత్ హై, స్థానాలు ఉన్నాయి. ఈమాన్, ఇస్లాం, ఇహసాన్. హదీథె జిబ్రీల్ లో ప్రస్తావన వచ్చింది కదా?
అల్లాహ్ చూస్తున్నాడు అన్నటువంటి విశ్వాసం, నమ్మకం ఇహసాన్ లో వస్తుంది. ఒక రకంగా ఈమాన్ ఇస్లాంలో కూడా వచ్చేస్తుంది, కానీ ఇహసాన్ లో ఇది ప్రత్యేకంగా ఉంది. ఎలా? ఎప్పుడైతే ఇహసాన్ గురించి ప్రశ్న వచ్చిందో, సమాధానం ఏం వచ్చింది?
నీవు అల్లాహ్ను ఆరాధించు, నీవు ఆయన్ని చూస్తున్నావన్నట్లుగా. ఒకవేళ నువ్వు ఆయన్ని చూడలేకపోతే, నిశ్చయంగా ఆయన నిన్ను చూస్తున్నాడు.
అంతటి భావం నీలో కలగకుంటే కనీసం అల్లాహ్ నిన్ను చూస్తూ ఉన్నాడు, ఈ కనీస భావమైనా ప్రతి క్షణంలో మనం మన మదిలో నాటుకొని ఉండాలి.
ఎంతో కరడుగట్టిన పాపాత్ముడు, పాషాణ హృదయుడైన దుష్టుడు, నీచుడు అని ఎవరినైతే మనం అనగలుగుతామో అలాంటి వారు కూడా తమ ఆ తప్పుడు మార్గాన్ని వదిలి పుణ్యాల్లో రావడానికి ఒక గొప్ప సబబు ఏముండిందో తెలుసా? అల్లాహ్ నన్ను చూస్తూ ఉన్నాడు అన్నటువంటి భయం వారిలో, విశ్వాసం వారిలో, ప్రగాఢమైన నమ్మకం వారిలో కుదిరింది, వారి రూట్ ఛేంజ్ అయిపోయింది. వారి చెడ్డ రోడ్, మంచి రోడ్లో మారిపోయింది.
సహీ బుఖారీలో గుహలో చిక్కుకున్న వారి యొక్క సంఘటనలో కూడా ఈ విషయం మీరు చూస్తారు కదా? అందుకొరకు అల్లాహ్ నన్ను చూస్తూ ఉన్నాడు అన్నటువంటి మాట మదిలో ఎల్లవేళల్లో ఫ్రెష్ గా ఉండడం తప్పనిసరి. ఎప్పుడైతే ఒక విద్యార్థి, ఆ టీచర్ చూస్తున్నాడు అని అనుకుంటాడో నకలు కొట్టడు. క్లాస్ రూంలో ఎలాంటి చిచోరా పనులు చేయడు. నాన్నగారు నన్ను చూస్తున్నారు అని ఎక్కడైతే కొడుకు భయంతో ఉంటాడో, నాన్నగారి దృష్టిలో చెడుగా కనబడకుండా ఏ తప్పులకు కూడా పాల్పడకుండా జాగ్రత్తగా ఉంటాడు. అల్లాహు అక్బర్. అల్లాహ్ మన తండ్రుల కంటే, మన టీచర్ల కంటే లెక్కలేనన్ని రెట్లు ఎంతో గొప్పవాడు. అతని పట్ల మనం ఈ విశ్వాస భావం కలిగి అతని పట్ల కావలసిన మర్యాద పాటించడం ఎంత అవసరం ఉంది.
ఇబ్ను రజబ్ రహిమహుల్లాహ్ చాలా గొప్ప ఇమాం, బుఖారీ యొక్క వ్యాఖ్యానం రాసిన వారు. లతాయిఫుల్ మఆరిఫ్ ఆయనది ఒక చాలా ప్రఖ్యాతి గాంచిన పుస్తకం. ఇమాం ఇబ్ను రజబ్ రహిమహుల్లాహ్ ఒక చిన్న సంఘటన పేర్కొన్నారు.
ఒక వ్యక్తి రాత్రివేళ ఒక ఎడారిలో ఒక స్త్రీని కలిశాడంట. పాపం వైపునకు ఆహ్వానించాడంట. కానీ ఆ స్త్రీ పుణ్యాత్మురాలై అతని యొక్క ఆహ్వానాన్ని తిరస్కరించింది. ఆ మనిషి చెప్పాడంట, ఈ రాత్రిలో, చీకటి రాత్రిలో, ఈ ఎడారిలో ఎవరూ కూడా లేరు కదా! ఈ చుక్కలు, నక్షత్రాలు తప్ప మనల్ని ఎవరూ చూడటం లేదు. వెంటనే ఆ స్త్రీ:
فَأَيْنَ مُكَوْكِبُهَا (ఫ ఐన ముకౌకిబుహా?) మరి వాటిని (నక్షత్రాలను) సృష్టించినవాడు ఎక్కడ ఉన్నాడు?
అని అడిగిందంట.
అందుకొరకే సూరత్ అల్-అలఖ్, ఖురాన్లోని మొట్టమొదటి సూరా అని అంటాము కదా మనం. అందులో 14వ ఆయత్ చూడండి మీరు:
అబూ జహల్ యొక్క ప్రస్తావన అని కొందరు వ్యాఖ్యానకర్తలు అంటారు. ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారిని ఆ దుష్టుడు నమాజు నుండి ఆపేవాడు. నమాజ్ ప్రవక్త చేస్తూ ఉంటే కాబతుల్లాహ్ వద్ద అడ్డుకునేవాడు. ఆ ఆయతుల మధ్యలో, ఆ ప్రస్తావన యొక్క సందర్భంలో అల్లాహ్ ఈ మాట చెప్పాడు: “ఆ పాపాత్ముడు, ఆ దుష్టుడు, అతనికి తెలియదా అల్లాహ్ చూస్తున్నాడని? అతడు చేస్తున్నది ఏమిటో అల్లాహ్ అతన్ని చూస్తున్నాడు అని?” ఏ విధంగా గద్దిస్తున్నాడో అల్లాహ్ త’ఆలా గమనించండి.
అల్లాహ్ త’ఆలా నాకు, మీకు, మనందరికీ అల్లాహ్ యొక్క ఈ శుభమైన పేరు అల్-బసీర్ గురించి బలమైన నమ్మకం కలిగి, దాని ప్రకారంగా మన జీవితాన్ని మార్చుకునేటువంటి సద్భాగ్యం ప్రసాదించుగాక. ఆమీన్. వా ఆఖిరు ద’వానా అనిల్ హందులిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్. వస్సలాము అలైకుం వ రహ్మతుల్లాహి వ బరకాతుహు.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
అందరి ఆహార బాధ్యత అల్లాహ్ తీసుకున్నప్పుడు కొందరు తిండి లేక ఎందుకు చనిపోతున్నారు? https://youtu.be/F2yNYWRr5NQ [7 నిముషాలు] వక్త: ముహమ్మద్ నసీరుద్దీన్ జామి’ఈ (హఫిజహుల్లాహ్)
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
అల్లాహ్ శుభనామములైన “అల్ అలీ”, ” అల్ ఆలా”, “అల్ ముతఆల్” వివరణ [వీడియో] వక్త: ముహమ్మద్ నసీరుద్దీన్ జామి’ఈ (హఫిజహుల్లాహ్) https://youtu.be/M20b-5zgmZM [22 నిముషాలు]
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
లాభనష్టాల అధికారం కేవలం అల్లాహ్ కే వుందని ప్రతి ముస్లిం మనస్ఫూర్తిగా విశ్వసించాలి. అతనికి తప్ప మరెవరికీ ఈ అధికారం లేదు. ఏ ‘వలీ‘ దగ్గరా లేదు, ఏ ‘బుజుర్గ్‘ దగ్గరా లేదు. ఏ ‘పీర్‘, ‘ముర్షద్‘ దగ్గరా లేదు. ఏ ప్రవక్త దగ్గరా లేదు. చివరికి ప్రవక్తలలో శ్రేష్ఠులు, ఆదమ్ సంతతికి నాయకులు మరియు ప్రవక్తల ఇమామ్ అయిన ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం) కు కూడా. ఇతరులకు లాభనష్టాలు చేకూర్చడం అటుంచి, స్వయానా తమకు కలిగే లాభనష్టాలపై సయితం వారు అధికారం కలిగిలేరు.
“ప్రవక్తా! వారితో ఇలా అను: నాకు సంబంధించిన లాభనష్టాలపై నాకు ఏ అధికారమూ లేదు. అల్లాహ్ కోరింది మాత్రమే అవుతుంది. నాకే గనక అగోచర విషయ జ్ఞానం వున్నట్లయితే, నేను ఎన్నో ప్రయోజనాలను నా కొరకు పొంది ఉండేవాణ్ణి. నాకు ఎన్నటికీ ఏ నష్టమూ వాటిల్లేది కాదు. నేను నా మాటను నమ్మేవారి కొరకు కేవలం హెచ్చరిక చేసేవాణ్ణి మాత్రమే, శుభవార్త వినిపించేవాణ్ణి మాత్రమే.” (ఆరాఫ్ 7:188)
ఈ ఆయతుపై దృష్టి సారిస్తే తెలిసేదేమిటంటే –
స్వయానా ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం) తనకు కలిగే లాభనష్టాలపై అధికారం కలిగి లేకపోతే – మరి ఆయన కన్నా తక్కువ స్థాయి గల వలీ గానీ, బుజుర్గ్ గానీ, పీర్ గానీ- ఎవరి సమాధులనయితే ప్రజలు గట్టిగా నమ్మి సందర్శిస్తుంటారో- ఈ అధికారాన్ని ఎలా కలిగి వుంటారు? తమకు ప్రయోజనం చేకూర్చే మరియు నష్టాన్ని కలిగించే వారుగా ప్రజలు తలపోసే వారి గురించి అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు:
“వారిని ఇలా అడుగు: ఒకవేళ అల్లాహ్ నాకేదైనా నష్టాన్ని కలిగించగోరితే, మీరు అల్లాహ్ ను కాదని వేడుకొనే ఆరాధ్యులు, ఆయన కలిగించే నష్టం నుండి నన్ను కాపాడగలరా? లేదా అల్లాహ్ నాపై కనికరం చూపగోరితే, వారు ఆయన కారుణ్యాన్ని అడ్డుకోగలరా? మీ అభిప్రాయం ఏమిటి? కనుక వారితో ఇలా అను, నాకు అల్లాహ్ ఒక్కడే చాలు, నమ్ముకునేవారు ఆయననే నమ్ముకుంటారు.” (జుమర్ 39 : 38)
ఈ ఆయత్ లో అల్లాహ్ ఇలా ఛాలెంజ్ చేస్తున్నాడు: దైవేతరులెవరి దగ్గరైనా లాభనష్టాల అధికారం గనక వుంటే – అల్లాహ్ నష్టం కలిగించదలచిన వాడిని, తను, ఆ నష్టం కలగకుండా కాపాడ మనండి మరియు అల్లాహ్ ప్రయోజనం చేకూర్చదలచిన వాడికి ఆ ప్రయోజనం కలగకుండా ఆపమనండి. అంటే – వారలా చేయలేరు. మరి వారలా చేయలేరంటే – దాని అర్థం వారికి లాభనష్టాల అధికారం లేదు అని.
“అల్లాహ్ ప్రజల కొరకు ఏ కారుణ్య ద్వారాన్ని తెరచినా, దానిని అడ్డుకొనే వాడెవ్వడూలేదు. ఆయన మూసివేసిన దానిని అల్లాహ్ తరువాత మళ్ళీ తెరిచేవాడూ ఎవ్వడూ లేడు. ఆయన శక్తిమంతుడు, వివేచన కలవాడు.” (ఫాతిర్ 35: 2)
అందుకే, అల్లాహ్- తనను తప్ప ఇతరులను వేడుకోవడం నుండి వారించాడు. అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు:
“అల్లాహ్ ను వదలి నీకు నష్టాన్ని గానీ లాభాన్ని గానీ కలిగించలేని ఏ శక్తినీ వేడుకోకు. ఒకవేళ అలా చేస్తే నీవూ దుర్మార్గుడవై పోతావు. అల్లాహ్ గనక నిన్ను ఏదైనా ఆపదకు గురిచేస్తే స్వయంగా ఆయన తప్ప ఆ ఆపదను తొలగించేవారు ఎవ్వరూ లేరు. ఇంకా, ఆయన గనక నీ విషయంలో ఏదైనా మేలు చెయ్యాలని సంకల్పిస్తే, ఆయన అనుగ్రహాన్ని మళ్ళించేవాడు కూడా ఎవ్వడూ లేడు. ఆయన తన దాసులలో తాను కోరిన వారికి తన అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదిస్తాడు. ఆయన క్షమించేవాడూ, కరుణించేవాడూను.” (యూనుస్ 10: 106 -107)
ఈ ఆయతులలో అల్లాహ్ – దైవేతరులెవరికీ లాభనష్టాల అధికారం లేదు, వారిని వేడుకోవడాన్ని వారిస్తూ, ఓ ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం)! ఒకవేళ నీవు గనక ఇలా చేస్తే (అల్లాహ్ శరణు) నీవు కూడా దుర్మార్గులలో కలసి పోతావు – అని సెలవియ్యడంతోపాటు, తన ప్రియ ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం)కు ఆయన నష్టం కలిగించదలిస్తే దాన్ని ఆపగలిగే వాడెవడూ లేడు మరియు ఒకవేళ తన కృపతో ఆయన దేన్నయినా ప్రసాదిస్తే ఆయన అనుగ్రహాన్ని కూడా ఎవరూ అడ్డుకోలేరు అని సెలవిచ్చాడు. దీనితో – రుజువయ్యిందేమిటంటే – ఈ అధికారాలు కేవలం అల్లాహ్ కే వున్నాయి.
కాస్త ఆలోచించండి!
మరి, దైవ ప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం) కు అల్లాహ్ తప్ప మరెవ్వరూ నష్టం కలిగించలేనప్పుడు, సాధారణ ముస్లిములకు అల్లాహ్ తప్ప మరెవరు నష్టం కలిగించగలరు? అందుకే, దైవేతరులెవరైనా సరే, వారితో లాభనష్టాలను ఆశించకూడదు. ఎందుకంటే – దైవేతరుల గురించి -తన సంకల్పంతో, అధికారంతో ఎవరికైనా తను కోరుకున్న నష్టం కలిగించగలడు – అని భావించడం పెద్ద షిర్క్ (షిర్కె అక్బర్).
అందుకే ఇబ్రాహీం (అలైహిస్సలాం) ఇలా సెలవిచ్చి వున్నారు:
“(అల్లాహ్ కు వ్యతిరేకంగా) మీరు నిలబెట్టిన భాగస్వాములకు నేను భయపడను. అయితే నా ప్రభువు ఏదైనా కోరితే అది తప్పకుండా జరుగుతుంది. నా ప్రభువు జ్ఞానం ప్రతి దానినీ ఆవరించి వున్నది. మీరు స్పృహలోకి రారా? నేను అసలు మీరు నిలబెట్టే భాగస్వాములకు ఎందుకు భయపడాలి?వాటి విషయంలో అల్లాహ్ మీపై ఏ ప్రమాణాన్ని అవతరింపజేయనప్పటికీ వాటిని మీరు ఆయన తోపాటు దైవత్వంలో భాగస్వాములుగా చేస్తూ భయపడనప్పుడు.” (అన్ఆమ్ 6: 80-81)
ఈ ఆయతుల ద్వారా తెలిసిందేమిటంటే –
పీర్లు, ఫకీర్లు, ‘బుజుర్గ్’ లో ఎవరిని గురించి కూడా (వారేదో చేసేస్తారని) భయాందోళనలకు గురి కాకూడదు. అల్లాహ్ అభీష్టానికి వ్యతిరేకంగా ఎవరు కూడా ఏ మాత్రం నష్టం కలిగించలేరు. ఇలాంటి భయాందోళనలు కేవలం అల్లాహ్ పట్ల కలిగి వుండాలి. కారణం – తన సంకల్పానికి అనుగుణంగా ఎవరికైనా నష్టం కలిగించే శక్తి సామర్థ్యాలు కేవలం ఆయనకే ఉన్నాయి కాబట్టి. ఒకవేళ అల్లాహ్ సంకల్పించకుంటే ప్రపంచంలోని ఏ వలీ, బుజుర్గ్, పీర్ లేదా సజ్జాదా నషీన్ అయినా ఏ మాత్రం నష్టం కలిగించలేడు.
“వారితో ఇలా అను: అల్లాహ్ మాకొరకు వ్రాసి వుంచింది తప్ప మాకు ఏదీ (చెడుగానీ, మంచిగానీ) ఏ మాత్రం కలుగదు. అల్లాహ్ యే మా సంరక్షకుడు. విశ్వసించేవారు ఆయననే నమ్ముకోవాలి.” (తౌబా 9: 51)
అలాగే దైవప్రవక్త (సల్లల్లాహు అలైహి వ సల్లం) ఇలా సెలవిచ్చారు:
“యావత్ మానవజాతి ఏకమై నీకేదైనా ప్రయోజనం చేకూర్చాలన్నా ఇదివరకే నీ అదృష్టంలో అల్లాహ్ వ్రాసిపెట్టి వున్నంత వరకే ప్రయోజనం చేకూర్చ గలదు. అలాగే, యావత్తు మానవజాతి ఏకమై నీకేదైనా కీడు కలిగించాలనుకొన్నా – అది కూడా, ఇదివరకే నీ అదృష్టంలో అల్లాహ్ వ్రాసి పెట్టినంతవరకే కీడు తలపెట్టగలదు అని దృఢంగా విశ్వసించు.” (తిర్మిజి : 2516, సహీ ఉల్ జామె : 7957)
—
ఈ పోస్ట్ క్రింది ఖుత్బాపుస్తకం నుండి తీసుకోబడింది.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
మాలికి యౌమిద్దీన్ (ప్రతిఫల దినానికి యజమాని) – అర్థ భావాలు & తఫ్సీర్ [వీడియో] https://youtu.be/KeeL4HZ0aVE [7 నిముషాలు] వక్త: ముహమ్మద్ నసీరుద్దీన్ జామి’ఈ (హఫిజహుల్లాహ్)
మనిషి ప్రపంచంలోనూ తాను చేసిన కర్మలకు ప్రతిఫలం కొంతవరకు అనుభవించినప్పటికీ పరలోకంలోనే అసలు సిసలు ఫలితం బయటపడుతుంది. సంపూర్ణమైన ప్రతిఫలం అక్కడే ఉనికిలోనికి వస్తుంది. ప్రతి వ్యక్తికీ అతను చేసిన మంచి లేక చెడు పనులను బట్టి అల్లాహ్ అతనికి బహుమానం ఇవ్వటమో, శిక్ష విధించటమో జరిగి తీరుతుంది. ఇదే విధంగా ప్రపంచంలో కూడా తాత్కాలికంగా అనేకమందికి కొన్ని అధికారాలుంటాయి. కాని పరలోకంలో మాత్రం అధికారాలన్నీ అల్లాహ్ హస్తగతం అవుతాయి. తీర్పుదినాన ఆయన తిరుగులేని సార్వభౌమాధికారిగా ఉంటాడు. “ఈరోజువిశ్వసామ్రాజ్యాధికారంఎవరిదోచెప్పండి?” అంటూ ఆనాడాయన ప్రశ్నిస్తాడు. “తిరుగులేనివాడు, ఏకైకుడైనఅల్లాహ్దే” అంటూ ఆయనే సమాధానం కూడా ఇస్తాడు (అల్ మోమిన్ – 16) “ఆనాడు, ఏ మనిషీ ఎవరికొరకైనా ఏదన్నా చెయ్యగలగటమన్నది అసంభవం, ఆ రోజు అధికారమంతా అల్లాహ్ చేతుల్లోనే ఉంటుంది.” (ఇన్ ఫితార్ – 19) – అదీ తీర్పుదినమంటే!
సహీ జిక్ర్, దుఆలు తెలుగులో – Authentic Islamic Dhikr & Dua in Telugu: https://telugudua.net/
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
TeluguIslam.net 
You must be logged in to post a comment.