ఉపవాసంలో మూడు స్థాయిలు ఉన్నాయి: సాధారణ ఉపవాసం, ప్రత్యేక ఉపవాసం మరియు అత్యంత ప్రత్యేక ఉపవాసం.
సాధారణ ఉపవాసం విషయానికి వస్తే, ఇది ఒకరు తమ కడుపు మరియు మర్మావయవాలను వాటి కోరికలను తీర్చుకోవడం నుండి నిగ్రహించుకోవడం.
ప్రత్యేక ఉపవాసం అంటే ఒకరి చూపు, నాలుక, చేతులు, కాళ్ళు, వినికిడి మరియు కళ్ళతో పాటు మిగిలిన శరీర అవయవాలను పాపపు పనులు (Gunah) చేయడం నుండి నిగ్రహించుకోవడం.
ఇక అత్యంత ప్రత్యేక ఉపవాసం విషయానికి వస్తే, ఇది ఇహలోక వ్యవహారాల పట్ల ఆరాటపడటం మరియు ‘అల్లాహ్’ కు దూరం చేసే ఆలోచనల నుండి హృదయాన్ని దూరంగా ఉంచడం. అలాగే ‘అల్లాహ్’ నిర్దేశించిన ఇతర విషయాలన్నింటి నుండి హృదయాన్ని దూరంగా ఉంచడం. [5]
ప్రత్యేక ఉపవాసం యొక్క లక్షణాలలో ఒకటి ఏమిటంటే, ఒకరు తమ చూపును తగ్గించుకోవడం (కాపాడుకోవడం) మరియు నిషిద్ధమైన, అయిష్టమైన లేదా ఎటువంటి ప్రయోజనం లేని అసహ్యకరమైన మాటల నుండి తమ నాలుకను కాపాడుకోవడం, అలాగే మిగిలిన శరీర అవయవాలను అదుపులో ఉంచుకోవడం.
‘అల్-బుఖారీ’ ఉల్లేఖించిన ఒక ‘హదీస్’లో:
‘‘ఎవరైతే అబద్ధపు మాటలను మరియు వాటిపై ఆచరణను విడిచిపెట్టరో, వారు తమ ఆహారాన్ని మరియు పానీయాలను విడిచిపెట్టడం పట్ల ‘అల్లాహ్’ కు ఎటువంటి అవసరం లేదు.’’ [6]
ప్రత్యేక ఉపవాసం యొక్క మరొక లక్షణం ఏమిటంటే, రాత్రిపూట ఆహారంతో కడుపును నింపుకోకపోవడం. బదులుగా, అతను మితంగా తింటాడు. ఎందుకంటే, నిశ్చయంగా ఆదమ్ సంతానం (మనిషి) తన కడుపు కంటే చెడ్డ పాత్రను దేనినీ నింపడు. ఒకవేళ అతను రాత్రి మొదటి భాగంలో కడుపు నిండా తింటే, రాత్రి మిగిలిన భాగంలో అతను తనను తాను సద్వినియోగం చేసుకోలేడు (ఇబాదత్ చేయలేడు). అదే విధంగా, ఒకవేళ అతను ‘సుహూర్’ సమయంలో కడుపు నిండా తింటే, మధ్యాహ్నం వరకు అతను చురుగ్గా ఉండలేడు.
ఎందుకంటే మితిమీరిన ఆహారం బద్ధకాన్ని మరియు మత్తును కలిగిస్తుంది, తద్వారా అతిగా తినడం వల్ల ఉపవాసం యొక్క అసలు ఉద్దేశ్యం దెబ్బతింటుంది. ఉపవాసం యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశ్యం ఏమిటంటే “ఆకలి రుచిని ఆస్వాదించడం మరియు కోరికలను” వదిలివేసేవారిగా మారడం.
రిఫరెన్సులు:
[5] (ఎడిటర్ గమనిక: ఇక్కడ అదనపు వివరణ అవసరం. పేర్కొన్న స్థాయిలు నిగ్రహానికి (Abstinence – స్వీయ నియంత్రణకు) సంబంధించినవి.
ఈ మూడు స్థాయిలలో మొదటిది, తప్పనిసరిగా పాటించాల్సిన నిగ్రహాన్ని (Restraint) సూచిస్తుంది. ఇది నెరవేరినప్పుడు, ఆ వ్యక్తి చట్టపరమైన (షరియా) నిబంధనలను పాటించినట్లు పరిగణించబడుతుంది మరియు ఉపవాసం పూర్తయినట్లు లెక్కించబడుతుంది [అంటే, దానిని మళ్ళీ చేయాల్సిన అవసరం లేదు లేదా ‘ఖజా’ చేయాల్సిన పనిలేదు, ఆ దాసుడు నిజంగానే ఉపవాసం ఉన్నట్లు.]
మిగిలిన స్థాయిలు ఉపవాసం యొక్క విలువకు సంబంధించినవి. రెండవ స్థాయిని పాటించకపోతే, పాటించినప్పటి కంటే ఆ దాసుడికి ఉపవాసం యొక్క విలువ తక్కువగా ఉంటుంది. మూడవ స్థాయి విషయంలోనూ అంతే.
అందుకే, కావాలని తినడం మరియు సంభోగం చేయడం వల్ల ఉపవాసం భంగం అవుతుందని (చెల్లదని) చెప్పబడింది. అయితే అబద్ధం చెప్పడం, పరాయి వారిని కామంతో చూడటం వంటి ఇతర నిషిద్ధ పనులు చేయడం పాపంగా పరిగణించబడుతుంది, కానీ అవి ఉపవాసాన్ని పూర్తిగా భంగం చేయవు.
[6] అల్-బుఖారీ (4/99) ద్వారా ఉల్లేఖించబడింది.
Posted from : The Inner Secrets of Fasting
Imam Muwaffaq-ud-Deen Ibn Qudamaah Al-Maqdisee
Translated into English by Isma’eel Ibn al-Arkaan
https://abdurrahman.org/2013/07/04/three-levels-of-fasting-imam-muwaffaq-ud-deen-ibn-qudamaah-al-maqdisee/
TeluguIslam.net 