అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ (హజ్జ్ మాసంలోని తష్రీఖ్ దినాల) ఘనత

అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ ఘనత
కూర్పు: ముహమ్మద్ నసీర్పద్దీన్ జామిఈ

[పిడిఎఫ్ డౌన్లోడ్ చేసుకోండి]


అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ అనగా ఇస్లామీయ క్యాలెండర్ లోని 12వ నెల అయిన జుల్ హిజ్జా యొక్క 11, 12 మరియు 13 తేదీలు. ఇవి ఖుర్బానీ, అల్లాహ్ స్మరణ, తక్బీరాత్ మరియు అల్లాహ్ అనుగ్రహాలపై కృతజ్ఞత తెలిపే రోజులు. ఈ రోజులకు ఇస్లాంలో గొప్ప మహిమ ఉంది.

అల్లాహు తఆలా ఇలా సెలవిచ్చాడు:

وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ
గణించదగిన ఆ దినాలలో (తష్రీఖ్ దినాలలో) అల్లాహ్ ను స్మరించండి (సూరహ్ అల్-బఖరా: 203).

ముఫస్సిరీన్లలో (ఖుర్ఆన్ వ్యాఖ్యానకర్తలలో) ముఖ్యంగా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ అబ్బాస్, అబ్దుల్లాహ్ బిన్ ఉమర్ రజియల్లాహు అన్హుమా మరియు జుమ్హూర్ ఉలమా అభిప్రాయం ప్రకారం “అయ్యామిన్ మఅదూదాత్” అనగా అయ్యామె తష్రీఖ్.

అల్లాహు తఆలా ఇలా సెలవిచ్చాడు:

لِيَشْهَدُوا مَنَافِعَ لَهُمْ وَيَذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ فِي أَيَّامٍ مَعْلُومَاتٍ
వారు తమ ప్రయోజనాలు పొందటానికి (హజ్ కు) రావాలి. ఆ నిర్ణీత దినాలలో అల్లాహ్ నామాన్ని స్మరించాలి. (సూరహ్ అల్-హజ్: 28).

అధిక ముఫస్సిరీన్ల ప్రకారం “అయ్యామిమ్ మఅలూమాత్” అంటే జుల్ హిజ్జా మొదటి పది రోజులు; “అయ్యామిమ్ మఅదూదాత్” అంటే అయ్యాముత్ తష్రీఖ్. ఇక్కడ ఖుర్బానీ ప్రస్తావన వచ్చింది గనక, ఈ ఖుర్బానీ ఎన్ని రోజులు చేయవచ్చు అన్నది కూడా స్పష్టంగా తెలుసుకుందాం.

అయితే పండుగ రోజు (10వ జిల్ హిజ్జా) మరియు ఆ తర్వాత మూడు రోజులు, మొత్తం నాలుగు రోజులు ఖుర్బానీ చేయవచ్చు. దీనికి మొదటి ఆధారం ప్రవక్తవారి ఈ హదీసు «كُلُّ أَيَّامِ التَّشْرِيقِ ذَبْحٌ» అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ యొక్క అన్ని రోజులు జిబహ్ చేయవచ్చును అంటే ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చును. (ముస్నద్ అహ్మద్ 1651, సహీహ్ 2476).

ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ప్రవచించారు:

«إِنَّ يَوْمَ عَرَفَةَ وَيَوْمَ النَّحْرِ وَأَيَّامَ التَّشْرِيقِ عِيدُنَا أَهْلَ الْإِسْلَامِ ، وَهِيَ أَيَّامُ أَكْلٍ وَشُرْبٍ»
నిశ్చయంగా అరఫా రోజు, నహ్ర ఖుర్బానీ రోజు మరియు అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ ముస్లింల పండుగ రోజులు మరియు తినే త్రాగే రోజులు. (అబూ దావూద్ 2419. చివరి పదాలు ముస్లిం 1141లోనివి).

ఇమాం ఇబ్నె తైమియా, ఇమాం ఇబ్నె ఖయ్యిమ్, ఇమాం షౌకానీ, షేఖ్ బిన్ బాజ్ మరియు షేఖ్ ఇబ్ను ఉసైమీన్ రహిమహుల్లాహ్ ఈ మాటనే బలపరిచారు, మరియు రాజిహ్ అని చెప్పారు. సూర బఖరలోని 203వ ఆయతు ద్వారా కూడా ఈ మాట గ్రహించడం జరిగినది. (వివరాలు ఆ ఆయతు వ్యాఖ్యానం మరియు హదీసుల్లో చూడవచ్చు).

ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా సెలవిచ్చారు:

أَيَّامُ التَّشْرِيقِ أَيَّامُ أَكْلٍ وَشُرْبٍ وَذِكْرِ اللَّهِ
అయ్యాముత్ తష్రీక్ అనేవి తినే, త్రాగే మరియు అల్లాహ్ స్మరణ చేసే రోజులు. (ముస్లిం: 1141).

ఈ హదీస్ స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది: ఈ రోజుల్లో అల్లాహ్ అనుగ్రహాలపై సంతోషం వ్యక్తం చేయడం షరియత్ లో సమ్మతం.

విశ్వాసులారా! లెక్కలేనన్ని సత్కార్యాలలో ఏదైనా సత్కార్యం గురించి అధికంగా చేయండి అని అల్లాహ్ చెప్పి ఉన్నాడా అంటే, అవును జిక్ర్ గురించి చెప్పి ఉన్నాడు. శ్రద్ధ వహించండి సురతుల్ జుముఅలోని ఈ ఆయత్:

﴿ وَاذْكُرُوا اللَّهَ كَثِيرًا لَّعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴾ [الجمعة ١٠]
ఎక్కువగా అల్లాహ్ ను స్మరిస్తూ ఉండండి.

పైన ఉన్న ఆయతు అనువాదం ఇంతేనా, కాదు. అల్లాహ్ మరో శుభవార్త ఇచ్చాడు. అదే: మీరు సాఫల్యం పొందవచ్చు. అల్లాహు అక్బర్! మనం అల్లాహ్ ను ఎక్కువగా, అధికంగా స్మరిస్తూ ఉంటే సాఫల్యం లభించేది మనకే.

﴿ وَالذَّاكِرِينَ اللَّهَ كَثِيرًا وَالذَّاكِرَاتِ أَعَدَّ اللَّهُ لَهُم مَّغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا ﴾
అల్లాహ్ ను అత్యధికంగా స్మరించే పురుషులు – స్మరించే స్త్రీలు – వీరందరి కోసం అల్లాహ్ (విస్తృతమైన) మన్నింపును, గొప్ప పుణ్యఫలాన్ని సిద్ధం చేసి ఉంచాడు. (అహ్జాబ్ 33:35).

ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా ఆదేశించారు:

لَا تَصُومُوا هَذِهِ الْأَيَّامَ
(అయ్యాముత్ తష్రీక్ లో) ఉపవాసం పాటించకండి. (సహీహ్ 3573).

అందువల్ల సాధారణ ముస్లింలకు 11, 12, 13 జుల్ హిజ్జా రోజుల్లో ఉపవాసం పాటించడం యోగ్యం కాదు. అయితే హజ్ తముత్తు లేదా ఖిరాన్ చేసిన హాజీలకు ఖుర్బానీ చేయలేని పరిస్థితిలో ఉపవాసం పాటించే అనుమతి ఉంది.

ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా సెలవిచ్చారు:

إِنَّ أَعْظَمَ الْأَيَّامِ عِنْدَ اللَّهِ يَوْمُ النَّحْرِ، ثُمَّ يَوْمُ الْقَرِّ
అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత గొప్ప రోజు యౌమున్ నహర్ (10వ జుల్ హిజ్జా), తరువాత యౌముల్ ఖర్ర్ (11వ జుల్ హిజ్జా). (అబూ దావూద్: 1765.

ఇమామ్ అల్బానీ రహిమహుల్లాహ్ దీనిని సహీహ్ అన్నారు.) “యౌముల్ ఖర్ర్” అనగా అయ్యాముత్ తష్రీక్ మొదటి రోజు; ఈ రోజున హుజ్జాజ్ మినా లో నివసిస్తారు.

وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ
“గణించదగిన ఆ దినాలలో (తష్రీఖ్ దినాలలో) అల్లాహ్ ను స్మరించండి ” (సూరహ్ అల్-బఖరా: 203)

ఈ ఆయత్ ఆధారంగా సహాబాయె కిరామ్ రజియల్లాహు అన్హుమ్ అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ రోజుల్లో గట్టిగా (బిగ్గరగా) తక్బీరాత్ పలికేవారు.

[1] హజ్రత్ ఇబ్ను ఉమర్ మరియు హజ్రత్ అబూ హురైరా రజియల్లాహు అన్హుమా మార్కెట్ లోకి వెళ్లి తక్బీర్ పలికేవారు; వారిని విని ప్రజలు కూడా తక్బీర్లు పలికేవారు. (బుఖారీ, కితాబుల్ ఈదైన్, బాబ్ ఫజ్జుల్ అమల్ ఫీ అయ్యామిత్ తష్రీక్).

[2] హజ్రత్ ఉమర్ రజియల్లాహు అన్హు మినా లో తన గుడారంలో గట్టిగా తక్బీర్ పలికేవారు; అది మినాలోని మస్జిదె ఖైఫ్ లో ఉన్నవారికి వినబడేది, అప్పుడు వారు తక్బీర్ పలికేవారు. ఇలా మొత్తం మస్జిద్ తక్బీర్లతో మారుమ్రోగేది, తరువాత బజార్ల వరకు ఆ ధ్వని వినిపించేది. (బుఖారీ, కితాబుల్ ఈదైన్).

సహాబాయె కిరామ్ నుండి భిన్నమైన పదాలు మనకు లభించాయి. ప్రసిద్ధ పదాలు ఇవి:

الله أكبر الله أكبر لا إله إلا الله، والله أكبر الله أكبر ولله الحمد
(అల్లాహు అక్బర్, అల్లాహు అక్బర్, లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్, వల్లాహు అక్బర్ , అల్లాహు అక్బర్, వలిల్లాహిల్ హమ్ద్ )

  1. అధికంగా జిక్ర్ చేయడం – తక్బీర్, తహ్లీల్, తహ్మీద్, తస్బీహ్, దురూద్ షరీఫ్.
  2. నమాజ్ ల తర్వాత తక్బీరాత్. (దీనినే తక్బీరె ముఖయ్యద్ అంటారు). ఉమ్మత్ యొక్క ఫుఖహా అభిప్రాయం ప్రకారం ఫర్జ్ నమాజ్ ల తరువాత తక్బీరాత్ పలకడం మష్రూ.
  3. ఖుర్బానీ మాంసం తినడం మరియు పంచడం.
  4. సంతోషం మరియు కృతజ్ఞత వ్యక్తం చేయడం.

ఈ రోజులు ఇబాదత్ తో పాటు ఆనందానికి కూడా సంబంధించినవి. ఇస్లాం సన్యాసాన్ని కాదు, షుక్ర్ మరియు జిక్ర్ తో కూడిన సమతుల్య జీవనాన్ని బోధిస్తుంది.

గౌరవనీయులైన ముస్లిములారా!

ఇమాం ఇబ్ను రజబ్ రహిమహుల్లాహ్ ఈ రోజుల గురించి తెలిపిన ఆణిముత్యాలు కొన్ని ఇలా ఉన్నాయి.

[1] అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ లో విశ్వాసుల కొరకు శారీరక అనుగ్రహం మరియు మానసిక అనుగ్రహం రెండూ ఏకంగా లభిస్తాయి. శారీరక అనుగ్రహాలంటే తిను, త్రాగుట మరియు హృదయ అనుగ్రహాలంటే జిక్ర్ మరియు షుక్ర్.

فَأَيَّامُ التَّشْرِيقِ يَجْتَمِعُ فِيهَا لِلْمُؤْمِنِينَ نَعِيمُ أَبْدَانِهِمْ بِالْأَكْلِ وَالشُّرْبِ، وَنَعِيمُ قُلُوبِهِمْ بِالذِّكْرِ وَالشُّكْرِ.

[2] పండుగ రోజులలో తినడం, త్రాగడం అనేవి కేవలం ఆనందం కోసం మాత్రమే కాదు; వాటివల్ల మనకు శక్తి వచ్చి, ఆ శక్తితో అల్లాహ్ ను స్మరించడం మరియు ఆయన ఆజ్ఞలను పాటించడం. ఇదే నిజమైన కృతజ్ఞత. కానీ ఎవరు ఆ వరాలను పాపాలకు ఉపయోగిస్తారో, వారు అల్లాహ్ ఇచ్చిన అనుగ్రహం పట్ల కృతఘ్నత చూపినవారవుతారు. అలాంటి వారు ఆ అనుగ్రహాన్ని కోల్పోయే పరిస్థితికి చేరుకుంటారు.

أَنَّ الْأَكْلَ فِي أَيَّامِ الْأَعْيَادِ وَالشُّرْبِ إِنَّمَا يُسْتَعَانُ بِهِ عَلَى ذِكْرِ اللَّهِ تَعَالَى وَطَاعَتِهِ … فَمَنِ اسْتَعَانَ بِنِعَمِ اللَّهِ عَلَى مَعَاصِيهِ فَقَدْ كَفَرَ نِعْمَةَ اللَّهِ وَبَدَّلَهَا كُفْرًا، وَهُوَ جَدِيرٌ أَنْ تُسْلَبَ مِنْهُ

[3] మరో చోట చెప్పారు: ఈ రోజుల్లో మనం ఏ జంతువులను ఖుర్బానీ చేస్తామో అవి స్వయంగా అల్లాహ్ ను ఆరాధిస్తాయి, ఆయనకు విధేయులుగా ఉంటాయి. అయితే వాటి మాంసం తినడం ద్వారా మనలో విశ్వాసం పెరిగి, అల్లాహ్ ఆరాధన మరింత ఎక్కువగా చేసే బుద్ధి, ఎల్లవేళల్లో ఆయనకు విధేయులుగా ఉండే బుద్ధి కలగాలి. (ఇక్కడ అరబీ ఇవ్వలేకపోయాము మరీ సంక్షిప్తంగా చేసి అనువదించాము గనక).

[4] ఈ లోక జీవితం అంతా హజ్ యాత్ర రోజుల్లాంటిదే ఒక ప్రయాణం. ఈ ప్రయాణంలో మోమిన్ (విశ్వాసి) అల్లాహ్ నిషేధించిన కోరికలు, పాపాల నుండి దూరంగా ఉండాలి; ఇది ఇహ్రామ్ లో ఉన్న హజ్ యాత్రికుడిలా ఉంటుంది.

ఎవరు తమ జీవిత ప్రయాణంలో సహనంతో ఉండి, తమ కోరికలను అదుపులో పెట్టుకుంటారో, వారు జీవిత యాత్ర ముగిసినప్పుడు తమ ఆశల గమ్యాన్ని చేరుకుంటారు. అప్పుడు వారు తమ బాధ్యతను పూర్తి చేసి, అల్లాహ్ కు చేసిన వాగ్దానాన్ని నెరవేర్చినవారవుతారు. ఆ తర్వాత వారి రోజులు అన్నీ మినా రోజుల్లా మారిపోతాయి — ఆనందం, తినడం, త్రాగడం, మరియు అల్లాహ్ స్మరణతో నిండిన రోజులుగా.

كُلُوا وَاشْرَبُوا هَنِيئًا بِمَا أَسْلَفْتُمْ فِي الْأَيَّامِ الْخَالِيَةِ
గత కాలంలో మీరు చేసుకున్న కర్మలకు ప్రతిఫలంగా హాయిగా తినండి, త్రాగండి” (అని వారితో అనబడుతుంది)“. (అల్ హాఖ్ఖహ్ 69:24).

فَإِنَّ الدُّنْيَا كُلَّهَا أَيَّامُ سَفَرٍ كَأَيَّامِ الْحَجِّ، وَهُوَ زَمَانُ إِحْرَامِ الْمُؤْمِنِ عَمَّا حُرِّمَ عَلَيْهِ مِنَ الشَّهَوَاتِ، فَمَنْ صَبَرَ فِي مُدَّةِ سَفَرِهِ عَلَى إِحْرَامِهِ وَكَفَّ عَنِ الْهَوَى، فَإِذَا انْتَهَى سَفَرُ عُمْرِهِ وَوَصَلَ إِلَى مِنَى الْمُنَى، فَقَدْ قَضَى تَفَثَهُ وَوَفَّى نَذْرَهُ، فَصَارَتْ أَيَّامُهُ كُلَّهَا كَأَيَّامِ مِنًى، أَيَّامَ أَكْلٍ وَشُرْبٍ وَذِكْرِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ. كما قال تعالى: كُلُوا وَاشْرَبُوا هَنِيئًا بِمَا أَسْلَفْتُمْ فِي الْأَيَّامِ الْخَالِيَةِ

  1. అల్లాహ్ జిక్ర్ — మన నాలుక ఎల్లప్పుడూ తక్బీర్లతో తడిసి ఉండాలి.
  2. అల్లాహ్ అనుగ్రహాలపై షుక్ర్ — తినే, త్రాగే ప్రతి విషయంలో అల్లాహ్ ను స్మరించాలి.
  3. ఉమ్మత్ ఐక్యత — ప్రపంచవ్యాప్తంగా ముస్లింలంతా ఒకే జిక్ర్ మరియు ఒకే నినాదంతో ఏకమవ్వాలి.

سبحان ربك رب العزة عما يصفون وسالم على المرسلين والحمد لله رب العالمين

ప్రవక్త ﷺ వివరించిన ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క తఫ్సీర్ | షేఖ్ అబ్దుర్రజ్జాఖ్ అల్-బద్ర్

The Prophet’s ﷺ Tafsir of لا اله الا الله
Shaykh Abdurrazzaq al-Badr حفظه الله [Video|Ar-En Subtitles]
https://www.youtube.com/watch?v=WRtUo9PZ5Q8 [15 min]

‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ (لا إله إلا الله) యొక్క సరైన అర్థం విషయంలో ప్రజలు దారితప్పితే, వారి ధర్మంలో ఎలాంటి మార్గభ్రష్టత్వం చోటుచేసుకుంటుందో ఊహించండి. అందువల్ల, ప్రతి ముస్లిం ఈ మహత్తరమైన వాక్యాన్ని సరైన రీతిలో అర్థం చేసుకోవడం అనేది అత్యంత ముఖ్యమైన విధులలో మరియు ప్రాధాన్యత గల వ్యవహారాలలో ఒకటి.

ఒక వ్యక్తి ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను సరిగ్గా అర్థం చేసుకోవాలనుకున్నప్పుడు, అందుకు సహాయపడే ఒక అద్భుతమైన మార్గాన్ని నేను మీకు సూచిస్తాను. ఇందులో అపారమైన ప్రయోజనం ఉందని నేను నమ్ముతున్నాను. ప్రత్యేకించి ఈ వాక్యాన్ని అర్థం చేసుకునే క్రమంలో, ఆ మార్గాన్ని మీరు ఆచరించడమే కాకుండా ఇతరులకు కూడా తెలియజేయాలని నేను సలహా ఇస్తున్నాను.

‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను అర్థం చేసుకోవడంలో జరిగే పొరపాట్ల వల్ల కలిగే ప్రమాదాలు మరియు ప్రజల వద్ద ఉన్న కొన్ని పుస్తకాలలోని తప్పుడు వివరణల గురించి మనం మాట్లాడుకుంటున్న ఈ తరుణంలో, దీనిని అర్థం చేసుకోవడానికి ఉపయోగపడే ఒక చక్కని మార్గాన్ని నేను మీకు చూపుతాను. మన ప్రవక్త ﷺ నుండి ఉల్లేఖించబడిన ఒక సున్నత్ ద్వారా ఈ సరైన అవగాహనను మనం ప్రతిరోజూ గుర్తుచేసుకోవచ్చు.

నేను ఇక్కడ నా సొంత మాటలనో, లేదా ఏదైనా పండితుని మాటలనో మీకు చెప్పడం లేదు. బదులుగా, మీరు ప్రతిరోజూ ఆచరించే ఒక దానికి సంబంధించి స్వయంగా అల్లాహ్ సందేశహరుని మాటలనే మీకు వివరిస్తున్నాను. ఇది మన హృదయాలలో ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ పట్ల సరైన అవగాహనను పెంపొందిస్తుంది. దీని ప్రాముఖ్యత ఎంతో అద్భుతమైనది, సుబ్ హానల్లాహ్ (سبحان الله). అసలు సున్నత్‌లో ఉన్న ప్రతి ఒక్కటీ శుభప్రదమైనదే (ఆశీర్వాదకరమైనదే).

మన ప్రవక్త ﷺ సున్నత్‌ను కాపాడుకుంటూ, దానిని ఆచరించే భాగ్యం పొందిన వారిపై ఖచ్చితంగా దాని సత్ప్రభావం ఉంటుంది. మరీ ముఖ్యంగా, ప్రవక్త ﷺ నేర్పిన జిక్ర్ (స్మరణల) ప్రభావం మరింత ఎక్కువగా ఉంటుంది. ముగీరా మరియు అబ్దుల్లాహ్ ఇబ్న్ జుబైర్ (రజియల్లాహు అన్హుమా) ఉల్లేఖించిన హదీసుల ఆధారంగా, ప్రతి నమాజ్ పూర్తయిన తర్వాత చదివే ప్రామాణికమైన జిక్ర్‌ను మీరందరూ కంఠస్థం చేసి, ఆచరిస్తూనే ఉన్నారు. ఈ హదీసులో తెలుపబడిన విషయంపై మీరందరూ పూర్తి ఏకాగ్రత పెట్టాలని నేను కోరుతున్నాను. ఎందుకంటే, ఒక ముస్లిం శ్రద్ధ వహించాల్సిన అత్యున్నతమైన మరియు అత్యంత మహత్తరమైన విషయాలలో ఇది కూడా ఒకటి.

మీరు ఆ హదీసును పరిశీలిస్తే, అందులో మూడు తహ్లీలాత్ (‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ అనే ఉచ్చారణ) పేర్కొనబడ్డాయి. ప్రతి నమాజు తర్వాత వీటిని పఠించడం మీ కోసం ధర్మసమ్మతం చేయబడింది.

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ، وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు, వహ్దహూ లా షరీక లహూ, లహుల్ ముల్కు వ లహుల్ హమ్దు, వ హువ అలా కుల్లి షైయిన్ ఖదీర్
(అల్లాహ్ తప్ప సత్య ఆరాధ్యుడు మరెవ్వడూ లేడు. ఆయన ఏకైకుడు, సాటిలేనివాడు. విశ్వసామ్రాజ్యం ఆయనదే. స్తోత్రములు ఆయనకే చెల్లును. ఆయన సర్వాధికారుడు. పుణ్యాలు చేసే, పాపాల నుండి దూరముండే భాగ్యం అల్లాహ్ యే ప్రసాదించువాడు)

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَلَا نَعْبُدُ إِلَّا إِيَّاهُ، لَهُ النِّعْمَةُ، وَلَهُ الْفَضْلُ، وَلَهُ الثَّنَاءُ الْحَسَنُ
లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు వలా నఅబుదు ఇల్లా ఇయ్యాహు, లహున్నిఅమతు, వ లహుల్ ఫజ్లు, వ లహుస్-సనావుల్ హసన్
(ఆ అల్లాహ్ తప్ప వెరొక ఆరాధ్యుడు లేడు. మేము ఆయన్నే ఆరాధిస్తాము. వరాలు, అనుగ్రహాలు ఆయన ప్రసాదించినవే. మంచి స్తోత్రాలు ఆయనకే శోభిస్తాయి)

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ، وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ
లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు ముఖ్లిసీన లహుద్దీన వలౌ కరిహల్ కాఫిరూన్
(అల్లాహ్ తప్ప వేరొక ఆరాధ్యుడు లేడు. సత్యతిరస్కారులకు ఎంత అయిష్టకరంగా ఉన్నా సరే మేము మా ధర్మాన్ని ఆయన కొరకే ప్రత్యేకించుకున్నాము).

ప్రతిరోజూ ప్రతి నమాజ్ తర్వాత ఈ మూడు తహ్లీలాత్‌లను పఠించడం మన ధర్మంలో నిర్దేశించబడింది. ఓ ముస్లిం! ఇలా వీటిని పదే పదే పఠించడం అనేది ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను అర్థం చేసుకోవడానికి, దాని భావాన్ని మీ హృదయంలో స్థిరపరచుకోవడానికి ఒక పోషణ లాంటిది. ధర్మసమ్మతమైన ఈ జిక్ర్ (స్మరణల) అసలు ఉద్దేశ్యం కూడా ఇదే. ఇవి కేవలం నోటితో పలికే పదాలు మాత్రమే కావు, మన హృదయానికి అవసరమైన పోషణను (శక్తిని) అందించేవి. కాబట్టి, ప్రతిరోజూ ప్రతి నమాజ్ ముగింపులో, నిర్దేశించిన విధంగా మీరు ఈ స్మరణలను పూర్తి ఏకాగ్రతతో (స్పృహతో) చదివినప్పుడు, మీ హృదయంలోని తౌహీద్‌ను (ఏకేశ్వరోపాసనను) మరియు ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ పై ఉన్న మీ విశ్వాసాన్ని మీరు పునరుద్ధరించుకుంటున్నారన్నమాట.

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ، وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు, వహ్దహూ లా షరీక లహూ, లహుల్ ముల్కు వ లహుల్ హమ్దు, వ హువ అలా కుల్లి షైయిన్ ఖదీర్

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ (లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్) (అల్లాహ్ తప్ప ఆరాధనకు అర్హుడైన దేవుడు ఎవరూ లేరు) – ఇందులో ఒక సాధారణ తిరస్కరణ మరియు ఒక నిర్దిష్ట ధృవీకరణ (నఫీ మరియు ఇస్బాత్) ఉన్నాయని మనం చెప్పుకున్నాము.

وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ (ఆయన ఒక్కడే, ఆయనకు ఎలాంటి భాగస్వామి లేడు) – ఇది ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ అనే వాక్యం మార్గనిర్దేశం చేసే తిరస్కరణకు మరియు ధృవీకరణకు మరింత నొక్కి చెబుతుంది. وحده (ఆయన ఒక్కడే) అనే పదం: إلا الله (అల్లాహ్ తప్ప) అని నొక్కి చెబుతుంది. మరియు لا شريك له (ఆయనకు ఎలాంటి భాగస్వామి లేడు) అనే వాక్యం: لا إله (ఆరాధనకు అర్హుడైన దేవుడు ఎవరూ లేరు) అని నొక్కి చెబుతుంది. తౌహీద్ యొక్క స్థాయిని మరియు దాని అత్యున్నత ప్రాముఖ్యతను దృష్టిలో ఉంచుకుని, ఇది ఒక నొక్కి చెప్పే వాక్యంగా పేర్కొనబడింది. ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ వాక్యం మార్గనిర్దేశం చేసే తిరస్కరణ మరియు ధృవీకరణలను ఇది స్పష్టం చేస్తుంది.

لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ – ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ లోని అర్థాన్నే మీరు ఇక్కడ మళ్లీ దృఢపరుస్తున్నారు.

ఆ తరువాత: لَهُ الْمُلْكُ، وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (సామ్రాజ్యమంతా ఆయనదే మరియు సర్వ స్తోత్రాలు ఆయనకే, మరియు ఆయన ప్రతికార్యము చేయుటకు సమర్థుడు.) – ఇవి తౌహీద్ కు ఆధారాలు. మీరు అల్లాహ్ ను ఆరాధిస్తారు మరియు ఆయననే ఏకైకుడిగా ప్రకటిస్తారు, ఎందుకంటే అధికారం అంతా ఆయనది మాత్రమే! ఇవన్నీ తౌహీద్ కు ఆధారాలు. దీనిని పోలి ఉన్నదే ఈ వాక్యం కూడా: الله لا إله إلا هو (అల్లాహ్! ఆయన తప్ప ఆరాధనకు అర్హుడు మరొకరు లేరు)… ఇది తౌహీద్. الحي القيوم لا تأخذه سنة ولا نوم (ఆయన సజీవుడు, విశ్వ వ్యవస్థను నడిపేవాడు. ఆయనకు కునుకు రాదు, నిద్ర పట్టదు)… ఈ ఆయత్ చివరి వరకు ఉన్నదంతా తౌహీద్ యొక్క ఆధారాలే.

[2] لا إله إلا الله، ولا نعبد إلا إياه،
(అల్లాహ్ తప్ప ఆరాధనకు అర్హుడైన దేవుడు ఎవరూ లేరు మరియు మేము ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము…)

ولا نعبد إلا إياه (మరియు మేము ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము…) ఇది ఒక వివరణ. మీరు తౌహీద్ వాక్యాన్ని చదివి, దాని వాస్తవిక అర్థాన్ని దాని తర్వాత తీసుకువస్తున్నారు.

ولا نعبد إلا إياه (మరియు మేము ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము…) అనేది ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క అసలు అర్థం, అనగా మేము అల్లాహ్ ను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము అని.

له النعمة، وله الفضل، وله الثناء الحسن
(వరాలు, అనుగ్రహాలు ఆయన ప్రసాదించినవే. మంచి స్తోత్రాలు ఆయనకే శోభిస్తాయి) – ఇవి తౌహీద్ యొక్క ఆధారాలు.

దాని తర్వాత మీరు పఠించే చివరి తహ్లీల్:

لا إله إلا الله، مخلصين له الدين، ولو كره الكافرون
అల్లాహ్ తప్ప వేరొక ఆరాధ్యుడు లేడు. సత్యతిరస్కారులకు ఎంత అయిష్టకరంగా ఉన్నా సరే మేము మా ధర్మాన్ని ఆయన కొరకే ప్రత్యేకించుకున్నాము

ఇది దేనిని చూపిస్తుందంటే, ధర్మాన్ని చిత్తశుద్ధితో కేవలం అల్లాహ్ కొరకే ప్రత్యేకించడం కూడా ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ లో ఇమిడి ఉంది. సర్వోన్నతుడైన అల్లాహ్ సెలవిచ్చినట్లు:

ألا لله الدين الخالص
జాగ్రత్త! నిష్కల్మషమైన ఆరాధన మాత్రమే అల్లాహ్‌కు చెందుతుంది..﴾ అజ్-జుమర్ 39: 3 ﴿

وما أمروا إلا ليعبدوا الله مخلصين له الدين
మరియు వారు ఆజ్ఞాపించబడినది ఒక్కటే, వారు తమ ధర్మాన్ని కేవలం అల్లాహ్ కొరకే ప్రత్యేకించి, ఏకాగ్రచిత్తులై ఆయన్నే ఆరాధించాలి…﴾ అల్-బయ్యినహ్ 98:5 ﴿

فادعوه مخلصين له الدين
కాబట్టి మీరు ధర్మాన్ని (ఆరాధనను) కేవలం ఆయన కొరకే ప్రత్యేకించి ఆయనను మాత్రమే ప్రార్థించండి…﴾ గాఫిర్: 65 ﴿

పరిశుద్ధమైనది (నిష్కల్మషమైనది) అనగా ఎలాంటి కల్తీ లేనిది. ధర్మం కూడా ఈ విధంగానే ఉండాలి, చిత్తశుద్ధితో, స్వచ్ఛంగా, దానిలో అల్లాహ్ ప్రసన్నత తప్ప మరే ఇతర ఉద్దేశ్యం లేకుండా ఉండాలి.

మనలో ఎవరినైనా “లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్ యొక్క అర్థం ఏమిటి?” అని అడిగితే, ఏ పుస్తకానికీ వెళ్లకండి. మీరు నిరంతరం పఠించే ఈ జిక్ర్ (స్మరణ) నుండే ఆ వివరణను తీసుకోండి. అత్యంత ముఖ్యమైన ఈ మహత్తర విషయాన్ని మీలో పెంపొందించడానికి స్వయంగా మీ ప్రవక్త ఈ జిక్ర్ ను మీకు నేర్పించారు.

కాబట్టి “లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్ యొక్క వివరణ ఏమిటి? దాని అర్థం ఏమిటి?” అని మిమ్మల్ని అడిగితే, ఈ మూడు తహ్లీలాత్‌ల కలయిక ద్వారా ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క వివరణను మీరు సులభంగా సారాంశం చేయగలరు.

ఈ మూడు వాక్యాల నుండి ఆ వివరణను వినండి మరియు రాసుకోండి. ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క అర్థం ఏమిటంటే: మేము ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము, ఆయన ఒక్కడే, ఆయనకు ఎలాంటి భాగస్వామి లేడు, ధర్మాన్ని (ఆరాధనను) కేవలం ఆయనకే ప్రత్యేకించి చిత్తశుద్ధితో ఆరాధిస్తాము… ఇది ఎవరి వివరణ? ఇది ప్రవక్త వివరణ! ఇది మీరు విశ్వసించే ఏ పండితుని వివరణో కాదు, ఫలానా విధంగా ఉండొచ్చు అని ఊహించడానికి… ప్రతిరోజూ ఐదు సార్లు ఈ తహ్లీలాత్‌లను తనను అనుసరిస్తూ పునరావృతం చేయాలని మిమ్మల్ని ఆదేశించిన దైవప్రవక్త యొక్క వివరణ ఇది.

ఈ విషయాన్ని స్థాపించడంలో మరియు దాసుల హృదయాలలో దానిని సుస్థిరం చేయడంలో అపారమైన ప్రయోజనం ఉంది. కాబట్టి ఎవరైనా ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ అర్థం ఏమిటి అని అడిగితే, ఈ హదీసులో ఉన్న దైవప్రవక్త మాటలతోనే దానిని వివరించండి. మరోసారి, ప్రతిరోజూ పునరావృతం చేసే ఈ జిక్ర్ (స్మరణల) వెలుగులో దాని వివరణ: ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క అర్థం: ‘మేము ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించము‘. (ఇది రెండవ తహ్లీల్ నుండి). ‘ఆయన ఒక్కడే, ఆయనకు ఎలాంటి భాగస్వామి లేడు’. (ఇది మొదటి తహ్లీల్ నుండి). ‘ధర్మాన్ని కేవలం ఆయనకే ప్రత్యేకించి చిత్తశుద్ధితో ఆరాధించడం…‘ (ఇది మూడవ తహ్లీల్ నుండి).

ఈ రోజు నుండి, మీరు ఈ తహ్లీలాత్‌లను చదివిన ప్రతిసారీ ఈ విషయాన్ని గుర్తుంచుకోండి. ఇది ప్రతి ముస్లింకి ప్రయోజనకరమైనది మరియు ముఖ్యమైనది అని నేను నమ్ముతున్నాను. ఎవరైనా కొన్ని సందిగ్ధతలతో పరీక్షింపబడి, అది అతని అవగాహనను మళ్లించినా, లేదా అతనికి వేరే ఏదైనా అర్థం చెప్పబడినా, అతడు ఇలా అనాలి: “ఇతరులందరి మాటల కంటే అల్లాహ్ యొక్క సందేశహరుని మాట మాకు సరిపోతుంది!” ‘అల్లాహ్ నది ప్రవహిస్తున్నప్పుడు, జైద్ మరియు అమర్ (సాధారణ వ్యక్తుల) కాలువలు పనికిరావు.’ (అరబిక్ నానుడి). మనకు వాటి అవసరం లేదు. ఇది దైవప్రవక్త యొక్క మాట.

ఖురాన్‌లో ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను ఇదే అర్థంతో మీకు వివరించే అనేక ఆయత్‌లు ఉన్నాయి. మీరు చదివినప్పుడు:

واعبدوا الله ولا تشركوا به شيئا
మరియు మీరు అల్లాహ్ నే ఆరాధించండి. మరియు ఆయనకు దేనినీ సాటి కల్పించకండి…﴾ అన్-నిసా: 36 ﴿

وقضى ربك ألا تعبدوا إلا إياه
మరియు మీ ప్రభువు (ఇలా) తీర్పు చేశాడు: మీరు ఆయనను తప్ప మరెవరినీ ఆరాధించకూడదు…﴾ అల్-ఇస్రా: 23 ﴿

وما أمروا إلا ليعبدوا الله مخلصين له الدين
మరియు వారు ఆజ్ఞాపించబడినది ఒక్కటే, వారు తమ ధర్మాన్ని కేవలం అల్లాహ్ కొరకే ప్రత్యేకించి, ఏకాగ్రచిత్తులై ఆయన్నే ఆరాధించాలి…﴾ అల్-బయ్యినహ్: 5 ﴿

إنني براء مما تعبدون إلا الذي فطرني فإنه سيهدين وجعلها كلمة باقية في عقبه
నిశ్చయంగా మీరు ఆరాధించే వాటికి నాకు ఎలాంటి సంబంధం లేదు. నన్ను పుట్టించినవాడు తప్ప, నిశ్చయంగా ఆయనే నాకు సన్మార్గం చూపుతాడు. మరియు అతడు దానిని (ఈ వాక్యాన్ని) తన సంతానంలో నిలిచి ఉండే వాక్యంగా చేశాడు.﴾ అజ్-జుఖ్రుఫ్: 26-28 ﴿

ఇవన్నీ ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను వివరించే వాక్యాలే. అందుకే, ఇమామ్, పునరుద్ధారకులు మరియు సంస్కర్త అయిన షైఖ్-ఉల్-ఇస్లామ్ ముహమ్మద్ ఇబ్న్ అబ్దుల్ వహ్హాబ్, తన గ్రంథం “కితాబ్ అత్-తౌహీద్” పరిచయంలో అధ్యాయాలను కూర్చినప్పుడు, అదంతా తౌహీద్ యొక్క సరైన అవగాహనను నొక్కిచెప్పడానికే. ఆయన తౌహీద్ మరియు ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క వివరణ కోసం ఒక అధ్యాయాన్ని పొందుపరిచారు. ఆయన తన సొంతగా దేనినీ తీసుకురాలేదు. బదులుగా ఆయన ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ అర్థాన్ని వివరించే ఖురాన్ ఆయత్ లను మరియు హదీసులను తీసుకువచ్చారు. మీరు వాటిని చదివి, వాటి ద్వారా తౌహీద్ యొక్క అర్థాన్ని అర్థం చేసుకుంటారు,,,.

ఈ రోజు తర్వాత, వారిలో ఎవరైనా వచ్చి ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ అంటే “అల్లాహ్ తప్ప మరెవరూ సృష్టించలేరు” అని అర్థం చెబితే, లేదా ఆయన ఆరాధనను ప్రత్యేకించడం అంటే “ఆయనను మాత్రమే సృష్టికర్తగా గుర్తించడం” అని వివరిస్తే… ఇది ఒక చిన్న విషయంగా ఎవరూ తేలికగా తీసుకోకూడదు. ఇది ఎంతో నష్టం! ఇది ప్రజల ధర్మానికే నష్టం తీసుకువస్తుంది.

ధర్మం దేనిపై నిర్మించబడిందో ఆ మూల వాక్యాన్ని ఎవరైనా తీసుకువచ్చి, సామాన్య ప్రజలకు దానిని తప్పుగా అర్థమయ్యేలా చేసినప్పుడు, దీని వల్ల ఆ ప్రజలలో ఎలాంటి మార్గభ్రష్టత్వం కలుగుతుందని మీరు అనుకుంటున్నారు? అందువల్ల, సామాన్య ప్రజలలో కొందరు ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను పఠిస్తారు, కానీ అదే సమయంలో వారు దానిని రద్దు చేసే (భంగం కలిగించే) చర్యలకు కూడా పాల్పడడం మీరు గమనిస్తారు. కానీ వారికి దానిపై సరైన అవగాహన లేకపోవడం వల్ల, ఆ చర్యలు ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ను భంగపరుస్తాయని వారు నమ్మరు. ఎందుకంటే ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ పట్ల వారికి ఉన్నది ఒక తప్పుడు అవగాహన. అందుకే ఈ విషయం అల్లాహ్ ధర్మానికి సంబంధించి అత్యంత గొప్ప మరియు ప్రాముఖ్యత కలిగిన వ్యవహారాలలో ఒకటిగా మరియు గొప్ప సలహాగా పరిగణించబడుతుంది.

దైవసందేశహరులు తమ ప్రజలకు చేసిన పిలుపు (దావాహ్) ప్రారంభం నుండి ఖురాన్‌ను చదవండి. మరియు ఆద్ జాతి వైపునకు వారి సహోదరుడు హూద్ ను (మేము పంపాము)… మరియు సమూద్ జాతి వైపునకు వారి సహోదరుడు సాలిహ్ ను (పంపాము)… మరియు మద్యాన్ వైపునకు వారి సహోదరుడు షుఐబ్ ను (పంపాము)… వీరందరూ ఒకే మాట చెప్పారు:

يا قوم اعبدوا الله ما لكم من إله غيره
ఓ నా జనులారా! అల్లాహ్ నే ఆరాధించండి, ఆయన తప్ప మీకు మరొక ఆరాధ్య దైవం (ఇలాహ్) లేడు

ఇదే ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క వివరణ. కాబట్టి ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ యొక్క అర్థం అల్లాహ్ గ్రంథం మరియు ప్రవక్త సున్నత్‌లో స్పష్టంగా ఉంది, ఆధారాలలో కూడా స్పష్టంగా ఉంది. అయితే, ఈ తప్పుడు వివరణలు ఎక్కడైతే ఉంటాయో, అక్కడ ఖచ్చితంగా నష్టం వాటిల్లుతుంది.

అలాగే, నేను మీకు ఒక ముఖ్యమైన విషయాన్ని కూడా ప్రస్తావిస్తాను. మార్గభ్రష్టమైన నమ్మకాలు (అఖీదా) ఉన్న ప్రజలు… ఒక సామెత ఉంది కదా, “ప్రతి ఒక్కరూ తమ వద్ద ఉన్నదానినే ఇస్తారు.” కాబట్టి వారి మనస్సులు ఒక తప్పుడు అఖీదా (నమ్మకం) తో నిండిపోయినప్పుడు, వారు ఒక ధార్మిక వాక్యాన్ని, అనగా అత్యంత గొప్ప వాక్యమైన ‘లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్’ ని తీసుకువచ్చి వివరించినప్పుడు, వారి హృదయాలలో నాటుకుపోయిన ఆ తప్పుడు అఖీదా వెలుగులోనే దానిని వివరిస్తారు.

మరియు ఈ వ్యవహారంలో ఉన్న లోపం దాగి ఉండే చోటు ఇదే. కాబట్టి ఈ శ్రేయస్సును ప్రసాదించినందుకు అల్లాహ్‌ను స్తుతించండి. ఎందుకంటే ఈ శ్రేయస్సు (రక్షణ) అల్లాహ్ యొక్క గొప్ప అనుగ్రహాలలో ఒకటి. మరియు ఈ మార్గభ్రష్టత్వం మరియు ఈ అబద్ధాల బారి నుండి సురక్షితంగా ఉండటమే నిజమైన శ్రేయస్సు.

ఈ పోస్ట్ లింక్ :
https://teluguislam.net/?p=45374