అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ అనగా ఇస్లామీయ క్యాలెండర్ లోని 12వ నెల అయిన జుల్ హిజ్జా యొక్క 11, 12 మరియు 13 తేదీలు. ఇవి ఖుర్బానీ, అల్లాహ్ స్మరణ, తక్బీరాత్ మరియు అల్లాహ్ అనుగ్రహాలపై కృతజ్ఞత తెలిపే రోజులు. ఈ రోజులకు ఇస్లాంలో గొప్ప మహిమ ఉంది.
1) లెక్కించిన రోజులలో అల్లాహ్ ను స్మరించండి
అల్లాహు తఆలా ఇలా సెలవిచ్చాడు:
وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ గణించదగిన ఆ దినాలలో (తష్రీఖ్ దినాలలో) అల్లాహ్ ను స్మరించండి (సూరహ్ అల్-బఖరా: 203).
ముఫస్సిరీన్లలో (ఖుర్ఆన్ వ్యాఖ్యానకర్తలలో) ముఖ్యంగా అబ్దుల్లాహ్ బిన్ అబ్బాస్, అబ్దుల్లాహ్ బిన్ ఉమర్ రజియల్లాహు అన్హుమా మరియు జుమ్హూర్ ఉలమా అభిప్రాయం ప్రకారం “అయ్యామిన్ మఅదూదాత్” అనగా అయ్యామె తష్రీఖ్.
2) ఖుర్బానీ మరియు ఇబాదత్ సంబంధం
అల్లాహు తఆలా ఇలా సెలవిచ్చాడు:
لِيَشْهَدُوا مَنَافِعَ لَهُمْ وَيَذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ فِي أَيَّامٍ مَعْلُومَاتٍ వారు తమ ప్రయోజనాలు పొందటానికి (హజ్ కు) రావాలి. ఆ నిర్ణీత దినాలలో అల్లాహ్ నామాన్ని స్మరించాలి. (సూరహ్ అల్-హజ్: 28).
అధిక ముఫస్సిరీన్ల ప్రకారం “అయ్యామిమ్ మఅలూమాత్” అంటే జుల్ హిజ్జా మొదటి పది రోజులు; “అయ్యామిమ్ మఅదూదాత్” అంటే అయ్యాముత్ తష్రీఖ్. ఇక్కడ ఖుర్బానీ ప్రస్తావన వచ్చింది గనక, ఈ ఖుర్బానీ ఎన్ని రోజులు చేయవచ్చు అన్నది కూడా స్పష్టంగా తెలుసుకుందాం.
అయితే పండుగ రోజు (10వ జిల్ హిజ్జా) మరియు ఆ తర్వాత మూడు రోజులు, మొత్తం నాలుగు రోజులు ఖుర్బానీ చేయవచ్చు. దీనికి మొదటి ఆధారం ప్రవక్తవారి ఈ హదీసు «كُلُّ أَيَّامِ التَّشْرِيقِ ذَبْحٌ» అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ యొక్క అన్ని రోజులు జిబహ్ చేయవచ్చును అంటే ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చును. (ముస్నద్ అహ్మద్ 1651, సహీహ్ 2476).
ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ప్రవచించారు:
«إِنَّ يَوْمَ عَرَفَةَ وَيَوْمَ النَّحْرِ وَأَيَّامَ التَّشْرِيقِ عِيدُنَا أَهْلَ الْإِسْلَامِ ، وَهِيَ أَيَّامُ أَكْلٍ وَشُرْبٍ» నిశ్చయంగా అరఫా రోజు, నహ్ర ఖుర్బానీ రోజు మరియు అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ ముస్లింల పండుగ రోజులు మరియు తినే త్రాగే రోజులు. (అబూ దావూద్ 2419. చివరి పదాలు ముస్లిం 1141లోనివి).
ఇమాం ఇబ్నె తైమియా, ఇమాం ఇబ్నె ఖయ్యిమ్, ఇమాం షౌకానీ, షేఖ్ బిన్ బాజ్ మరియు షేఖ్ ఇబ్ను ఉసైమీన్ రహిమహుల్లాహ్ ఈ మాటనే బలపరిచారు, మరియు రాజిహ్ అని చెప్పారు. సూర బఖరలోని 203వ ఆయతు ద్వారా కూడా ఈ మాట గ్రహించడం జరిగినది. (వివరాలు ఆ ఆయతు వ్యాఖ్యానం మరియు హదీసుల్లో చూడవచ్చు).
3) అయ్యాముత్ తష్రీక్ తినడం, త్రాగడం మరియు అల్లాహ్ స్మరణ రోజులు
ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా సెలవిచ్చారు:
أَيَّامُ التَّشْرِيقِ أَيَّامُ أَكْلٍ وَشُرْبٍ وَذِكْرِ اللَّهِ అయ్యాముత్ తష్రీక్ అనేవి తినే, త్రాగే మరియు అల్లాహ్ స్మరణ చేసే రోజులు. (ముస్లిం: 1141).
ఈ హదీస్ స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది: ఈ రోజుల్లో అల్లాహ్ అనుగ్రహాలపై సంతోషం వ్యక్తం చేయడం షరియత్ లో సమ్మతం.
విశ్వాసులారా! లెక్కలేనన్ని సత్కార్యాలలో ఏదైనా సత్కార్యం గురించి అధికంగా చేయండి అని అల్లాహ్ చెప్పి ఉన్నాడా అంటే, అవును జిక్ర్ గురించి చెప్పి ఉన్నాడు. శ్రద్ధ వహించండి సురతుల్ జుముఅలోని ఈ ఆయత్:
﴿ وَاذْكُرُوا اللَّهَ كَثِيرًا لَّعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴾ [الجمعة ١٠] ఎక్కువగా అల్లాహ్ ను స్మరిస్తూ ఉండండి.
పైన ఉన్న ఆయతు అనువాదం ఇంతేనా, కాదు. అల్లాహ్ మరో శుభవార్త ఇచ్చాడు. అదే: మీరు సాఫల్యం పొందవచ్చు. అల్లాహు అక్బర్! మనం అల్లాహ్ ను ఎక్కువగా, అధికంగా స్మరిస్తూ ఉంటే సాఫల్యం లభించేది మనకే.
﴿ وَالذَّاكِرِينَ اللَّهَ كَثِيرًا وَالذَّاكِرَاتِ أَعَدَّ اللَّهُ لَهُم مَّغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا ﴾ అల్లాహ్ ను అత్యధికంగా స్మరించే పురుషులు – స్మరించే స్త్రీలు – వీరందరి కోసం అల్లాహ్ (విస్తృతమైన) మన్నింపును, గొప్ప పుణ్యఫలాన్ని సిద్ధం చేసి ఉంచాడు. (అహ్జాబ్ 33:35).
4) ఈ రోజుల్లో ఉపవాసం నిషేధం
ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా ఆదేశించారు:
అందువల్ల సాధారణ ముస్లింలకు 11, 12, 13 జుల్ హిజ్జా రోజుల్లో ఉపవాసం పాటించడం యోగ్యం కాదు. అయితే హజ్ తముత్తు లేదా ఖిరాన్ చేసిన హాజీలకు ఖుర్బానీ చేయలేని పరిస్థితిలో ఉపవాసం పాటించే అనుమతి ఉంది.
5) అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత గొప్ప రోజులు
ప్రవక్త ముహమ్మద్ (సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం) ఇలా సెలవిచ్చారు:
إِنَّ أَعْظَمَ الْأَيَّامِ عِنْدَ اللَّهِ يَوْمُ النَّحْرِ، ثُمَّ يَوْمُ الْقَرِّ అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత గొప్ప రోజు యౌమున్ నహర్ (10వ జుల్ హిజ్జా), తరువాత యౌముల్ ఖర్ర్ (11వ జుల్ హిజ్జా). (అబూ దావూద్: 1765.
ఇమామ్ అల్బానీ రహిమహుల్లాహ్ దీనిని సహీహ్ అన్నారు.) “యౌముల్ ఖర్ర్” అనగా అయ్యాముత్ తష్రీక్ మొదటి రోజు; ఈ రోజున హుజ్జాజ్ మినా లో నివసిస్తారు.
6) తక్బీరాత్ అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ ప్రాముఖ్యత – ఖుర్ఆన్ ఆధారం
وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ “గణించదగిన ఆ దినాలలో (తష్రీఖ్ దినాలలో) అల్లాహ్ ను స్మరించండి ” (సూరహ్ అల్-బఖరా: 203)
ఈ ఆయత్ ఆధారంగా సహాబాయె కిరామ్ రజియల్లాహు అన్హుమ్ అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ రోజుల్లో గట్టిగా (బిగ్గరగా) తక్బీరాత్ పలికేవారు.
సహాబాయె కిరామ్ ఆచరణ
[1] హజ్రత్ ఇబ్ను ఉమర్ మరియు హజ్రత్ అబూ హురైరా రజియల్లాహు అన్హుమా మార్కెట్ లోకి వెళ్లి తక్బీర్ పలికేవారు; వారిని విని ప్రజలు కూడా తక్బీర్లు పలికేవారు. (బుఖారీ, కితాబుల్ ఈదైన్, బాబ్ ఫజ్జుల్ అమల్ ఫీ అయ్యామిత్ తష్రీక్).
[2] హజ్రత్ ఉమర్ రజియల్లాహు అన్హు మినా లో తన గుడారంలో గట్టిగా తక్బీర్ పలికేవారు; అది మినాలోని మస్జిదె ఖైఫ్ లో ఉన్నవారికి వినబడేది, అప్పుడు వారు తక్బీర్ పలికేవారు. ఇలా మొత్తం మస్జిద్ తక్బీర్లతో మారుమ్రోగేది, తరువాత బజార్ల వరకు ఆ ధ్వని వినిపించేది. (బుఖారీ, కితాబుల్ ఈదైన్).
తక్బీరాతె తష్రీఖ్ పదాలు
సహాబాయె కిరామ్ నుండి భిన్నమైన పదాలు మనకు లభించాయి. ప్రసిద్ధ పదాలు ఇవి:
الله أكبر الله أكبر لا إله إلا الله، والله أكبر الله أكبر ولله الحمد (అల్లాహు అక్బర్, అల్లాహు అక్బర్, లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్, వల్లాహు అక్బర్ , అల్లాహు అక్బర్, వలిల్లాహిల్ హమ్ద్ )
అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ లో చేయవలసిన అమలు
అధికంగా జిక్ర్ చేయడం – తక్బీర్, తహ్లీల్, తహ్మీద్, తస్బీహ్, దురూద్ షరీఫ్.
నమాజ్ ల తర్వాత తక్బీరాత్. (దీనినే తక్బీరె ముఖయ్యద్ అంటారు). ఉమ్మత్ యొక్క ఫుఖహా అభిప్రాయం ప్రకారం ఫర్జ్ నమాజ్ ల తరువాత తక్బీరాత్ పలకడం మష్రూ.
ఖుర్బానీ మాంసం తినడం మరియు పంచడం.
సంతోషం మరియు కృతజ్ఞత వ్యక్తం చేయడం.
ఈ రోజులు ఇబాదత్ తో పాటు ఆనందానికి కూడా సంబంధించినవి. ఇస్లాం సన్యాసాన్ని కాదు, షుక్ర్ మరియు జిక్ర్ తో కూడిన సమతుల్య జీవనాన్ని బోధిస్తుంది.
ఈ జుమా ఖుత్బా ద్వారా ప్రభావవంతమైన సందేశం
గౌరవనీయులైన ముస్లిములారా!
ఇమాం ఇబ్ను రజబ్ రహిమహుల్లాహ్ ఈ రోజుల గురించి తెలిపిన ఆణిముత్యాలు కొన్ని ఇలా ఉన్నాయి.
[1] అయ్యాముత్ తష్రీఖ్ లో విశ్వాసుల కొరకు శారీరక అనుగ్రహం మరియు మానసిక అనుగ్రహం రెండూ ఏకంగా లభిస్తాయి. శారీరక అనుగ్రహాలంటే తిను, త్రాగుట మరియు హృదయ అనుగ్రహాలంటే జిక్ర్ మరియు షుక్ర్.
[2] పండుగ రోజులలో తినడం, త్రాగడం అనేవి కేవలం ఆనందం కోసం మాత్రమే కాదు; వాటివల్ల మనకు శక్తి వచ్చి, ఆ శక్తితో అల్లాహ్ ను స్మరించడం మరియు ఆయన ఆజ్ఞలను పాటించడం. ఇదే నిజమైన కృతజ్ఞత. కానీ ఎవరు ఆ వరాలను పాపాలకు ఉపయోగిస్తారో, వారు అల్లాహ్ ఇచ్చిన అనుగ్రహం పట్ల కృతఘ్నత చూపినవారవుతారు. అలాంటి వారు ఆ అనుగ్రహాన్ని కోల్పోయే పరిస్థితికి చేరుకుంటారు.
[3] మరో చోట చెప్పారు: ఈ రోజుల్లో మనం ఏ జంతువులను ఖుర్బానీ చేస్తామో అవి స్వయంగా అల్లాహ్ ను ఆరాధిస్తాయి, ఆయనకు విధేయులుగా ఉంటాయి. అయితే వాటి మాంసం తినడం ద్వారా మనలో విశ్వాసం పెరిగి, అల్లాహ్ ఆరాధన మరింత ఎక్కువగా చేసే బుద్ధి, ఎల్లవేళల్లో ఆయనకు విధేయులుగా ఉండే బుద్ధి కలగాలి. (ఇక్కడ అరబీ ఇవ్వలేకపోయాము మరీ సంక్షిప్తంగా చేసి అనువదించాము గనక).
[4] ఈ లోక జీవితం అంతా హజ్ యాత్ర రోజుల్లాంటిదే ఒక ప్రయాణం. ఈ ప్రయాణంలో మోమిన్ (విశ్వాసి) అల్లాహ్ నిషేధించిన కోరికలు, పాపాల నుండి దూరంగా ఉండాలి; ఇది ఇహ్రామ్ లో ఉన్న హజ్ యాత్రికుడిలా ఉంటుంది.
ఎవరు తమ జీవిత ప్రయాణంలో సహనంతో ఉండి, తమ కోరికలను అదుపులో పెట్టుకుంటారో, వారు జీవిత యాత్ర ముగిసినప్పుడు తమ ఆశల గమ్యాన్ని చేరుకుంటారు. అప్పుడు వారు తమ బాధ్యతను పూర్తి చేసి, అల్లాహ్ కు చేసిన వాగ్దానాన్ని నెరవేర్చినవారవుతారు. ఆ తర్వాత వారి రోజులు అన్నీ మినా రోజుల్లా మారిపోతాయి — ఆనందం, తినడం, త్రాగడం, మరియు అల్లాహ్ స్మరణతో నిండిన రోజులుగా.
كُلُوا وَاشْرَبُوا هَنِيئًا بِمَا أَسْلَفْتُمْ فِي الْأَيَّامِ الْخَالِيَةِ “గత కాలంలో మీరు చేసుకున్న కర్మలకు ప్రతిఫలంగా హాయిగా తినండి, త్రాగండి” (అని వారితో అనబడుతుంది)“. (అల్ హాఖ్ఖహ్ 69:24).
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
ఈ ప్రసంగంలో వక్త ఇస్లాంలో ఖుర్బానీ యొక్క అర్థం, ప్రాముఖ్యత మరియు దానికి సంబంధించిన విధివిధానాలను వివరంగా తెలియజేశారు. ఖుర్బానీ ఎప్పుడు చేయాలి, అర్హమైన పశువులు మరియు వాటి వయస్సు, పశువులో భాగస్వామ్య పద్ధతులు వంటి నిబంధనలను ఖురాన్, హదీసుల ఆధారంగా స్పష్టం చేశారు. అలాగే, అఖీఖా మరియు ఖుర్బానీ కలిపి చేయవచ్చా, మరణించిన వారి పేరిట ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చా, అప్పు చేసి ఖుర్బానీ చేయవచ్చా వంటి పలు సందేహాలను నివృత్తి చేశారు. ఖుర్బానీ పశువు మాంసాన్ని, చర్మాన్ని ఎలా పంపిణీ చేయాలో వివరిస్తూ, ఖుర్బానీ మాంసం, రక్తం కాకుండా కేవలం మనలోని భక్తి, చిత్తశుద్ధి మాత్రమే అల్లాహ్ కు చేరుతాయని ఉద్ఘాటించారు.
ఖుర్బానీ అనగానేమి?
అస్సలాము అలైకుమ్ వరహ్మతుల్లాహి వబరకాతహు. ఈనాటి ప్రసంగంలో మనం ఖుర్బానీ ఆదేశాలు తెలుసుకుందాం. ముందుగా ఖుర్బానీ అంటే ఏమిటి? తెలుసుకుందాం.
ఖుర్బానీ అంటే జుల్ హిజ్జా నెల 10వ తేదీన పండుగ నమాజు తరువాత నుండి జుల్ హిజ్జా నెల 13వ తేదీన సూర్యాస్తమయానికి ముందు వరకు రేయింబవళ్ళలో ఎప్పుడైనా నిర్ధారిత పశువులను అల్లాహ్ ప్రసన్నత కోసం జిబాహ్ చేయడాన్ని ఖుర్బానీ అంటారు.
ఖుర్బానీ ప్రాముఖ్యత మరియు విశిష్టత
ఈ ఖుర్బానీకి ఉన్న ఘనత, విశిష్టత ఏమిటంటే… ఖురాన్ లోని 108వ అధ్యాయము రెండవ వాక్యంలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా తెలియజేశాడు:
فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ (ఫసల్లి లిరబ్బిక వన్ హర్) కాబట్టి నువ్వు నీ ప్రభువు కోసమే నమాజు చెయ్యి, ఖుర్బానీ ఇవ్వు. (108:2)
అలాగే ఖురాన్ లోని 6వ అధ్యాయము 162వ వాక్యంలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ఈ విధంగా ఆదేశిస్తున్నాడు:
قُلْ إِنَّ صَلَاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ (ఖుల్ ఇన్న సలాతీ వ నుసుకీ వ మహ్యాయ వ మమాతీ లిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్)
ఓ ప్రవక్తా! ఈ విధంగా ప్రకటించు : “నిస్సందేహంగా నా నమాజు, నా సకల ఆరాధనలు, నా జీవనం, నా మరణం – ఇవన్నీ సర్వలోకాల ప్రభువైన అల్లాహ్ కొరకే.(6:162)
ఈ రెండు ఆయతులలో ఒక విషయాన్ని గమనించారా? ఈ రెండు ఆయతులలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా రెండు ముఖ్యమైన ఆరాధనల ప్రస్తావన చేసి ఉన్నాడు. ఒకటి నమాజు అయితే, రెండవది ఖుర్బానీ. నమాజుతో పాటు ఖుర్బానీ ప్రస్తావన కూడా అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ఈ రెండు ఆయతులలో చేసి ఉన్నాడు. నమాజ్ ఎంత గొప్ప ఆరాధన అన్న విషయము మనందరమూ తెలుసుకొని ఉన్నాము. అలాంటి గొప్ప ఆరాధనతో పాటు ఖుర్బానీ యొక్క ప్రస్తావన చేయడం వల్ల ఖుర్బానీ కూడా గొప్ప ఆరాధన, అల్లాహ్ కు ఇష్టమైన కార్యము అనే విషయము ఈ రెండు వాక్యాల ద్వారా మనము గ్రహించాలి.
ఖుర్బానీ యొక్క విశిష్టతను ఈ విధంగా కూడా మనము అర్థం చేసుకోవచ్చును. దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి జీవితంలో మనం చూచినట్లయితే, ఆయన ప్రతి సంవత్సరము ఖుర్బానీ చేశారు. ఆయన తన కుటుంబీకుల తరఫున ఖుర్బానీ చేయటమే కాకుండా, ఆయన అనుచర సమాజంలోని స్తోమత లేని వారికి కూడా ఖుర్బానీ పుణ్యము లభించేలాగా ఆయన అనుచర సమాజంలోని స్తోమత లేని వారి తరపు నుండి కూడా ఆయన ఖుర్బానీ చేసి ఉన్నారు. అల్లాహు అక్బర్. ఆయన ఆయన కుటుంబీకుల సభ్యుల తరపున ఖుర్బానీ చేసుకోవటంతో పాటు, అనుచర సమాజంలోని స్తోమత లేని వారి తరపు నుంచి కూడా ఖుర్బానీ చేశారు. అందరికీ ఖుర్బానీ పుణ్యము లభించేలాగా ఆయన కృషి చేశారు అంటే ఆ ఖుర్బానీ ఎంత విశిష్టమైనదో మనము ఇట్టే అర్థం చేసుకోవచ్చు మిత్రులారా.
అలాగే ఖుర్బానీ ఎంత ముఖ్యమైన ఆరాధన అనేది ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఈ ఉల్లేఖనం ద్వారా కూడా మనం అర్థం చేసుకోవచ్చు. దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు వారిస్తూ ఇలా తెలియజేశారు: “స్తోమత ఉండి కూడా ఎవరైతే ఖుర్బానీ చేయుటలేదో, వారు మన ఈద్ గాహ్ పండుగ నమాజు ఆచరించే స్థలం దరిదాపులకు కూడా రావద్దు” అని చెప్పారు. ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం సాధారణంగా మామూలు విషయాల గురించి ఆయన ఆగ్రహించరు, వారించరు. ఆయన ఆగ్రహిస్తున్నారు, వారిస్తున్నారు అంటే అది చాలా ముఖ్యమైన విషయమై ఉంటుంది. ఆ ప్రకారంగా స్తోమత ఉండి కూడా ఖుర్బానీ చేయని వారు మన ఈద్ గాహ్ కు పండుగ నమాజు ఆచరిస్తున్న స్థలానికి, దాని దరిదాపులకు కూడా రావద్దు అని కఠినంగా ఆయన వారిస్తున్నారు అంటే ఖుర్బానీ ఎంత విశిష్టత గలదో ఎంత ముఖ్యమైన ఆరాధనయో మనము ఈ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనం ద్వారా అర్థం చేసుకోవచ్చు.
ఖుర్బానీ అల్లాహ్ కు ఎంత ప్రియమైన కార్యము తెలుసుకోవాలంటే… ఖురాన్ లో 22వ అధ్యాయం 34వ వాక్యాన్ని చూస్తే మనకు అర్థమవుతుంది. ఆ వాక్యంలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ఈ విధంగా తెలియజేస్తున్నాడు:
“తమకు అల్లాహ్ ప్రసాదించివున్న పశువులపై అల్లాహ్ పేరును స్మరించటానికిగాను మేము ప్రతి అనుచర సమాజం కోసం ఖుర్బానీ ఆచారాన్ని నిర్థారించాము“. (22:34)
అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ప్రతి అనుచర సమాజానికి ఖుర్బానీ చేయమని ఆదేశించి ఉన్నాడు అంటే ప్రతి అనుచర సమాజానికి ఆ ఆరాధన చేయమని అల్లాహ్ ఆదేశించి ఉన్నాడు అంటే అది అల్లాహ్ కు ఎంత ప్రియమైన కార్యమై ఉంటే అల్లాహ్ ఆ విధంగా ఆదేశించి ఉంటాడు కదా?
మనం ఆదం అలైహిస్సలాం వారి జీవిత చరిత్రలో కూడా విని ఉన్నాము. ఆదం అలైహిస్సలాం వారి ఇద్దరు కుమారులు హాబీల్ మరియు ఖాబీల్ వద్ద పెళ్లి విషయంలో గొడవ జరిగినప్పుడు, ఖుర్బానీ చేయమని తండ్రి ఆదేశించగా వారిద్దరూ ఖుర్బానీ సమర్పించారు. ఒకరి ఖుర్బానీ స్వీకరించబడింది, ఒకరి ఖుర్బానీ తిరస్కరించబడింది. అదంతా మనం ఆదం అలైహిస్సలాం వారి జీవిత చరిత్రలో వివరంగా తెలుసుకొని ఉన్నాము ఇక్కడ అదంతా ప్రస్తావించే ఆస్కారము లేదు. కాకపోతే తద్వారా మనం అర్థం చేసుకోవాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఆదం అలైహిస్సలాం, ఆదం అలైహిస్సలాం వారి కుమారులు ఈ ప్రపంచంలో ఈ భూమండలం మీద మానవుల చరిత్ర మొదలైన దశలో ప్రారంభంలో వారు ఈ భూమి మీద జీవించారు. ఆ ప్రకారంగా మానవులు ఈ భూమి మీద జీవించిన ప్రారంభము నుండే ఖుర్బానీ ఆదేశాలు మానవులకు ఇవ్వబడి ఉన్నాయి అన్న విషయం మనకు అక్కడ స్పష్టమవుతుంది. ఆ తర్వాత ప్రతి అనుచర సమాజానికి కూడా అల్లాహ్ ఖుర్బానీ చేయమని ఆదేశించి ఉన్నాడు అన్న విషయము కూడా మనకు బోధపడుతుంది.
ఈ అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా వాక్యాల ద్వారా, ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ప్రామాణికమైన హదీసుల ద్వారా ఖుర్బానీ యొక్క ప్రాముఖ్యత, విశిష్టత మనకు అర్థమవుతుంది. ఇవి కాక వేరే ఉల్లేఖనాలు ఉన్నాయి, అవి బలహీనమైనవి, కాబట్టి వాటి ప్రస్తావన నేను ఇక్కడ చేయుటలేదు. చాలామంది పండితులు బలహీనమైన వాక్యాలు, బలహీనమైన ఉల్లేఖనాలు కూడా ప్రస్తావిస్తూ ఉంటారు… ఖుర్బానీ చేయగానే ఆ ఖుర్బానీ రక్తము భూమి మీద పడకముందే అల్లాహ్ వద్ద ఆమోదం పొందుతుంది, ఆ రక్తపు చుక్క భూమి మీద పడకముందే ఖుర్బానీ ఇచ్చే వ్యక్తుల పాపాలు మన్నించబడతాయి, ఖుర్బానీ ఇచ్చే పశువు చర్మం మీద ఎన్ని వెంట్రుకలు ఉంటాయో అన్ని పుణ్యాలు ఖుర్బానీ ఇచ్చే వ్యక్తి ఖాతాలో లిఖించబడతాయి… ఇలాంటి ఉల్లేఖనాలు ఉన్నాయి కదండీ, అవన్నీ బలహీనమైన ఉల్లేఖనాలు అని ధార్మిక పండితులు నిర్ధారించి ఉన్నారు కాబట్టి వాటిని నేను ఇక్కడ ప్రస్తావించుటలేదు.
ఇస్లాంలో ఖుర్బానీ ఆదేశం (ఫర్జ్ లేదా సున్నత్?)
ఇక రండి, ఖుర్బానీ అంటే ఏమిటి, ఖుర్బానీ విశిష్టత ఏమిటి అని మనము తెలుసుకున్న తర్వాత, ఖుర్బానీ ఆదేశం ఏమిటి? ఇస్లామీయ శాసనంలో ఖుర్బానీకి ఉన్న విలువ ఏమిటి? అంటే అది ఫరజా లేదా సున్నతా?
ధార్మిక పండితులు రెండు రకాల అభిప్రాయాలు వ్యక్తపరచి ఉన్నారు. కొంతమంది ధార్మిక పండితులు ఖుర్బానీ సున్నత్ అని తెలియజేసి ఉన్నారు. దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ఆచరించారు కాబట్టి అది సున్నత్ అని కొంతమంది ధార్మిక పండితుల అభిప్రాయం.
మరి కొంతమంది ధార్మిక పండితులు ఏమంటున్నారంటే, స్తోమత ఉన్న వారిపై ఖుర్బానీ చేయటం విధి, తప్పనిసరి, వాజిబ్ అంటున్నారు. వారి ఈ వాదనకు ఆధారం ఏమిటంటే, ఖురాన్ లోని 108వ అధ్యాయము 2వ వాక్యంలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా “ఫసల్లి లిరబ్బిక వన్ హర్” (నీ ప్రభువు కొరకు నమాజు ఆచరించు, నీ ప్రభువు కొరకు ఖుర్బానీ చెయ్యి) ఖుర్బానీ చెయ్యి అని ఆదేశిస్తున్నాడు కాబట్టి, ఆయన ఆదేశం ప్రకారము స్తోమత ఉన్నవారు ఖుర్బానీ చేయటం తప్పనిసరి వాజిబ్.
అలాగే, దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు స్తోమత ఉండి కూడా ఖుర్బానీ చేయని వారు మన ఈద్ గాహ్ కు పండుగ నమాజు చేసే స్థలం దరిదాపులకు రావద్దు అని వారించారు అంటే, ఖుర్బానీ చేయటం స్తోమత ఉన్న వారిపై వాజిబ్, తప్పనిసరి అని ఆ వాక్యము మరియు ఉల్లేఖనం ద్వారా వారు ఆ విధంగా అభిప్రాయపడుతున్నారు. అసలు విషయం అల్లాహ్ కు తెలుసు.
ఖుర్బానీకి అర్హమైన పశువులు మరియు వాటి వయస్సు
ఇక రండి, ఏ ఏ పశువుల ఖుర్బానీ చెల్లుబాటు అవుతుంది? అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా మరియు దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాలు, వాక్యాలు దృష్టిలో పెట్టుకుని చూచినట్లయితే, మనకు అర్థమయ్యే విషయం ఏమిటంటే…
పొట్టేలు, గొర్రె, మేక, మేకపోతు, ఆవు, ఎద్దు, ఒంటె (ఆడది అయినా మగది అయినా) – ఈ ఎనిమిది పశువుల ఖుర్బానీ మాత్రమే చెల్లుబాటు అవుతుంది.
ఈ ఎనిమిది పశువులు కాకుండా వేరే పశువులు కూడా ఉన్నాయి, అవి కూడా హలాల్ ధర్మసమ్మతమే, అయినప్పటికినీ వాటి ఖుర్బానీ చెల్లదు అని ధార్మిక పండితులు తెలుపుతున్నారు. ఎందుకంటే, దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం కానీ, ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి అనుచరులలో సహాబాలు ఎవరైనా కానీ, ఈ ఎనిమిది పశువులు తప్ప వేరే పశువుల ఖుర్బానీ చేయలేదు. కాబట్టి మనము కూడా వారు చేసిన పశువులనే ఖుర్బానీ చేయాలి అని బోధిస్తూ ఉన్నారు. ఆ ప్రకారంగా ఈ ఎనిమిది పశువుల ఖుర్బానీ మాత్రమే చెల్లుబాటు అవుతుంది.
అయితే, ఈ ఎనిమిది పశువులలో ఏ పశువు ఖుర్బానీ ఉత్తమమైనది? ఇక్కడ కూడా ధార్మిక పండితులు రెండు రకాల అభిప్రాయం వ్యక్తపరిచి ఉన్నారు.
కొంతమంది ఏమంటున్నారంటే పొట్టేలు ఖుర్బానీ ఉత్తమమైనది, ఎందుకంటే దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ప్రతి సంవత్సరము పొట్టేలు ఖుర్బానీ చేసి ఉన్నారు కాబట్టి పొట్టేలు ఖుర్బానీ ఉత్తమమైనది అని అంటున్నారు.
మరి కొంతమంది ధార్మిక పండితులు పశువు, ఖుర్బానీ రూపంలో ఇవ్వబడుతున్న పశువు, దాని మాంసము, తద్వారా ప్రజలకు చేకూరుతున్న ప్రయోజనాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని ఒక లిస్ట్ వారు తెలియజేశారు. ఆ లిస్ట్ ప్రకారంగా:
ఒకటి, ఒంటె ఒక వ్యక్తి తరఫు నుంచి ఇవ్వబడుతూ ఉంటే ఆ ఖుర్బానీ ఉత్తమమైనది.
తరువాత ఆవు లేదా ఎద్దు ఒక వ్యక్తి తరఫున ఖుర్బానీ ఇవ్వబడుతూ ఉంటే అది రెండవ ఉత్తమమైన ఖుర్బానీ.
పొట్టేలు, గొర్రె, మేక, మేకపోతు ఇవి ఒక వ్యక్తి తరపున ఖుర్బానీ ఇవ్వబడుతూ ఉంటే అది మూడవ ఉత్తమమైన ఖుర్బానీ.
ఆ తర్వాత ఏడు వ్యక్తులు లేదా ఏడు కుటుంబాలు, పది వ్యక్తులు లేదా పది కుటుంబాలు ఒక ఒంటెలో భాగస్తులై ఖుర్బానీ చేస్తూ ఉంటే అది నాలుగవ ఉత్తమమైన ఖుర్బానీ.
ఏడు వ్యక్తులు లేదా ఏడు కుటుంబాలు కలిసి ఒక ఆవులో భాగస్తులై ఖుర్బానీ చేస్తూ ఉంటే అది ఐదవ ఉత్తమమైన ఖుర్బానీ అని ధార్మిక పండితులు అభిప్రాయపడి ఉన్నారు. ఇంక అసలు విషయము అల్లాహ్ కు తెలుసు.
ఇక రండి, ఖుర్బానీ పశువులో ఎలాంటి లక్షణాలు ఉండాలి? ఖుర్బానీ పశువులో ఎలాంటి లక్షణాలు ఉండాలి అంటే ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాలన్నింటిని దృష్టిలో పెట్టుకుని ధార్మిక పండితులు తెలియజేసిన విషయం: ఖుర్బానీ కోసం ఇవ్వబడుతున్న పశువు తాజాగా, బాగా లావుగా, కొమ్ములు కలిగిన, ఖసీ చేయబడిన పశువు అయి ఉండటం మంచిది అని తెలియజేశారు.
అలాగే, ఖుర్బానీ ఇవ్వబడుతున్న పశువుల వయస్సు ఎంత ఉండాలి? ఎంత వయస్సు గల పశువుని ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చు? అంటే ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాల ద్వారా మనకు స్పష్టమయ్యే విషయం చూడండి:
ఒంటె 5 సంవత్సరాలు పూర్తి చేసుకుని 6వ సంవత్సరము నడుస్తూ ఉండాలి, అలాంటి ఒంటె ఖుర్బానీ చెల్లుబాటు అవుతుంది.
ఆవు లేదా ఎద్దు 2 సంవత్సరాలు పూర్తి చేసుకుని 3వ సంవత్సరము నడుస్తూ ఉండాలి, అలాంటి ఆవు లేక ఎద్దు ఖుర్బానీ చెల్లుబాటు అవుతుంది.
పొట్టేలు, గొర్రె విషయం గురించి చూడండి. పొట్టేలు మరియు గొర్రె పాల పళ్ళు ఊడిన తర్వాత వచ్చిన పళ్ళు ఉంటాయి కదండీ, అలా పళ్ళు వేసిన పొట్టేలు, గొర్రె అయి ఉండాలి. ఒకవేళ పళ్ళు వేసిన పొట్టేలు, గొర్రె దొరకని యెడల సంవత్సరము దాని దరిదాపుల వయస్సు కలిగిన పొట్టేలు, గొర్రె ఉన్నా గాని ఖుర్బానీ కోసం చెల్లుబాటు అవుతుంది.
ఆ తర్వాత మేక మరియు మేకపోతు విషయం గురించి దైవ ప్రవక్త వారు తెలియజేశారు. అది తప్పనిసరిగా పళ్ళు వేసినదై ఉండాలి. అంటే పాలు పళ్ళు ఊడిన తర్వాత వస్తాయి కదండీ పళ్ళు, ఆ పళ్ళు వేసినదై ఉండాలి మేక, మేకపోతు. పళ్ళు వేయని మేక, మేకపోతు అయితే ఖుర్బానీ ఎట్టి పరిస్థితిలో చెల్లదు. దొరకట్లేదు అని పళ్ళు ఊడని మేక, మేకపోతు ఖుర్బానీ మాత్రం చెల్లదు. అది పొట్టేలు, గొర్రెకు మాత్రమే ఆ నిబంధన వర్తిస్తుంది.
లోపాలు ఉన్న పశువుల ఖుర్బానీ చెల్లుతుందా?
ఇకపోతే, ఏ ఏ పశువుల ఖుర్బానీ చెల్లుబాటు కాదు? ఏ పశువుల ఖుర్బానీ చెల్లదు?
ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ఈ విధంగా తెలియజేశారు: కుంటి పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు. అలాగే ఒక కంటితో చూస్తున్న పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు. ఒక కన్ను కనిపించుటలేదు, ఒక కంటితోనే చూస్తూ ఉంది అంటే ఒంటికంటితో చూస్తున్న పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు. వ్యాధి బారిన పడిన పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు. ఒక పశువు వ్యాధి బారిన పడిపోయింది, అలా వ్యాధి బారిన పడిపోయిన పశువు ఖుర్బానీ కూడా చెల్లదు. అలాగే బాగా బలహీనమైపోయి, ఎముకలు కనిపిస్తున్న బలహీనమైన పశువు ఖుర్బానీ కూడా చెల్లదు అని ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాల ద్వారా స్పష్టమవుతుంది.
ఈ ఉల్లేఖనాలను దృష్టిలో పెట్టుకొని ధార్మిక పండితులు తెలియజేశారు, ఇవి కాకుండా వేరే ఏమైనా స్పష్టంగా కనిపించే లోపాలు ఉన్నా అలాంటి పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు అన్నారు. ఉదాహరణకు మనం చూచినట్లయితే కొన్ని పశువులకు తోక కత్తిరించేసి ఉంటారు. కొన్ని పశువులకు చెవులు కత్తిరించేసి ఉంటారు. అక్కడ స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది లోపము. అలా స్పష్టంగా కంటికి లోపం కనిపిస్తూ ఉంటే అలా లోపము ఉన్న పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు. చిన్న లోపం ఉంది అది కంటికి స్పష్టంగా కనిపించుటలేదు అంటే అది సమస్య కాదు, దాని ఖుర్బానీ చెల్లుతుంది. స్పష్టంగా కంటికి కనిపించే అంత పెద్ద లోపము ఉంటే అప్పుడు ఆ పశువు ఖుర్బానీ చెల్లదు అని ధార్మిక పండితులు తెలియజేసి ఉన్నారు.
పశువులో భాగస్వామ్యం (ఎంతమంది పాల్గొనవచ్చు?)
ఇక రండి, ఏ పశువులో ఎంతమంది భాగస్తులు కాగలరు? అనే విషయాన్ని మనం చూచినట్లయితే, ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాల ద్వారా మనకు అర్థమయ్యే విషయం ఏమిటంటే…
ఒంటెలో 10 మంది భాగస్తులు కావచ్చు, 10 కుటుంబాలు కూడా భాగస్తులు కావచ్చు. ఆవు లేదా ఎద్దులో 7 వ్యక్తులు భాగస్తులు కావచ్చు లేదా 7 కుటుంబాలు భాగస్తులు కావచ్చు.
పొట్టేలు, గొర్రె, మేక, మేకపోతు… వీటిలో మాత్రము ఒక వ్యక్తి మాత్రమే ఖుర్బానీ ఇస్తాడు లేదా ఒక కుటుంబీకులు మాత్రమే (ఒక కుటుంబం తరఫున మాత్రమే) ఖుర్బానీ ఇవ్వబడుతుంది. పొట్టేలు, గొర్రె, మేక మరియు మేకపోతులో ఒకరికంటే ఎక్కువ కుటుంబాలు, ఒకరికంటే ఎక్కువ వ్యక్తులు భాగస్తులు అవ్వడానికి అనుమతి లేదు.
“ఒక కుటుంబం తరపున ఒక పొట్టేలు, ఒక మేక సరిపోతుంది” అని చెబుతున్నారు, ఒక కుటుంబం అంటే ఎంతమంది? అనే సందేహం రావచ్చు. ఇక్కడ వివరణ ఈ విధంగా ధార్మిక పండితులు తెలియజేశారు: ఒకే వ్యక్తి సంపాదన మీద ఎంతమంది అయితే జీవితం గడుపుతూ ఉంటారో, ఒకే వ్యక్తి పోషణలో ఎంతమంది వ్యక్తులు అయితే ఉంటారో, వారందరూ కూడా ఒక కుటుంబంగా పరిగణించబడతారు. ఉదాహరణకు ఇంట్లో తండ్రి ఒక్కరు మాత్రమే సంపాదిస్తున్నారు, ఆ తండ్రి, భార్యలు, బిడ్డలు చాలా మంది ఉన్నారు. ఇతరులు ఎవరూ సంపాదించుటలేదు, తండ్రి ఒక్కరు మాత్రమే సంపాదిస్తున్నారు. అక్కడ ఉన్న కుటుంబంలో ఉన్న వారందరినీ పోషిస్తున్నారు, వారందరి బాధ్యత ఆయన ఒక్కరే మోస్తున్నారు అంటే వారు ఎంతమంది ఉన్నా సరే అప్పుడు ఆ ఒక్క పశువు తరపు నుండే ఆ పూర్తి కుటుంబం తరపున ఖుర్బానీ అయిపోతుంది.
కానీ, ఒకవేళ ఒకే తండ్రికి చెందిన ఇద్దరు లేకంటే ఎక్కువ మంది కుమారులు ఒకే ఇంట్లోనే ఉంటున్నారు, కానీ వేరువేరుగా సంపాదించుకుని, ఎవరి సంపాదన వారు వేరువేరుగానే ఉంచుకుంటున్నారు అనేటట్లయితే అప్పుడు అది ఒక కుటుంబంగా పరిగణించబడదు. సంపాదన ఎవరైతే వేరుగా పెట్టుకుంటున్నాడో అతను సపరేటుగా ఒక కుటుంబంగా పరిగణించబడతారు. ఒకే కుటుంబంలో ఉన్నప్పటికినీ సంపాదన వేరుగా ఉంచుకున్న వారందరూ కూడా వేరే వేరే కుటుంబీకులే, వారు ప్రతి ఒక్కరు ఎవరైతే సంపాదన వేరు వేరుగా ఉంచుకుంటున్నారో వారు వారు వేరువేరుగా ఖుర్బానీలు ఇచ్చుకోవలసి ఉంటుంది. ఈ విషయము మనము బాగా అర్థం చేసుకోవాలి.
మనం చూచినట్లయితే దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ఆయన జీవిత కాలంలో ఖుర్బానీ చేసేటప్పుడు ఒక పశువుని జిబాహ్ చేస్తూ “ఓ అల్లాహ్ ఇది నా తరపున మరియు నా కుటుంబీకుల తరపున” అని ఖుర్బానీ చేసేవారు. అలాగే ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి శిష్యులు సహాబాలు కూడా ఖుర్బానీ ఇచ్చేటప్పుడు “ఓ అల్లాహ్ ఇది నా తరపున నా కుటుంబీకుల తరపున” అని పూర్తి కుటుంబం తరపున ఒక పశువుని ఖుర్బానీ ఇచ్చేవారు.
అబూ అయ్యుబ్ అన్సారీ రజియల్లాహు అన్హు వారితో ఈ విధంగా అడగడం జరిగింది: “దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి కాలంలో ప్రజలు ఏ విధంగా ఖుర్బానీలు చెల్లించుకునేవారు?” అంటే, అబూ అయ్యుబ్ అన్సారీ రజియల్లాహు అన్హు వారు తెలియజేశారు, “మనలోని ప్రతి వ్యక్తి తన తరపున తన కుటుంబం తరపున ఒక పశువుని జిబాహ్ చేసి స్వయంగా తినేవాడు ఇతరులకు కూడా తినిపించేవాడు” అని ఆయన బదులిచ్చారు. ఆ ప్రకారంగా ప్రవక్త మరియు సహాబాల విధానం ఏమిటంటే ఒక కుటుంబం తరఫున ఒక పశువుని జిబాహ్ చేసి వారు స్వయంగా మాంసం భుజించి ఇతరులకు కూడా తినిపించేవారు. ఆ ప్రకారంగా ఒక పశువు ఒక కుటుంబం తరపున ఖుర్బానీ ఇవ్వబడేది అనేది మనకు స్పష్టమవుతుంది.
ఖుర్బానీ మరియు అఖీఖా ఒకే పశువులో చేయవచ్చా?
మిత్రులారా, ఇక్కడ కొంతమంది అతి తెలివి ఉపయోగిస్తూ ఉంటారు. వారు ఏం చేస్తారంటే, బిడ్డలు పుట్టినప్పుడు ఏడు రోజులలో చేయవలసిన అఖీఖా ఏడు రోజులలో చేయకుండా, తరువాత ఖుర్బానీ సమయం వచ్చినప్పుడు ఒకే పశువులో ఖుర్బానీ మరియు అఖీఖా రెండు అయిపోయేలాగా ఉపాయము పన్నుతూ ఉంటారు. ఉదాహరణకు ఆవు లేక ఎద్దు ఉందనుకుందాం. అందులో ఏడు భాగాలు అవకాశం ఉంది కదండీ. ఒక భాగం ఖుర్బానీ కోసం, ఒక భాగం అఖీఖా కోసం తీసుకుంటూ ఉంటారు. అలా ఉపాయం పన్నిన వారు తెలుసుకోవలసిన విషయం ఏమిటంటే, ఒకే పశువులో ఖుర్బానీ, ఒకే పశువులో అఖీఖా చెల్లదు. ఇది ఏ ప్రామాణికమైన ఆధారంలో కూడా లేదు. అఖీఖా కోసము ఒక ప్రత్యేకమైన పశువును జబాహ్ చేయవలసి ఉంటుంది. ఖుర్బానీ పశువులో అఖీఖాను తీసుకుని వచ్చి జొప్పించే ప్రయత్నము చేయరాదు, ఇది అతి తెలివి ఉపయోగించటము అలా చేయటం సమంజసము కాదు.
ఖుర్బానీకి బదులు దానం చేయవచ్చా?
అలాగే చాలామంది కొత్తగా వాదిస్తూ ఉంటారు. అంత డబ్బు పెట్టి పశువు తీసుకుని ఖుర్బానీ చేసి మాంసం మెక్కటం ఎందుకు, అదే డబ్బుతో పేదలకు దానం చేయొచ్చు కదా అని వాదిస్తూ ఉంటారు. వాళ్ళ వాదన వ్యర్థమైనది. ఇస్లాంలో అల్హమ్దులిల్లాహ్ ఫర్జ్ సదఖా, ఫర్జ్ దానం (జకాత్) అని ఒకటి ఉంది. అలాగే నఫిల్ సదఖా, నఫిల్ దానము కూడా ఉంది. వాటి గురించి ప్రత్యేకంగా అల్లాహ్ వాక్యాలు దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఉల్లేఖనాలు ఉన్నాయి. ఆ ప్రకారంగా ముస్లింలు జకాత్ మరియు ఇతర సదఖాలు చేస్తూ ఉంటారు, నిరుపేదలకు అందిస్తూ ఉంటారు, అవి చేయమని ప్రోత్సహించాలి. ఖుర్బానీ ఆపి సదఖా చేయమని చెప్పాల్సిన అవసరము లేదు అన్న విషయం వారు గ్రహించాలి. ఖుర్బానీ ఒక ప్రత్యేకమైన ఆరాధన, సంవత్సరంలో ఒకసారి మాత్రమే చేయబడుతుంది. ఆ ప్రకారంగా ఖుర్బానీ చేసుకొని ఖుర్బానీ పుణ్యము మనము సపరేటుగా పొందాలి. ఆరాధనలు జీవితాంతము సంవత్సరము మొత్తము ఎప్పుడైనా ఎక్కడైనా మనము చేసుకొని పుణ్యం సంపాదించుకోవచ్చు ఆ విషయం కూడా వారు గ్రహించాలి.
ఖుర్బానీ పశువులో లోపం వస్తే లేదా దొంగిలించబడితే?
అలాగే ఒక వ్యక్తి బాగా చూసి ఎలాంటి లోపాలు లేని ఒక పశువుని కొన్నాడు. కొన్న తర్వాత కొద్ది రోజులకు ఏదో ఒక సంఘటన కారణంగా అందులో లోపం ఏర్పడింది. మరి అలాంటప్పుడు అతను ఏం చేయాలి అంటే, ధార్మిక పండితులు తెలియజేశారు: అతని వద్ద స్తోమత ఉంటే ఆ పశువు అమ్మేసి లోపము లేని మంచి సురక్షితమైన పశువుని ఒకటి కొని ఖుర్బానీ చేయటము ఉత్తమం. ఒకవేళ అతని వద్ద స్తోమత లేదు అంటే, సమయము లేదు లేదా ఏదైనా ఇతర కారణాలు ఉన్నాయి, ఇక అతను ఆ పశువుని అమ్మి వేరే పశువు కొనలేడు అనేటట్లయితే, అదే పశువుని అతను జబాహ్ చేయవచ్చు, ఖుర్బానీ ఇచ్చుకోవచ్చు. ఎందుకంటే కొనేటప్పుడు అందులో ఎలాంటి లోపము లేదు కాబట్టి, అతని ఖుర్బానీ చెల్లుబాటు అవుతుంది అని తెలియజేసి ఉన్నారు. అలాగే ఖుర్బానీ కోసము పశువు కొన్న తర్వాత ఆ పశువు దొంగలించబడింది లేదా తప్పిపోయింది కనిపించనే లేదు ఆ తర్వాత. మరి అలాంటప్పుడు వారేం చేయాలి? స్తోమత ఉంటే మరొక పశువు కొని ఖుర్బానీ చేయాలి, స్తోమత లేకపోతే వారికి ఖుర్బానీ పుణ్యము ఇన్ షా అల్లాహ్ తప్పనిసరిగా దక్కుతుంది.
ఖుర్బానీ ఎప్పుడు, ఎలా చేయాలి?
అలాగే మిత్రులారా, ఇప్పుడు ఖుర్బానీ సమయం ఏమిటి, ఎప్పుడు ఖుర్బానీ చేయాలి? ఇది చాలా జాగ్రత్తగా వినాల్సిన విషయం.
ఖుర్బానీ ఎప్పుడు చేయాలి అంటే, పండుగ నమాజు తరువాత ఖుర్బానీ చేయాలి. జుల్ హిజ్జా నెల 10వ తేదీన పండుగ నమాజు తరువాత ఖుర్బానీ చేయాలి. ఒకవేళ తొందరపడి ఎవరైనా జుల్ హిజ్జా 10వ తేదీన పండుగ నమాజు కంటే ముందే జిబాహ్ చేసేస్తే, అది హలాల్ ధర్మసమ్మతమే కానీ అతనికి ఖుర్బానీ పుణ్యము దక్కదు. అతను మామూలు రోజుల్లో మాంసం కోసము పశువుని జిబాహ్ చేసుకొని మాంసం తింటారు కదండీ, అలా అతనికి అది ధర్మసమ్మతమైన మాంసం మాత్రమే అతనికి హలాల్ దక్కుతుంది. ఖుర్బానీ పుణ్యం మాత్రం అతనికి దక్కదు. అతను మళ్ళీ మరొక పశువుని కొని పండుగ నమాజు తర్వాత జిబాహ్ చేసుకుంటే అప్పుడే అతనికి ఖుర్బానీ పుణ్యము ప్రాప్తమవుతుంది.
ఒకవేళ ఎవరైనా మర్చిపోయి పండుగ నమాజు కంటే ముందే జిబాహ్ చేసేస్తే? అతనికి కూడా ఖుర్బానీ పుణ్యము దక్కదు. ఆ పశువు అతని కోసం హలాల్ ధర్మసమ్మతమే, అతను ఆ పశువు మాంసాన్ని తినవచ్చు. కానీ ఖుర్బానీ పుణ్యం మాత్రం అతనికి ఇవ్వబడదు. అతను మరొక పశువుని కొని పండుగ నమాజు తర్వాత మళ్ళీ జిబాహ్ చేసుకోవాలి, అప్పుడే అతనికి ఖుర్బానీ పుణ్యము ప్రాప్తమవుతుంది.
అయితే, జుల్ హిజ్జా నెల 10వ తేదీన పండుగ నమాజు తరువాత నుండి చేయబడే ఖుర్బానీ (ఆ రోజు, అంటే 10వ తేదీన చేయబడే ఖుర్బానీ) ఉత్తమమైనది. ఆ తర్వాత 11, 12, 13 తేదీలలో కూడా ఖుర్బానీ చేసుకోవచ్చు. 10వ తేదీన చేసే ఖుర్బానీ ఎక్కువ పుణ్యము మరియు ఎక్కువ గౌరవప్రదమైనది అని ధార్మిక పండితులు అభిప్రాయపడి ఉన్నారు.
ఖుర్బానీ చేసే విధానం మరియు దుఆలు
ఇక, ఖుర్బానీ చేసే విధానం ఏమిటి అంటే, పశువుని జిబాహ్ చేసే ముందు కత్తి బాగా పదును పెట్టుకోవాలి. పశువు ముందర కత్తి నూరరాదు. అలాగే పశువుని జిబాహ్ చేసేటప్పుడు ఎడమ వైపుకి పడుకోబెట్టి జిబాహ్ చేయాలి. ఆవు, ఎద్దు, పొట్టేలు, గొర్రె, మేక, మేకపోతు ఉంటే వాటిని పడుకోబెట్టి జిబాహ్ చేయాలి. ఒంటె అయితే నిలబెట్టి అతని గొంతు మరియు మునుపటి కాళ్ళ మధ్యలో ఒక ప్రదేశంలో నహర్ చేస్తారు. అలా నిల్చోబెట్టి ఒంటెకు మాత్రమే నహర్ చేయాలి. ఇతర పశువులకు మాత్రము పడుకోబెట్టి జిబాహ్ చేయాలి.
జిబాహ్ చేస్తున్నప్పుడు పశువు ముఖాన్ని కిబ్లా దిశలో ఉండేటట్టు చూసుకోవాలి. అలాగే ఎవరైతే జిబాహ్ చేస్తున్నారో, ఖుర్బానీ చేస్తున్నారో వారు కూడా వారి ముఖాన్ని కిబ్లా దిశలో ఉండేటట్టుగా చూసుకోవాలి. జిబాహ్ చేస్తున్న వ్యక్తి అవసరార్థం తన కాలు పశువు శరీరం మీద ఉంచాలనుకుంటే ఉంచుకోవచ్చు. అలాగే జిబాహ్ చేస్తున్న వ్యక్తి పదునైన కత్తిని తీసుకొని తొందరగా జిబాహ్ చేయాలి.
ఎవరైతే ఖుర్బానీ ఇస్తున్నారో వారే స్వయంగా తమ స్వహస్తాలతో ఆ పశువుని జిబాహ్ చేయాలి. ఒకవేళ వారి వల్ల కావట్లేదు అనేటట్లయితే ఇతరులతో కూడా ఖుర్బానీ జిబాహ్ చేయించుకోవచ్చు. అలాగే మహిళలు కూడా వారి ఖుర్బానీ వారు వారి స్వహస్తాలతోనే జిబాహ్ చేసుకోవచ్చును. ఒకవేళ వారి వల్ల కుదరదు అనేటట్లయితే ఇతరుల చేత కూడా వారు ఖుర్బానీ జిబాహ్ చేయించుకోవచ్చును.
ఖుర్బానీ పశువుని జిబాహ్ చేసేటప్పుడు:
بِسْمِ اللَّهِ اللَّهُ أَكْبَرُ (బిస్మిల్లాహి అల్లాహు అక్బర్) అల్లాహ్ పేరుతో, అల్లాహ్ అందరికంటే గొప్పవాడు.
అని పఠించడంతో పాటు,
اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا مِنْكَ وَلَكَ، اللَّهُمَّ تَقَبَّلْ مِنَّا (అల్లాహుమ్మ ఇన్న హాజా మిన్ క వలక అల్లాహుమ్మ తకబ్బల్ మిన్నా) ఓ అల్లాహ్! ఇది నీ వైపు నుంచే, నీ కోసమే. ఓ అల్లాహ్! మా నుండి దీనిని స్వీకరించు. అని కూడా పఠించవచ్చును.
“నేను ఆకాశాలను, భూమిని సృష్టించినవాని వైపుకు ఏకాగ్రతతో నా ముఖాన్ని త్రిప్పుకుంటున్నాను. నేను షిర్క్ చేసేవారిలోని వాణ్ణి కాను.” (6:79)
అని ఒక దుఆ ఉంది కదండీ, ఆ పూర్తి దుఆ కూడా పఠించవచ్చును అని తెలుపబడింది.
జిబాహ్ చేస్తున్నప్పుడు కొన్ని సందర్భాలలో కొన్ని పశువులు బెదిరిపోయి తప్పించుకుని పారిపోతాయి. తర్వాత చేతికి చిక్కవు. అవి పారిపోతూ ఉంటే అలాంటప్పుడు ఏమి చేయాలంటే, ధార్మిక పండితులు తెలియజేశారు, ఎలాగైతే పశువుని షికారు చేస్తారో (వేటాడుతారో) బాణాల ద్వారా లేదా ఇతర పరికరాల ద్వారా, ఆ విధంగా పదునైన బాణంతో గాని లేదా వేరే పరికరాలతో గాని అల్లాహ్ నామము స్మరించి ఆ పారిపోతున్న పశువుని గాయపరచాలి. అదే గాయంలో ఒకవేళ అది మరణిస్తే, అతని ఖుర్బానీ అయిపోయినట్లే. ఒకవేళ అది మరణించకముందే చేతికి దక్కితే, అప్పుడు దాన్ని జిబాహ్ చేసేయాలి, తద్వారా అతని ఖుర్బానీ పూర్తి అవుతుంది అని ధార్మిక పండితులు తెలియజేసి ఉన్నారు.
మాంసం మరియు చర్మం పంపిణీ నియమాలు
ఇక రండి, ముఖ్యమైన విషయం. ఖుర్బానీ చేసిన తర్వాత ఆ పశువు మాంసము మరియు చర్మము ఏమి చేయాలి? దీని సమాధానం ఏమిటంటే, ఖుర్బానీ చేయబడిన పశువు మాంసము వారు స్వయంగా తినవచ్చును, ఇతరులకు కూడా తినిపించవచ్చును, భవిష్యత్తు కోసము దాన్ని భద్రపరుచుకోవచ్చును (ఎండబెట్టి అయినా సరే వేరే విధంగానైనా సరే).
ఖురాన్ లో 22వ అధ్యాయము 36వ వాక్యంలో అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ఈ విధంగా తెలియజేశాడు:
فَكُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا الْقَانِعَ وَالْمُعْتَرَّ (ఫకులూ మిన్ హా వ అతయిముల్ ఖానిఅ వల్ ముఅ తర్) వాటి మాంసాన్ని (మీరూ) తినండి, అడగని అభాగ్యులకు, అడిగే అగత్యపరులకు కూడా తినిపించండి. (22:36)
అడిగేవారు అంటే ఎవరు? అడగని వారు అంటే ఎవరు? నిరుపేదలు చేతులెత్తి అడిగేవారు, వారికి ఇవ్వండి. ఇరుగు పొరుగు వారు, బంధుమిత్రులు, వారు చేతులెత్తి అడగరు, అలాంటి వారికి కూడా ఇవ్వండి అని అక్కడ పేర్కొనబడింది. ఆ ప్రకారంగా ఖుర్బానీ ఇవ్వబడిన పశువు మాంసము మన కోసము కూడా కొంచెం ఉంచుకుని, బంధుమిత్రులకు కొంచెం పంచి, నిరుపేదలకు కూడా పంచి ఆ విధంగా ఖుర్బానీ మాంసాన్ని మనము పంచుకొని మనం స్వయంగా కూడా తింటే మంచిది అని ధార్మిక పండితులు తెలియజేశారు.
అయితే, ఈ విధంగా మూడు భాగాలు చేయాలి, ఆ మూడు భాగాలు సరైన పరిమాణంలోనే ఉండాలి, కొంచెం కూడా హెచ్చుతగ్గులు అవ్వకూడదు అనే నిబంధనలు ఏమీ లేవు. ఎవరైనా పుణ్యం కోసము పూర్తి మాంసము అనాధలకు, పేదలకు లేదా ఇతరులకు పంచాలనుకుంటే పూర్తి మాంసము పంచేయవచ్చు, అందులో ఎలాంటి తప్పు లేదు. అలాగే ఎక్కువ మాంసము అవసరాల కోసం ఉంచుకుని కొద్ది మాంసం మాత్రము పంచాలనుకుంటే అనుమతి ఉంది, కానీ అది భక్తికి విరుద్ధమైన విషయం. ఎందుకంటే, మన కోసమే మనం ఆలోచించుకుంటున్నాం, ఇరుగు పొరుగు వారి గురించి ఆలోచించుటలేదు, పేదవారి గురించి మనం ఆలోచించటలేదు అంటే అది విశ్వాస లోపానికి నిదర్శనం, భక్తికి విరుద్ధమైన విషయం కాబట్టి అలా చేయటం సమంజసం కాదు. అందరి గురించి ఆలోచించాలి. బంధుమిత్రుల గురించి ఆలోచించాలి, పేదల గురించి ఆలోచించాలి, మన కుటుంబ సభ్యుల గురించి కూడా మనము శ్రద్ధ తీసుకోవాలి.
అలాగే ఖుర్బానీ పశువు మాంసము ముస్లిమేతరులకు ఇవ్వవచ్చునా అంటే, ఇవ్వవచ్చును. నా సలహా ఏమిటంటే ఈ రోజుల్లో ముస్లిమేతరులలో ముస్లింల పట్ల అపోహలు సృష్టిస్తున్నారు దుష్టశక్తులు. విషం కక్కి ముస్లింలకు వ్యతిరేకంగా వారి మెదడులలో బాగా నూరి పోస్తున్నారు. ఇలాంటి సందర్భంలో అపోహలు తొలగిపోవడానికి, వారిలో ఉన్న అనుమానాలు దూరం అవ్వటానికి, మనము స్వయంగా రెండు అడుగులు ముందుకు వేసి మన సమీపంలో ఇరుగు పొరుగులో ఉంటున్న మన ముస్లిమేతర సోదరులకు వెళ్లి సగౌరవంగా ఆహ్వానించి ఈ ఖుర్బానీ పశువు మాంసము అందజేయాలి.
అలాగే మరొక ముఖ్యమైన విషయం, మనం ఏ ప్రదేశంలో అయితే ఉంటున్నామో ఆ ప్రదేశంలో ఉన్న ముస్లిమేతరుల సోదరుల మనోభావాలు గాయపడకుండా ఉండటానికి ఆ ప్రదేశంలో ఉన్న ధార్మిక పండితులు ఖుర్బానీ విషయంలో ఏ నియమాలు అయితే బోధిస్తున్నారో ఆ నియమాలకు అనుగుణంగా ఖుర్బానీ చేసుకోండి, ఇది శ్రేయస్కరమైన విధానము.
అలాగే మిత్రులారా, ఖుర్బానీ పశువు చర్మము ఏమి చేయాలి? ఆ చర్మము మనము స్వయంగా ఉపయోగించుకోవటానికి అవకాశము ఉంటే ఉపయోగించుకోవచ్చును. మనకు ఉపయోగించుకోవటం రాదు అంటే ఇతరులకు దానం చేసేయాలి. లేదా అమ్మేసి వచ్చిన సొమ్ముని దానం చేసేయాలి అంతేగాని పశువుని జిబాహ్ చేసిన తర్వాత ముక్కలు చేసి ఇవ్వటానికి వచ్చిన కసాయికి కూలీ రూపంలో మాత్రము ఇవ్వటానికి అనుమతి లేదు. కూలీ రూపంలో జేబు నుంచి డబ్బు చెల్లించండి, కానీ ఆ ఖుర్బానీ ఇవ్వబడిన పశువు చర్మాన్ని కూలీ రూపంలో కసాయికి ఇవ్వటానికి అనుమతి లేదు, ఇది జాగ్రత్తగా గమనించాల్సిన విషయం.
చనిపోయిన వారి తరపున ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చా?
ఇక చివరిగా ఒక ముఖ్యమైన విషయం చెప్పిన మాటను ముగిస్తాను. అదేమిటంటే మరణించిన వారి తరపున ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చునా లేదా? అంటే ధార్మిక పండితులు భిన్నాభిప్రాయాలు కలిగి ఉన్నారు.
ఎవరైతే మరణించిన వారి తరపున ఖుర్బానీ ఇవ్వవచ్చును అని చెబుతూ ఆధారాలు చూపిస్తున్నారో వారు చూపిస్తున్న ఆధారాలన్నీ బలహీనమైనవి. ప్రామాణికమైన ఆధారాలలో ఎక్కడా ఆ విషయం బోధపడలేదు.
ఇక ఎవరైతే ఖుర్బానీ ఇవ్వటానికి అనుమతి ఉంది అని చెబుతూ వేరే మార్గాలు చూపిస్తున్నారో వారేమంటున్నారంటే, ఒకవేళ మరణించిన వ్యక్తి మరణించే ముందు “నేను మరణించిన తర్వాత నా తరపున ప్రతి సంవత్సరం ఖుర్బానీ చేస్తూ ఉండండి” అని వసీయత్ (హితవు) చేసి ఉంటే, అప్పుడు అతని తరపున ఖుర్బానీ చేయడానికి అనుమతి ఉంటుంది అని కొంతమంది ఒక రకమైన అభిప్రాయం వ్యక్తపరుస్తున్నారు.
మరి కొంతమంది అయితే అది కూడా ఒక దానం కదండీ, అది చేయవచ్చును అంటున్నారు.
అయితే మనము తెలుసుకోవలసిన విషయం ఏమిటంటే మిత్రులారా, దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి జీవితంలో దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి సతీమణి ఖదీజా రజియల్లాహు త’ఆలా అన్హా వారు మరణించారు. ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి ఇద్దరు కుమారులు మరణించారు. ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి కుమార్తెలు మరణించారు. సొంత కుటుంబ సభ్యుల్లో ఇంతమంది మరణించి ఉన్నా దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ఏ సంవత్సరము కూడా “మరణించిన నా సతీమణి ఖదీజా పేరున నేను ఖుర్బానీ చేస్తున్నాను, మరణించిన నా కుమారుల పేరిట నేను ఖుర్బానీ చేస్తున్నాను, మరణించిన నా కుమార్తెల పేరిట నేను ఖుర్బానీ చేస్తున్నాను” అని చేయలేదు. కాబట్టి మరణించిన వ్యక్తుల పేరిట ప్రత్యేకంగా ఖుర్బానీ చేయడానికి అనుమతి లేదు.
కాకపోతే, ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి విధానాన్ని మనము పాటిస్తే, ఇన్ షా అల్లాహ్ బ్రతికి ఉన్న వారికి మరణించిన వారికి అందరికీ ఖుర్బానీ పుణ్యము ప్రాప్తమవుతుంది. అది ఎలాగంటే చూడండి: దైవ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారు ఖుర్బానీ ఇచ్చేటప్పుడు ఏమని దుఆ పటించేవారు అంటే,
اللَّهُمَّ تَقَبَّلْ مِنْ مُحَمَّدٍ، وَآلِ مُحَمَّدٍ (అల్లాహుమ్మ తఖబ్బల్ మిన్ ముహమ్మద్ వ ఆలి ముహమ్మద్) “ఓ అల్లాహ్! నేను ఇస్తున్న ఈ ఖుర్బానీ నా తరఫున మరియు నా కుటుంబ సభ్యుల తరఫున స్వీకరించు” అని దుఆ చేసి ఖుర్బానీ చేసేవారు.
ఇక ఆయన కుటుంబ సభ్యుల్లో జీవించి ఉన్నవారు ఉన్నారు, మరణించి ఉన్నవారు ఉన్నారు. ఆ ప్రకారంగా ఆయన తరఫున, ఆయన కుటుంబీకుల్లో బ్రతికి ఉన్న, మరణించిన వారందరి తరపున ఖుర్బానీ అయ్యింది, అందరికీ ఖుర్బానీ పుణ్యము బహుశా ప్రాప్తమయింది అని ధార్మిక పండితులు ఆశాభావం వ్యక్తపరుస్తూ ఏమంటున్నారంటే, మనము కూడా ఖుర్బానీ ఇచ్చేటప్పుడు “ఓ అల్లాహ్ ఇది నా తరఫున నా కుటుంబ సభ్యుల తరఫున స్వీకరించు” అని దుఆ చేసి ఖుర్బానీ చేసుకుంటే మన తరఫున ఖుర్బానీ అయిపోతుంది, మన కుటుంబ సభ్యుల్లో జీవించి ఉన్న, మరణించి ఉన్న వారందరి తరఫున కూడా ఖుర్బానీ అయిపోతుంది. అందరికీ కూడా ఇన్ షా అల్లాహ్ ఖుర్బానీ పుణ్యము ప్రాప్తమయ్యే అవకాశం ఉంది అని ధార్మిక పండితులు తెలియజేసి ఉన్నారు.
అప్పు చేసి ఖుర్బానీ చేయవచ్చా?
చివరిలో ముఖ్యమైన సూచనలు ఏమిటంటే, అప్పు చేసి మరీ ఖుర్బానీ చేయవలసిందేనా? అంటే అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా అప్పు చేసి మరి తప్పనిసరిగా ఖుర్బానీ చేయమని ఆదేశించలేదు కానీ, మనకు అల్లాహ్ శక్తి ఇచ్చి ఉంటే… ఖుర్బానీ ఒక మూడు నాలుగు రోజుల్లో మాత్రమే అవుతుంది, మిగతా రోజుల్లో ఖుర్బానీ అవ్వదు. అయితే అనుకోకుండా ఆ సమయానికి మన వద్ద డబ్బు లేదు అనేటట్లయితే అప్పటికప్పుడు ఎక్కడినుంచైనా డబ్బు తీసుకొని తర్వాత ఇన్ షా అల్లాహ్ మనము చెల్లించుకోగలము అనే ధైర్యము ఉంటే అప్పుడు అప్పు తీసుకుని ఖుర్బానీ చేసుకోవటం మంచిది, ఉత్తమం. చూడండి డబ్బులు లేకపోయినా స్నేహితులకు పార్టీలు ఇస్తాం బాకీలు చేసి, వేరే చాలా కార్యాలు చేస్తాం. మరి పుణ్యం ప్రాప్తమయ్యే విషయంలో ఎందుకు వెనకడుగు వేయాలి? బేకారు విషయాలలో ధైర్యము చేస్తాం పుణ్యం ప్రాప్తమయ్యే విషయంలో మాత్రము కంగారుపడతామంటే ఇది సరికాదు మిత్రులారా. కాబట్టి అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా నాకు ఇస్తాడు నేను బాకీ చెల్లించుకోగలను అని అల్లాహ్ మీద నమ్మకంతో అప్పు చేసి ఖుర్బానీ చేయాలనుకుంటే చేసుకోవచ్చును, అది మంచిదే అని ధార్మిక పండితులు అభిప్రాయపడి ఉన్నారు.
వెంట్రుకలు, గోర్లు, చర్మము కత్తిరించరాదు
అలాగే ఏ వ్యక్తి అయితే ఖుర్బానీ చేయాలని సంకల్పించుకున్నాడో అతను జుల్ హిజ్జా మాసం ప్రారంభము నుండి ఖుర్బానీ ఇచ్చేంత వరకు కూడా వెంట్రుకలు కత్తిరించరాదు, గోర్లు కత్తిరించరాదు, చర్మము కత్తిరించరాదు. ఒకవేళ మర్చిపోయి ఖుర్బానీ ఇవ్వాలని సంకల్పించుకున్న వ్యక్తి మధ్యలో గోర్లు కత్తిరించేసాడు లేదా చర్మం కత్తిరించేసాడు అంటే అతను అల్లాహ్ తో క్షమాపణ వేడుకోవాలి, ఎలాంటి కఫ్ఫారా పరిహారము చెల్లించాల్సిన అవసరమైతే లేదు.
అల్లాహ్ కు కావలసినది కేవలం భక్తి మాత్రమే
అలాగే ఖుర్బానీ కేవలం అల్లాహ్ ప్రసన్నత కోసము ఇఖ్లాస్ తో చిత్తశుద్ధితో చేయాలి. ప్రదర్శనా బుద్ధి ఉండకూడదు. అలాగే పిసినారితనము కూడా ఉండకూడదు. ఇది చాలా ముఖ్యమైన విషయం. మనం చూస్తూ ఉంటాం సమాజంలో చాలామంది ధనవంతులు, డబ్బు ఉన్నవాళ్లు, షావుకార్లు కూడా ఖుర్బానీ విషయంలో పిసినారితనము చూపిస్తూ ఏదో ఒక సాధారణమైన చిన్న పశువు తీసుకొని ఖుర్బానీ చేసేసి చెల్లించేద్దాము అని ప్రయత్నిస్తూ ఉంటారు. అంటే వారు పిసినారితనం ప్రదర్శిస్తూ ఉంటారు, సంవత్సరంలో ఒక్కసారి చేయబడే ఖుర్బానీ విషయంలో పిసినారితనము ప్రదర్శించకండి.
సంతోషంగా అల్లాహ్ మార్గంలో ధనము ఖర్చు పెట్టండి. ఎందుకంటే అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలాకు మనము ఇస్తున్న ఖుర్బానీ పశువు యొక్క మాంసము అవసరము లేదు, రక్తము అవసరము లేదు, మనము అల్లాహ్ చిత్తము కోసము సంతోషంగా ఖుర్బానీ చేస్తామా లేదా అనేది అల్లాహ్ చూస్తున్నాడు.
لَن يَنَالَ اللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَاؤُهَا وَلَٰكِن يَنَالُهُ التَّقْوَىٰ مِنكُمْ (లయ్యనాలల్లాహ లుహూముహా వలా దిమావుహా వలాకిన్ యనాలుహుత్ తఖ్వా మిన్ కుమ్) వాటి మాంసంగానీ, రక్తంగానీ అల్లాహ్కు చేరవు. అయితే మీలోని భక్తి పరాయణత (తఖ్వా) మాత్రం ఆయనకు చేరుతుంది. (22:37)
అని అల్లాహ్ తెలియజేసి ఉన్నాడు కాబట్టి, పిసినారితనము ప్రదర్శించకుండా సంతోషంగా పశువు కొని మంచి పశువు కొని అల్లాహ్ మార్గంలో ఖుర్బానీ చేయాలి.
అలాగే రెండవ ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే, కొంతమంది డబ్బు ఖర్చు చేస్తారు, మంచి పశువుని కొంటారు, కాకపోతే “నేను ఇంత మంచి పశువుని కొన్నాను” అని ఆ పశువు మెడలో దండలు వేసి ఊరిలో ఊరేగింపు చేస్తూ ఉంటారు, ప్రజలందరికీ చూపిస్తూ ఉంటారు. ఆ ప్రకారంగా ప్రదర్శనా బుద్ధితో అహంకారం ప్రదర్శిస్తూ ఉంటారు. ఈ రోజుల్లో అయితే సోషల్ మీడియా వచ్చేసింది కాబట్టి ఫోటోలు దింపి, దండలు వేసి, ఇంకా ఏమేమో హంగులు చేసి ఆ ఫోటోలను ఫేస్ బుక్ లలో, వాట్సాప్ లలో, ఇంకా వీడియోలు తీసి యూట్యూబ్ లలో ఎక్కడెక్కడో వారు ప్రసారం చేస్తూ ఉంటారు. తద్వారా మనిషిలో చిత్తశుద్ధి అనేది లేకుండా పోతుంది. ప్రదర్శనా బుద్ధి అక్కడ వచ్చేస్తుంది, దీనినే ఇస్లామీయ పరిభాషలో రియాకారీ అంటారు. రియా ఉద్దేశంతో, ప్రదర్శనా ఉద్దేశంతో, ప్రదర్శనా బుద్ధితో చేసిన ఏ పుణ్యకార్యము అల్లాహ్ స్వీకరించడు, ఈ ఖుర్బానీ కూడా అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా యొద్ద స్వీకరించబడదు.
కాబట్టి ఖుర్బానీ చేస్తున్నవారు అటు పిసినారితనము ప్రదర్శించకుండా, ఇటు ప్రదర్శనా బుద్ధిని కూడా ప్రదర్శించకుండా చిత్తశుద్ధితో అల్లాహ్ ప్రసన్నత కోసం మాత్రమే ఖుర్బానీ చేయాలి. అలాగే ధర్మసమ్మతమైన హలాల్ సంపదతోనే ఖుర్బానీ పశువు కొని ఖుర్బానీ చేయాలి. హరామ్ సంపదతో పశువు కొని ఖుర్బానీ చేస్తే ఆ ఖుర్బానీ ఆమోదించబడదు. హరామ్ సంపదతో ఏ పుణ్యకార్యము చేసినా అది ఆమోదించబడదు, స్వీకరించబడదు.
ఇవి కొన్ని ముఖ్యమైన విషయాలు సూచనలు. నేను అల్లాహ్ తో దుఆ చేస్తున్నాను, అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా మమ్మల్ని అందరికీ హలాల్ సంపదతో, చిత్తశుద్ధితో, సంతోషంగా మంచి పశువుని అల్లాహ్ ప్రసన్నత కోసం ఖుర్బానీ ఇచ్చే భాగ్యం అల్లాహ్ ప్రసాదించుగాక. ఎవరెవరికైతే అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా స్తోమత ఇచ్చారో వారందరూ ఖుర్బానీ చేసుకునే భాగ్యం అల్లాహ్ అందరికీ ప్రసాదించుగాక. ఎవరికైతే స్తోమత లేదో వారందరికీ అల్లాహ్ సుబ్ హాన వ త’ఆలా ఖుర్బానీ చేయటానికి అర్హత, స్తోమత ప్రసాదించుగాక. ఆమీన్ తకబ్బలల్లాహు మిన్నా వమిన్ కుమ్ వ జజాకుముల్లాహు ఖైరన్. అస్సలాము అలైకుమ్ వరహ్మతుల్లాహి వబరకాతహు.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
ఈ ప్రసంగం జుల్ హిజ్జా మాసం మొదటి పది రోజుల విశిష్టతను మరియు ఆ దినాలలో చేయవలసిన సత్కార్యాల ప్రాముఖ్యతను వివరిస్తుంది. అల్లాహ్ తన సృష్టిలో ఈ పది రోజులను సంవత్సరంలోకెల్లా అత్యంత శ్రేష్టమైన దినాలుగా ఎంచుకున్నాడని వక్త స్పష్టం చేశారు. ఈ దినాలలో చేసే నమాజ్, ఉపవాసం, దానధర్మాలు మరియు తక్బీర్ వంటి సత్కార్యాలు అల్లాహ్ కు అత్యంత ప్రియమైనవి మరియు ఇతర దినాల కంటే ఎన్నో రెట్లు అధిక ప్రతిఫలాన్ని ఇస్తాయని హదీసుల ఆధారంగా వివరించారు. ఖురాన్ లో అల్లాహ్ ఈ పది రాత్రులపై ప్రమాణం చేశాడని, ఈ మాసంలోనే హజ్, ఖుర్బానీ వంటి మౌలిక ఆరాధనలన్నీ ఏకమవుతాయని గుర్తుచేశారు. ముఖ్యంగా అరఫా దినం (తొమ్మిదవ రోజు) ఉపవాసం ద్వారా పాపాలు క్షమించబడతాయని, నహర్ దినం (పదవ రోజు) అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత గొప్ప దినమని తెలిపారు. ఈ పది రోజులలో అధికంగా తక్బీర్, తహ్మీద్, తహలీల్ పఠించాలని, ఖుర్బానీ ఇచ్చేవారు గోర్లు మరియు వెంట్రుకలు తీయకూడదనే నియమాలను పాటించాలని సూచించారు. చివరగా, ప్రతి పనిలో ఇహ్సాన్ (ఉత్తమ ప్రవర్తన) పాటిస్తూ, పాపాలకు దూరంగా ఉండి మనల్ని మరియు మన కుటుంబాలను నరకాగ్ని నుండి రక్షించుకోవాలని ఉద్బోధించారు.
وَالْفَجْرِ ﴿١﴾ وَلَيَالٍ عَشْرٍ ﴿٢﴾ وَالشَّفْعِ وَالْوَتْرِ ﴿٣﴾ وَاللَّيْلِ إِذَا يَسْرِ ﴿٤﴾ (వల్ ఫజ్ర్. వలయాలిన్ అష్ర్. వష్షఫ్ ఇ వల్ వత్ర్. వల్ లైలి ఇజా యస్ర్.) ఉషోదయపు సాక్షిగా! పది రాత్రుల సాక్షిగా! సరి మరియు బేసి సాక్షిగా! గతించిపోయే రాత్రి సాక్షిగా! (89:1-4)
సోదర మహాశయులారా, సర్వ స్తోత్రములు మన సృష్టికర్త అయిన అల్లాహ్ కు మాత్రమే శోభిస్తాయి. ఆయనే మన ఆరాధనలకు ఏకైక అర్హుడు. లెక్కలేనన్ని కరుణా శాంతులు ప్రవక్త మహానీయ ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం పై మరియు ఇతర ప్రవక్తలందరిపై, ఎవరైతే అల్లాహ్ యొక్క సందేశాన్ని తమ తమ జాతుల వరకు అమానతుగా విశ్వసనీయతగా సంపూర్ణంగా చేరవేశారో, మరియు చిట్టచివరి ప్రవక్త దయామయ దైవ ప్రవక్త కారుణ్య మూర్తి ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం పై ప్రత్యేకంగా, ఆయన పై అల్లాహ్ సర్వ మానవాళి కొరకు ఇస్లాం ధర్మాన్ని సంపూర్ణం చేశాడు. ఈనాటి మన అంశం జుల్ హిజ్జా తొలి దశ, మొదటి దశకం పది రోజుల ఘనత, విశిష్టత. అందులో మనం చేయవలసిన సత్కార్యాలు, ప్రత్యేకంగా ఏ విషయాల నుండి మనం దూరం ఉండాలి.
సోదర మహాశయులారా అలాగే సోదరీమణులారా, ఈ అంశంలోకి ప్రవేశించే ముందు కొన్ని మూల విషయాలు ముఖ్య విషయాలు మీకు తెలియజేయాలనుకుంటున్నాను. వాటిలో అతి ముఖ్యాతి ముఖ్యమైన ఒక విషయం ఏమిటంటే:
అల్లాహ్ యొక్క ఎంపిక మరియు గొప్పదనం
وَرَبُّكَ يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ وَيَخْتَارُ (వరబ్బుక యఖ్ లుకు మా యషాఉ వయఖ్తార్) మరియు నీ ప్రభువు తాను కోరిన దానిని సృష్టిస్తాడు మరియు (తాను కోరిన వారిని) ఎన్నుకుంటాడు. (28:68)
సూరతుల్ కసస్ ఆయత్ నెంబర్ 68 లో అల్లాహ్ తెలిపాడు. ఈ విషయం నీ ప్రభువు తాను కోరిన దానిని సృష్టిస్తాడు మరియు తన సృష్టిలో తాను కోరిన వాటిని, కోరిన వారిని, కోరిన దానిని ఎన్నుకుంటాడు. అల్లాహ్ సర్వాధికారి, సర్వశక్తిమంతుడు, సర్వజ్ఞాని, సర్వ వివేకి. కనుక తన సృష్టిలో కొందరికి మరికొందరిపై, కొన్నిటికి మరికొన్నిటిపై ఘనతలు ప్రసాదిస్తాడు. వాస్తవానికి ఈ ఘనతలు ప్రసాదించడంలో మన కొరకు ఎన్నో రకాల లాభాలు ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. రమదాన్ మాసము వచ్చిందంటే సర్వ సామాన్యంగా మనం వింటాము, అన్ని నెలల్లో రమదాన్ మాసానికి ఉన్నటువంటి ప్రత్యేకత, రమదాన్ మాసానికి ఇవ్వబడినటువంటి ఘనతలు విశిష్టతలు మరే మాసానికి లేవు అని. నిజమైన మాట సత్యమైన మాట అందులో అనుమానం లేదు. అయితే మాసాల ప్రకారంగా, నెలల ప్రకారంగా రమదాన్ మాసానికి అలాంటి ఘనత ఉంది. కానీ దశల రీత్యా చూస్తే సంవత్సరంలోకెల్లా రెండు దశలు ఉన్నాయి, వాటికి కూడా చాలా చాలా ఉన్నత స్థానం ఎంతో గొప్ప విశిష్టత ఉంది.
ఏంటి ఆ రెండు దశలు? ఒకటి రమదాన్ లోని చివరి దశ రాత్రులు, పది రాత్రులు. రెండవది జుల్ హిజ్జా మాసం యొక్క మొదటి పది దినాలు. సోదర మహాశయులారా నేను కొన్ని ఆయతులు, కొన్ని హదీసులు మీకు తెలియజేస్తాను అప్పుడు మరింత స్పష్టంగా మీకు తెలుస్తుంది అప్పుడు మీరు అర్థం చేసుకోగలుగుతారు. అయితే ఈ విషయాన్ని మదిలో నాటుకోండి, ఎలాగైతే రమదాన్ మాసం వచ్చిందంటే మనం పుణ్యకార్యాలలో ఎంతో ముందుకు వెళ్లే ప్రయత్నం చేస్తామో, వేరే కొన్ని పాపాలను కావాలని ఏవైతే మనం చేస్తున్నామో వదులుకునే ప్రయత్నం చేస్తామో, అలాగే అంతకంటే ఎక్కువ ఈ జుల్ హిజ్జా మాసం ప్రవేశించిందంటే అలాంటి కాంక్ష, కుతూహలం మనం పుణ్యాల్లో సత్కార్యాలలో ఎంతో ఉత్సాహంతో ముందుకు ఎగిసిపోయేటువంటి ఆ ప్రయత్నం అనేది చాలా చాలా ఉండాలి.
జుల్ హిజ్జా మొదటి పది రోజుల విశిష్టత
ఎందుకంటే రమదాన్ మాసంలో ఉపవాసానికి దానధర్మాలకు ఉమ్రాలకు ఖురాన్ పారాయణానికి సంబంధించిన ప్రత్యేక హదీసులు వచ్చి ఉన్నాయి. వాటి యొక్క ఘనత ఎక్కువగా ఉంది అని ఆ రమదాన్ మాసంలో. కానీ ఈ జుల్ హిజ్జా మాసం యొక్క తొలి దశ అంతకంటే ఎక్కువ ఘనత గలదని మనకు హదీసుల ద్వారా అర్థమవుతుంది. ఎందుకంటే:
مَا مِنْ أَيَّامٍ الْعَمَلُ الصَّالِحُ فِيهِنَّ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ هَذِهِ الأَيَّامِ الْعَشْرِ (మా మిన్ అయ్యమిన్ అల్ అమలుస్సాలిహు ఫీహిన్న అహబ్బు ఇలల్లాహి మిన్ హాజిహిల్ అయ్యమిల్ అష్ర్) ఈ పది దినాలలో చేసే సత్కార్యాల కంటే అల్లాహ్ కు అత్యంత ప్రియమైన సత్కార్యాలు మరే ఇతర దినాలలో లేవు.
ఈ పది రోజులలో ఏ ఒక్క సత్కార్యం గురించి ప్రత్యేకంగా కాకుండా ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ప్రత్యేకంగా ప్రతి సత్కార్యం యొక్క పుణ్యం దాని యొక్క సత్ఫలితం ఎన్నో రేట్లు ఎంతో గొప్పగా పెంచి ఇవ్వడం జరుగుతుంది అని చాలా చాలా స్పష్టంగా తెలియపరిచారు. అందుకొరకు మనం ఈ జుల్ హిజ్జా మాసం యొక్క తొలి దశ ప్రవేశించింది అంటే రమదాన్ కు మనం ఎలా ప్రాముఖ్యత ఇస్తామో, ఎన్నో పనులు మనం వెనకేసుకొని పుణ్యాల్లో సత్కార్యాల్లో ముందుకు ఉండే ప్రయత్నం చేస్తామో, అలాంటి ప్రయత్నం ఈ జుల్ హిజ్జా దశం ప్రారంభమయ్యే సందర్భంలో కూడా మనం చేయాలి.
విశ్వాసి వ్యవహారాలన్నీ మేలైనవే
ఇక ఘనత విషయానికి వస్తే రండి అల్లాహ్ విశ్వాసుని యొక్క జీవితాన్ని సర్వ శుభాలలోనే ఉంచాడు. విశ్వాసునికే ఇది ప్రత్యేకం అవును కానీ దురదృష్టవశాత్తూ ఏమిటో తెలుసా మనం ఇంత అదృష్టవంతులమని తెలుసుకోవడం లేదు మనం స్వయంగా. ఎలా అదృష్టవంతులం, ఎల్లా వేళల్లో మనం శుభాల్లో ఎలా ఉన్నాము? సోదర మహాశయులారా చెప్పుకుంటూ పోతే ఈ అంశం చాలా దీర్ఘంగా ఎంతో పెద్దగా ఉంటుంది కానీ సంక్షిప్తంగా ఒక రెండు విషయాలు మీరు గ్రహించండి అర్థం చేసుకోవడానికి ఒక రెండు ఉదాహరణలు కూడా సరిపోతాయి. ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఒక సందర్భంలో తెలియజేశారు ముస్లిం షరీఫ్ లోని హదీస్:
విశ్వాసి వ్యవహారం ఎంతో ఆశ్చర్యకరమైనది! అతని వ్యవహారాలన్నీ అతని కొరకు మేలైనవే. ఈ భాగ్యం విశ్వాసికి తప్ప మరెవరికీ లేదు. అతనికి ఏదైనా సంతోషం కలిగితే అతను కృతజ్ఞత తెలుపుకుంటాడు, అది అతనికి మేలైనది. మరియు అతనికి ఏదైనా ఆపద కలిగితే అతను సహనం పాటిస్తాడు, అది కూడా అతనికి మేలైనదే. (సహీహ్ ముస్లిం)
విశ్వాసుని యొక్క విషయమే చాలా వింతకరమైన విషయం. విశ్వాసునికి ఏదైనా సుఖ సంతోషం ఎదురైనప్పుడు అతడు కృతజ్ఞత చెల్లిస్తాడు, ఈ విధంగా అతడు ఎంతో మేలును ఎన్నో రకాల మేళ్లు శుభాలు మంచితనాలు జరుగుతాయి. అతనికి ఒకవేళ ఏదైనా కీడు దాపురమైంది ఏదైనా ఆపద ఏదైనా కష్టం వచ్చేసింది అప్పుడు అతను ఓపిక సహనాలతో జీవిస్తాడు, అది అతని కొరకు మేలే మేలు జరుగుతుంది. ఇది విశ్వాసుని తప్ప ఇంకా వేరే ఎవరికీ సాధ్యం కాదు.
గమనించండి మనం ఉదయం మేల్కొన్నప్పటి నుండి నిద్రించడానికి పడకపై రాత్రి వెళ్లేసరికి ఈ రెండు స్థితుల్లో ఏదో ఒకట్లో ఉంటాము కదా, ఎక్కడైనా సంతోషంగా ఆనందంగా లేదా ఎక్కడైనా కొంచెం బాధగా, ప్రతి విషయంలో కూడా విశ్వాసునికి మేలే మేలు, శుభమే శుభము అని ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం మనకు గుర్తు చేశారు.
ఇంకా మీరు ఒకవేళ అర్థం చేసుకోగలిగితే విశ్వాసుని జీవితం చాలా చిన్నది ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి యొక్క హదీసు కూడా ఉంది కదా సర్వసామాన్యంగా 60 సంవత్సరాలు మహా ఎక్కువ ఎవరంటే 70, అంతకంటే ఎక్కువ దాటే వాళ్ళు చాలా అరుదుగా ఉంటారు. కానీ మనకంటే ముందు జాతి వారు వందలాది సంవత్సరాలు వేలాది సంవత్సరాలు గడిపారు, వారందరికంటే పుణ్యాల్లో పరలోకంలో అందరికంటే ముందు లెక్క తీర్పు జరిగి స్వర్గంలో ప్రవేశించడంలో, ఇంకా అన్ని రకాల మేళ్లు శుభాలు వారందరికంటే ముందు పొందడంలో మనం ఏదైతే ఉంటామో అయితే ఈ చిన్న జీవితంలో మన పుణ్యాలు అంత ఎక్కువగా ఎలా చేరుతాయి అల్లాహ్ ప్రసాదించిన ఒక గొప్ప వరం ఏంటో మనకు తెలుసా!
సత్కార్యాలకు లభించే అనేక రెట్ల ప్రతిఫలం
మనం చేసే కొన్ని పనులు మనం చేసే చిన్నపాటి కార్యక్రమాలు సత్కార్యాలు కొన్ని సందర్భాలలో, కొన్ని సమయాలలో, కొన్ని క్షేత్రాలలో మరియు అల్లాహ్ తన యొక్క ఇష్టంతో కొన్ని పనులకు స్వయంగా ఎన్నో రేట్లు పుణ్యాలు పెంచి ఇస్తాడు, ఇది ఎంత శుభప్రదం మన కొరకు ఎప్పుడైనా మనం గ్రహించామా? ఉదాహరణకు గమనించండి మనం 24 గంటల్లో ఐదు పూటల నమాజులు చదువుతాము కానీ ఎన్ని నమాజులు చేసినటువంటి పుణ్యం లభిస్తుంది, 50 నమాజులు చేసినంత పుణ్యం లభిస్తుంది. శుభం కాదా ఇది! ఖురాన్ తిలావత్ చేస్తాము ఒక్క అక్షరానికి పదేసి పుణ్యాలు లభిస్తాయి ఎంత గొప్ప శుభం ఇది! మనం దానధర్మాలు చేస్తాము ఖురాన్ లో సూరె బకరాలో చెప్పబడింది కదా ఒక దానం ఏదైతే అల్లాహ్ మార్గంలో మనం చేస్తామో దాని యొక్క ఫలితం అల్లాహ్ 10 నుండి 700 వరకు ఇంకా అల్లాహ్ ఇంకా కోరిన వారికి ఇంకా పెంచి ఇస్తాడు గమనించండి.
وَاللَّهُ يُضَاعِفُ لِمَن يَشَاءُ (వల్లాహు యుదాయిఫు లిమన్ యషాఉ) మరియు అల్లాహ్ తాను కోరిన వారికి (దానిని) ఇంకా ఇనుమడింపజేస్తాడు. (2:261)
ఎవరైనా ప్రజలందరి పట్ల సద్వర్తన వహించాడంటే మంచి నడవడిక, ఉత్తమ విధానం మాటలో తీపి ప్రవర్తనలో ఉత్తమ రీతి అవలంబించాడంటే అతనికి రాత్రంతా నమాజులు తహజ్జుదులు చేసే పగలంతా ఉపవాసాలు ఉండేవారి కంటే ఎక్కువగా పుణ్యం లభిస్తుంది అని శుభవార్త ఇవ్వబడింది కదా అబూ దావూద్ లోని సహీ హదీస్, ఈ విధంగా ఇంకా ఎన్నో సత్కార్యాలు మీరు చూడండి ఎన్ని రెట్లు మనకు పుణ్యాలు పెంచి ఇవ్వడం జరిగింది, ఇది అల్లాహ్ యొక్క ఎంత గొప్ప శుభం. అల్లాహ్ వైపు నుండి మనకు ఎంత మేలు కలుగుతుంది, అయినా గానీ మనం సత్కార్యాలు పుణ్యాలు వదులుకొని జీవితం గడపాలనుకుంటాము. సత్కార్యాలను వదిలి మనం పాపాలు చేసుకుంటూ ఎంతో మనం ఆనందం పొందుతున్నాము అన్నట్లుగా భావిస్తాము. వాస్తవానికి ఇది మోసం చాలా.
పవిత్ర మాసాలలో జుల్ హిజ్జా ప్రాముఖ్యత
అయితే సోదర మహాశయులారా ఇక రండి, ఈ జుల్ హిజ్జా మాసం ఏదైతే ఉందో సుమారు ఒక వారం తర్వాత మనం ఈ జుల్ హిజ్జా మాసంలో ప్రవేశించబోతున్నాము. వచ్చే ఆదివారం కూడా మనం ఈ అంశం గురించి చెప్పుకోవచ్చు కానీ మా ఉద్దేశం ఏమి ఉండినది అంటే లేదు లేదు ఒక వారం ముందు నుండే మన మిత్రులందరూ కూడా మెంటల్ గా కూడా రెడీగా ఉండి దానికి సంసిద్ధతలు అన్నీ కూడా పాటించి, ఈ ఆడియో, వీడియో ఇంకా ఎక్కువ మంది ప్రజలలో ఎడిట్ అయి రికార్డ్ అయి చేరేసరికి ఒక రెండు రోజులు ఏమైనా పట్టేది ఉంటే జుల్ హిజ్జా రాకముందే అన్ని విషయాలు తెలుసుకొని మనం వాటి గురించి సిద్ధంగా ఉండాలి అన్నటువంటి శుభాశయంతో ఇప్పుడే ఈ అంశాన్ని ఎన్నుకోవడం జరిగింది.
సోదర మహాశయులారా జుల్ హిజ్జా మాసం ఇది ప్రస్తుతం మనం ముహర్రం నుండి ఒక కొత్త మాసాన్ని ఏదైతే ప్రారంభించి కొత్త సంవత్సరం అని పేర్కొంటామో దాని ప్రకారంగా చూస్తే ఇది 12వ మాసం. జుల్ హిజ్జా మాసం సూరతు తౌబా ఆయత్ నెంబర్ 36 లో అల్లాహ్ నాలుగు మాసాలు గౌరవప్రదమైనవి అని ఏదైతే తెలిపాడో దాని గురించి వివరణ నేను గత వారంలోని పాఠంలో తెలియజేశాను.
إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِندَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا (ఇన్న ఇద్దతష్షుహూరి ఇందల్లాహిస్నా అషర షహ్రన్) నిశ్చయంగా, అల్లాహ్ గ్రంథంలో, (ఆకాశాలను మరియు భూమిని సృష్టించినప్పటి నుండి) అల్లాహ్ వద్ద నెలల సంఖ్య పన్నెండు. (9:36)
అందులో ఒకటి ఈ జుల్ హిజ్జా మాసం. జుల్ హిజ్జా మాసానికి ఉన్నటువంటి మరో మూడవ ఘనత ఏమిటంటే జుల్ హిజ్జా మాసం హజ్ మాసాలలో కూడా ఒకటి, దీని ప్రస్తావన కూడా ఇంతకుముందు పాఠంలో మనం తెలుసుకున్నాము.
ఖురాన్ లో పది రాత్రుల ప్రమాణం
అయితే జుల్ హిజ్జా మాసంలోని మొదటి దశ తొలి పది రోజుల ఘనతలో అల్లాహ్ సూరతుల్ ఫజర్ లోని తొలి ఆయతులలో ఇలా తెలియపరిచాడు బిస్మిల్లాహిర్రహ్మానిర్రహీమ్:
وَالْفَجْرِ ﴿١﴾ وَلَيَالٍ عَشْرٍ ﴿٢﴾ وَالشَّفْعِ وَالْوَتْرِ ﴿٣﴾ وَاللَّيْلِ إِذَا يَسْرِ ﴿٤﴾ (వల్ ఫజ్ర్. వలయాలిన్ అష్ర్. వష్షఫ్ ఇ వల్ వత్ర్. వల్ లైలి ఇజా యస్ర్.) ఉషోదయపు సాక్షిగా! పది రాత్రుల సాక్షిగా! సరి మరియు బేసి సాక్షిగా! గతించిపోయే రాత్రి సాక్షిగా! (89:1-4)
ఫజర్ సమయం యొక్క ప్రమాణం, ఫజర్ నమాజ్ యొక్క ప్రమాణం, పది రాత్రుల ప్రమాణం, బేసి మరియు దానికి అపోజిట్ గా ఉన్నటువంటి ఈ రెండిటి యొక్క సాక్ష్యం, నడుస్తున్నటువంటి రాత్రి సాక్షి. ఈ సూరత్ యొక్క ఆరంభంలో అల్లాహ్ ఎన్ని విషయాల ప్రమాణం చేసాడో ఒకసారి మీరు గమనించండి. వల్ ఫజ్ర్, వలయాలిన్ అష్ర్, వష్షఫ్ ఇ వల్ వత్ర్, వల్ లైలి ఇజా యస్ర్ ఐదు విషయాల ప్రమాణం చేశాడు. సోదర మహాశయులారా ఇక్కడ ఈ ఐదు విషయాల ప్రస్తావన ఏదైతే వచ్చిందో దీన్ని మనం అర్థం చేసుకోగలిగితే ఒకవేళ.
ఇందులో గొప్ప విషయం ఏమిటంటే ఫజర్ నమాజ్ దాని యొక్క ఘనత చాలా చాలా గొప్పగా ఉంది. ఫజర్ నమాజ్ సమయంలో పగటి దైవదూతలు రాత్రి దైవదూతలు ఏకమవుతారు, ఫజర్ నమాజ్ సమయంలో దైవదూతలు హాజరై ఆ ఖురాన్ ఏదైతే పారాయణం చేయడం జరుగుతుందో వారు వింటారు. సూరత్ బనీ ఇస్రాయిల్ లో దాని ప్రస్తావన వచ్చి ఉంది. అలాగే సోదర మహాశయులారా ఫజర్ నమాజ్ ఎవరైతే చదువుతారో జమాత్ తోని ఆ పొద్దంతా అల్లాహ్ రక్షణలో ఉన్నటువంటి జమానత్ అల్లాహ్ తీసుకుని ఉన్నాడు. ఇంకా ఎన్నో ఘనతలు ఉన్నాయి.
ఆ తర్వాత వలయాలిన్ అష్ర్ ఇక్కడ పది రాత్రులు అని ఏదైతే చెప్పడం జరిగిందో వాస్తవానికి ఈ జుల్ హిజ్జా యొక్క పది రోజులు అని సుమారు ముఫస్సిరీన్ ఖురాన్ వ్యాఖ్యానకర్తలు అందరూ ఏకీభవించారు, ఇందులో విభేదం ఏమీ లేదు. అయితే ఈ పది రాత్రుల్లోనే ఒక రెండు రోజులు ఉన్నాయి చాలా ఘనత గల రోజులు మరింత ఎక్కువగా, ఒకటి షఫా బేసి సంఖ్యలో వస్తుంది ఇది 10వ తారీకు, మరియు వత్ర్ అంటే ఇది 9వ తారీకు బేసి సంఖ్య. దీనికి సంబంధించి కొన్ని హదీసులు కూడా వచ్చి ఉన్నాయి.
ఈ విధంగా చూసుకుంటూ పోతే ఈ తొలి దశ జుల్ హిజ్జా మాసంలో విడివిడిగా కూడా అల్లాహ్ ఇందులో కొన్ని రోజుల ప్రమాణం చేసి ఉన్నాడు. ఉదాహరణకు సూరతుల్ బరూజ్ చదివారంటే అక్కడ అల్లాహ్ ఇలా ప్రమాణం చేసి ఉన్నాడు:
وَشَاهِدٍ وَمَشْهُودٍ (వ షాహిదిన్ వ మష్ హూద్) సాక్షి మరియు సాక్ష్యమివ్వబడినదాని సాక్షిగా! (85:3)
దీన్ పరిపూర్ణత
ఈ విధంగా సోదర మహాశయులారా ఈ జుల్ హిజ్జా మాసంలోని తొలి దశకంలోని ఘనతల్లో మరొక గొప్ప విశేషం, దీని ప్రస్తావన అయితే మనకు సహీ బుఖారీలో కనబడుతుందో హదీస్ నెంబర్ 4407. ఇదే తొలి దశలోని తొమ్మిదవ తారీకు రోజున ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం అరఫాత్ మైదానంలో ఉన్నప్పుడు అల్లాహ్ ఈ ఇస్లాం ధర్మాన్ని సంపూర్ణం చేశాడు. సంపూర్ణం చేసిన ప్రస్తావన సూరతుల్ మాయిదా ఆయత్ నెంబర్ 3 లో ఉంది.
الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ (అల్యౌమ అక్మల్తు లకుమ్ దీనకుమ్) ఈ దినం నేను మీ ధర్మాన్ని మీ కోసం పరిపూర్ణం చేశాను. (5:3)
ఈ సంపూర్ణత చేసిన విషయం ఎంత గొప్ప విషయమో ఈ విషయాన్ని యూదులలో ఉన్నటువంటి పండితులు కూడా గమనించారు. సహీ బుఖారీ లోనే వచ్చి ఉంది ఇంతకు ముందు చెప్పిన హదీస్ నెంబర్ లో యూద పండితులు వచ్చి హజ్రత్ ఉమర్ రజియల్లాహు తాలా అన్హు తో చెప్పారు, మీ ఖురాన్ లో ఒక ఆయత్ ఉంది అది గనక మా గ్రంథంలో అవతరించి ఉండేది ఉంటే అవతరించిన ఆ దినాన్ని మేము ఒక పండుగ దినంగా జరుపుకునే వాళ్ళము. అప్పుడు ఉమర్ రజియల్లాహు తాలా అన్హు చెప్పారు నాకు తెలుసు అది ఏ రోజు అవతరించిందో అనేది, ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం హజ్ చేసిన సందర్భంలో అది కూడా మాకు శుభప్రదమైన ఒక గొప్ప రోజు. ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం అరఫాత్ మైదానంలో ఉన్నారు, యౌమె అరఫా అరఫా రోజున ఈ ఆయత్ అవతరించింది.
కేవలం ఈ హదీస్ యొక్క వివరణలో మనం చాలా విషయాలు తెలుసుకోవచ్చు. దురదృష్టవశాత్తూ ఈ రోజుల్లో ఎంతో మంది ముస్లింలు కొన్ని విషయాలు ఈ హదీస్ లో ఉన్నటువంటివి తెలుసుకోనందువల్ల ఎన్నో రకాల బిదఅత్ లకు సలఫ్ మన్హజ్ కు వ్యతిరేకమైన మార్గంలో పడిపోయారు.
సోదర మహాశయులారా అతి ముఖ్యమైన విషయం అల్లాహ్ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం మరణించేకి ముందే ఇస్లాం ధర్మాన్ని సంపూర్ణం చేశాడు అంటే ఇక ప్రళయం వరకు ఇందులో ఎలాంటి మార్పు చేర్పులకు ఇది గురికాదు. ఇందులో మనం అదనంగా ఏదైనా చేర్చే అవసరం కూడా లేదు. ఇందులో నుండి ఏదైనా తీసే అవసరం కూడా లేదు. ఏ విషయం అయితే ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం మరణాని కంటే ముందు ధర్మంగా లేకుండినదో అది ఎన్నటికీ ధర్మం కాజాలదు అన్న విషయాన్ని మనం గ్రహించాలి.
ఆరాధనల సమ్మేళనం
ఈ జుల్ హిజ్జా యొక్క తొలి దశకం ఘనతల్లో మనం తెలుసుకోవలసిన అతి ముఖ్యమైన మరో విషయం ఇమామ్ ఇబ్ను హజర్ అస్ఖలానీ రహిమహుల్లాహ్ ఫత్హుల్ బారీ సహీ బుఖారీ యొక్క షరహ్ లో తెలిపారు. ఈ పది దినాలకు ఇంత ఘనత ఉండడానికి ఒక కారణం ఏమిటంటే:
ఇస్లాం యొక్క మౌలిక విషయాలు మూల ఆరాధనలు ఈ రోజుల్లోనే ఏకమవుతాయి వేరే ఏ రోజుల్లో కూడా ఇలా జరగదు. కలిమ లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహ్ ముహమ్మదుర్రసూలుల్లాహ్ యొక్క సాక్ష్యం తర్వాత నమాజ్, ఉపవాసం, జకాత్, హజ్. ఈ నాలుగు మరియు మొదటి దానిని కలుపుకోండి కలిమ తయ్యిబా యొక్క సాక్ష్యం, ఇవన్నీ కూడా ఈ పది రోజుల్లో జుల్ హిజ్జా తొలి దశకంలో ఏకమవుతున్నాయి.
హదీసుల వెలుగులో పది రోజుల ఘనత
ఇంకా సోదర మహాశయులారా ఇక ఈ పది రోజుల గురించి ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వారి హదీసులు ఏవైతే వచ్చి ఉన్నాయో ఇక రండి కొన్ని హదీసులపై మనం శ్రద్ధగా సూక్ష్మంగా ఆలోచించే గ్రహించే ప్రయత్నం చేద్దాము. ఇక్కడ నేను వేరు వేరు హదీస్ పదాలు ఏదైతే తీసుకొస్తున్నానో అందులో ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం వేరు వేరు పదాలను ఉపయోగించి ఈ పది రోజుల ఘనతను ఈ పది రోజుల విశిష్టతను ఎలా స్పష్టపరిచారో ఆ విషయాన్ని మీరు గమనించే ప్రయత్నం చేయండి. తర్వాత ఆ యొక్క విశ్వాసం మరియు నమ్మకంతో అందులో చేయవలసిన పనుల గురించి తర్వాత తెలుసుకుందాం.
ఒక హదీస్ అబూ దావూద్ లో వచ్చి ఉంది, దీని యొక్క భావం సహీ బుఖారీ లో కూడా ఉంది, అలాగే తిర్మిజీలో. ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం తెలిపారు:
مَا مِنْ أَيَّامٍ الْعَمَلُ الصَّالِحُ فِيهِنَّ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ هَذِهِ الأَيَّامِ الْعَشْرِ (మా మిన్ అయ్యామిన్ అల్ అమలుస్సాలిహు ఫీహిన్న అహబ్బు ఇలల్లాహి మిన్ హాజిహిల్ అయ్యామిల్ అష్ర్) ఈ పది దినాలలో చేసే సత్కార్యాల కంటే అల్లాహ్ కు అత్యంత ప్రియమైన సత్కార్యాలు మరే ఇతర దినాలలో లేవు. (సహీహ్ బుఖారీ, అబూ దావూద్)
అల్లాహ్ దృష్టిలో అల్లాహ్ వద్ద ఈ పది రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు ఇతర రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల కంటే ఎక్కువగా ప్రీతికరమైనవి, చాలా ప్రియమైనవి. గమనించండి ఇక్కడ ఇతర రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల కంటే ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు అల్లాహ్ వద్ద చాలా ప్రియమైనవి అంటే ఇప్పుడు ఇంక మనం జుల్ హిజ్జా లో ప్రవేశించలేదు కదా ఈ రోజుల్లో చేసే నమాజులు, ఈ రోజుల్లో చేసే దానధర్మాలు, ఈ రోజుల్లో చేసే ఖురాన్ పారాయణం ఇంకా వేరే సర్వ సత్కార్యాలు అల్లాహ్ కు ప్రియమైనవే, కానీ జుల్ హిజ్జా మొదటి దశకంలో చేసే సత్కార్యాలు ఇంతకంటే ఎక్కువ ప్రియమైనవి.
గమనించండి.
فَلَا تَضْرِبُوا لِلَّهِ الْأَمْثَالَ (ఫలా తద్రిబూ లిల్లాహిల్ అమ్సాల్) కనుక మీరు అల్లాహ్ కు సాటి (పోలికలు) కల్పించకండి. (16:74)
అల్లాహ్ కొరకు ఎలాంటి ఉదాహరణ పోలిక లేదు. ఎలాంటి భాగస్వామి పోలికలు లేనివాడు అల్లాహు తాలా. కానీ మన బుద్ధి జ్ఞానాలకు అర్థం కావడానికి, మన అల్పజ్ఞానులకు విషయం స్పష్టంగా అర్థం కావడానికి మనం ప్రతిరోజూ ఎక్కడైతే ఉద్యోగం చేస్తున్నామో, జాబ్ చేస్తున్నామో, పని చేస్తున్నామో, కూలి చేస్తున్నామో గమనించండి. మన యజమానికి, మన సేట్ కి, మన ఓనర్ కి, మన మేనేజర్ కి, మన యొక్క సిఈఓ కి ఏ పని ఎక్కువగా ఏ సందర్భంలో ఏ సమయంలో ప్రియమైనదిగా ఉంటుందో మనం ఆ అవకాశాన్ని పోగొట్టుకోకుండా దాన్ని సద్వినియోగం చేసుకునే మరియు మన యజమాని దృష్టిలో మనం ఎక్కువ స్థానం పొందాలి అన్నటువంటి కాంక్ష ఉంటుందా లేదా మనందరికీ? స్వభావం. అయితే మాలికి యౌమిద్దీన్, యజమానుల్లో కెల్లా అతి గొప్ప యజమాని, అధికారుల్లో కెల్లా సర్వాధికారి, ఆ అల్లాహ్ కు ఏ సత్కార్యం, ఏ పని, ఏ విషయం, ఏ రోజుల్లో ఎక్కువగా ప్రియమో, ప్రియతమో, ఇష్టమో దాన్ని మనం ఆ రోజుల్లో పాటించడం అతనికి అంటే అల్లాహ్ కు ఎంత ఇష్టమో ఒక్కసారి మనం గమనించండి. దీని భావం ఏంటి ఆ రోజుల్లో మనం సత్కార్యాలు ఎక్కువగా చేస్తూ ఉన్నామంటే మనం అల్లాహ్ కు ప్రియులవుతాము, అల్లాహ్ మనల్ని ప్రేమిస్తాడు. అల్లాహ్ ఎవరిని ప్రేమిస్తాడో వారిని శిక్షిస్తాడా? నీవు నీ సంతానాన్ని ప్రేమిస్తావంటే వారిని కొడతావా శిక్షిస్తావా, లేదు కదా? అయితే సోదర మహాశయులారా ఈ విషయాన్ని గ్రహించండి. ఒక పదం ఏమి విన్నారు మీరు అహబ్బు ఇలల్లాహ్ దీన్ని ఇంకా విడమరిచి చెబుతూ ఉండేది ఉంటే చాలా విషయాలు మనకు బోధపడతాయి కానీ ఇప్పుడు ఇచ్చిన చిన్నపాటి ఉదాహరణతో విషయం అర్థమైంది అనుకుంటాను. ఒక పదం ఏం తెలిసింది జుల్ హిజ్జా పది రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు అల్లాహ్ కు చాలా ప్రియమైనవి వేరే రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల కంటే కూడా ఎక్కువగా ప్రియమైనవి.
ఇక రండి హదీసులో ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల గురించి మరో పదం ఏం వచ్చి ఉంది సహీ బుఖారీలో ఉంది హదీస్ నెంబర్ 969.
అఫ్ దల్ – ఎక్కువ ఘనత గలవి
مَا مِنْ أَيَّامٍ الْعَمَلُ الصَّالِحُ فِيهِنَّ أَفْضَلُ (మా మిన్ అయ్యామిన్ అల్ అమలుస్సాలిహు ఫీహిన్న అఫ్ దల్) ఈ దినాలలో చేసే సత్కార్యాల కంటే ఎక్కువ ఘనత గలవి మరే ఇతర దినాలలో లేవు. (సహీహ్ బుఖారీ)
ఇతర రోజుల కంటే జుల్ హిజ్జా పది రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు ఎక్కువ ఘనత గలవి. వాటికి విశిష్టత అనేది ఎక్కువగా ఉంది ఘనత ఎక్కువగా ఉంది అని అన్నప్పుడు మనకు ఎన్ని విషయాలు దీని ద్వారా బోధపడుతున్నాయి కొంచెం ఆలోచించండి. ఖురాన్ హదీసుల ఆధారంగా రమదాన్ లో మన యొక్క పరిస్థితి ఏముంటుంది? కొందరు అంటారు, వాస్తవానికి అది సల్మాన్ ఫార్సీ రజియల్లాహు అన్హు హదీస్ అని కానీ సహీ హదీస్ కాదు అది, రమదాన్ లో ఒక నఫిల్ చేస్తే ఒక ఫరజ్ చేసిన దానితో సమానం, ఒక ఫరజ్ చేస్తే 70 ఫరజులు చేసిన దానితో సమానం, ఇక ప్రజల యొక్క కాంక్ష ఎలా ఉంటుందో చూడండి మనం ఎంతో మందిని చూస్తూ ఉంటాము ఎన్నో ఇండ్లల్లో టీవీల మీద కర్టన్ వేసి ఉంటారు పర్దా వేసి ఉంటారు రమదాన్ అంతా మనం టీవీ చూడకూడదు అని. మరి కొందరు ఎవరైతే వేరే రోజుల్లో షేవ్ చేస్తూ ఉంటారో రమదాన్ లో షేవ్ చేయకుండా ఉంటారు (తెలుగులో ఉర్దూలో గడ్డం గురించి ఒక మూడు నాలుగు నిమిషాల వీడియో ఉంది విని చూడండి). ఇంకా ఎంతో మందిని చూస్తాము ప్రత్యేకంగా ఏదైనా అటక మీద చాలా ఎత్తు మీద ఖురాన్ పెట్టి ఉండేది ఉంటే తీస్తారు . ఎందుకు? ఇది చాలా ఘనత గల సమయం వచ్చేస్తుంది మనం చేసే పుణ్యాల ఘనత ఎక్కువగా పెరిగిపోతుంది అని. రమదాన్ వచ్చినప్పుడు, జుమా రోజు వచ్చినప్పుడు సత్కార్యాల గురించి పుణ్యాల గురించి మనం ఎలా ప్రయత్నం చేస్తున్నామో ఎక్కువ ఘనత గల రోజులు అని ఈ జుల్ హిజ్జా తొలి దశకంలో మనం చేసే సత్కార్యాల యొక్క విశిష్టత ఘనత ఇతర రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల కంటే ఎక్కువగా ఉంది అందుకొరకు మనం ముందుకు వెళ్లాలి.
మూడవ పదం ఏదైతే ప్రస్తావన హదీసుల్లో దీని గురించి వచ్చి ఉందో సహీహు తర్హీబ్ లో షేఖ్ అల్బానీ రహిమహుల్లాహ్ ప్రస్తావించారు.
أَفْضَلُ أَيَّامِ الدُّنْيَا (అఫ్ దలు అయామిద్దున్యా) ప్రపంచ దినాలలో కెల్లా అతి గొప్ప ఘనత గల రోజులు. (సహీహు తర్హీబ్)
ప్రపంచంలో ఎన్ని రోజులు అయితే ఉన్నాయో ఆ రోజుల్లోనే అతి గొప్ప ఘనత గల రోజులు. మీకు విన్న వెంటనే ఇప్పుడు చెప్పిన విషయమే అని అనిపిస్తుందా, అఫ్జల్ ఘనత విశిష్టత అన్న పదం వచ్చింది కానీ చిన్నపాటి తేడా ఉంది గమనించండి ఇంతకుముందు హదీస్ లో ఏదైతే సహీ బుఖారీ యొక్క రిఫరెన్స్ తో చెప్పడం జరిగిందో ఆ హదీస్ లో ఈ దశకంలో చేసే సత్కార్యం చాలా ఘనత గలది వేరే రోజుల్లో చేసే సత్కార్యం కంటే ఎక్కువ ఘనత గలది అని చెప్పడం జరిగింది. ఇప్పుడు ఈ హదీస్ లో అఫ్జలు అయ్యామిద్దున్యా ప్రపంచంలో ఉన్న రోజుల్లోకెల్లా అతి గొప్ప రోజులు అంటే అతి గొప్ప అతి ఘనత గల అతి విశిష్టత గల రోజులు ఈ పది రోజులు.
అలాగే సోదర మహాశయులారా మరో ఉల్లేఖనం ముస్నద్ అహ్మద్ లో వచ్చి ఉంది సహీ హదీస్ ఇది ముస్నద్ అహ్మద్ లోని వాల్యూమ్ 10 పేజీ నెంబర్ 296:
ఈ పది దినాలలో చేసే సత్కార్యాల కంటే అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత గొప్పవి మరియు ఆయనకు అత్యంత ప్రియమైనవి మరే దినాలలో లేవు. (ముస్నద్ అహ్మద్)
ఈ హదీస్ లో రెండు పదాల ప్రస్తావన వచ్చి ఉంది ఒక పదం ఇంతకుముందే మనం అబూ దావూద్ యొక్క ఉల్లేఖనంలో విన్నాము మరో రెండవ పదం ఇందులో వచ్చింది ఏమిటి ఈ హదీస్ లో రెండవ పదం మనం కంటిన్యూ గా ఏదైతే తెలుసుకుంటున్నామో దాని పరంగా చూస్తే నాలుగవది అల్లాహ్ వద్ద రోజుల్లోకెల్లా అతి గొప్ప రోజులు. నేను స్టార్టింగ్ లోనే ఆరంభంలోనే సూరతుల్ కసస్ ఆయత్ నెంబర్ 68 యొక్క ఆధారంతో చెప్పాను అల్లాహ్ తన ఇష్టంతో ఎవరినైనా మరొకరిపై, మరికొందరిని మరికొందరిపై, కొన్నిటిని మరికొన్నిటిపై ఘనత మరియు విశిష్టత అనేది ప్రసాదిస్తాడు అయితే ఇక్కడ అల్లాహ్ వద్ద అజీమ్ గొప్ప ఔన్నత్యం గల రోజులు ఏమైనా ఉండేది ఉంటే ఈ తొలి దశకంలోని రోజులు అని.
ఇంకా సోదర మహాశయులారా ఒకవేళ మనం సునన్ దారమీ లో వచ్చిన హదీస్ ను చూస్తే షేఖ్ అల్బానీ రహిమహుల్లాహ్ సహీహు తర్హీబ్ లో పేర్కొన్నారు అక్కడ మరో రెండు పదాలు అదనంగా ఉన్నాయి. అల్లాహు అక్బర్, ఈ విధంగా చూస్తే ఈ దశకం గురించి ఆరు రకాల వేరు వేరు పదాల ద్వారా భావాలు కలిగేటువంటి వేరు వేరు భావాలు కలిగేటువంటి పదాల ద్వారా ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం దీని యొక్క గొప్పతనాన్ని విశిష్టతను చాలా స్పష్ట పరుస్తున్నారు సునన్ దారమీలో వచ్చిన హదీసుల్లో ఏముంది:
مَا مِنْ عَمَلٍ أَزْكَى عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَلَا أَعْظَمَ أَجْرًا (మా మిన్ అమలిన్ అజ్కా ఇందల్లాహి అజ్జ వజల్ల వలా అఅజమ అజ్రన్) అల్లాహ్ వద్ద అత్యంత పవిత్రమైన మరియు అత్యంత గొప్ప ప్రతిఫలం గల సత్కార్యం మరేదీ లేదు. (సునన్ దారమీ)
ఈ హదీస్ లో కూడా రెండు పదాలు ఏంటి మొదటి పదం అజ్కా ఇందల్లాహ్ వేరే రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల కంటే ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు, అంటే తొలి దశ జుల్ హిజ్జా లోని, ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలు అజ్కా ఎక్కువ పవిత్రమైనవి ఎక్కువగా శుభ్రమైనవి. ఇక్కడ ఎక్కువ పవిత్రమైనవి అంటే ఏంటి నౌజుబిల్లాహ్ అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్ వేరే సత్కార్యాలు అని ఏవైతే మనం చేస్తామో అవి అపరిశుభ్రమా నౌజుబిల్లాహ్ అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్ కాదు నిదానంగా వినండి అర్థం చేసుకుంటూ వెళ్ళండి ఇక్కడ చూడడానికి పదం ఎలా ఉంది అతి పవిత్రమైన అతి పరిశుభ్రమైన అతి శుద్ధమైన ఆచరణ అల్లాహ్ వద్ద ఈ జుల్ హిజ్జా తొలి దశకంలో చేసే ఆచరణ. అంటే భావం ఏ ఆచరణల ద్వారా నైతే మనం పరిశుద్ధులమవుతామో, ఏ సత్కార్యాల ద్వారా నైతే మన పాపాలు మన్నించబడతాయో, ఏ సత్కార్యాల ద్వారా నైతే ఏ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల ద్వారా నైతే మనం పాపాల నుండి విముక్తి పొంది అల్లాహ్ యొక్క కరుణా కటాక్షాలతో వాటి ప్రక్షాళన జరిగి పవిత్రమైపోతామో శుద్ధమైపోతామో ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాల ద్వారా అతి ఎక్కువగా మనం పరిశుభ్రత పొందుతాము. అంటే మన పాపాలు చాలా మన్నించబడతాయి ఈ విధంగా మనం పాప రహితులుగా అయిపోతాము అల్లాహు అక్బర్.
రెండవ పదం ఈ హదీస్ లో వచ్చిన రెండవ పదం సత్ఫలిత ప్రదంగా సత్ఫలిత పరంగా అతి గొప్పది ఈ రోజుల్లో చేసే సత్కార్యము. వేరే రోజుల్లో చేసే సత్కార్యాలకు ఏ పుణ్యం అయితే దొరుకుతుందో, ఏ సత్ఫలితం అయితే దొరుకుతుందో, ఎంత మనకు దానికి బదులుగా రివార్డ్స్ దొరుకుతాయో ఈ రోజుల్లో, ఈ తొలి దశకంలో చేసే సత్కార్యాలకు అంతకంటే ఎంతో గొప్పగా అంతకంటే ఎంతో ఎక్కువగా సత్ఫలితం ప్రసాదించబడుతుంది. కేవలం అర్థం కావడానికి చిన్న ఉదాహరణ, ఇప్పటికి కొన్ని కంపెనీలలో కొన్ని ఫ్యాక్టరీలలో కొన్ని ఉద్యోగాల్లో ఆదివారం సెలవు ఉంటుంది. ఇతర అరబ్ దేశాలలో కొన్ని ప్రాంతాల్లో జుమా రోజు సెలవు ఉంటుంది. కానీ కంపెనీలో పని ఎక్కువగా ఉండి చాలా అవసరమై ఉండి ఈరోజు మీరు పని చేశారంటే మీకు డబల్ జీతం అంతే కాదు ఈరోజు సెలవు మీ కొరకు రిజర్వ్ ఉంటుంది వేరే ఏ సందర్భంలో నైనా మీరు తీసుకోవచ్చు ఇలాంటివి ఉంది కదా, మనం చూస్తూ ఉన్నాము అంతేకాదు పొలాల్లో పని చేసే వ్యవసాయంలో పని చేసే వారు కూడా సామాన్యంగా రోజువారీ కూలి ఒకటి ఫిక్స్ అయి ఉంటుంది కానీ ఎప్పుడైతే పంట రెడీగా ఉంది ఎంత తొందరగా మనం కోత దాన్ని కోసి ఇంట్లోకి తీసుకొచ్చుకుంటామో అంతే ఎక్కువ లాభం ఆలస్యం చేసామంటే వర్షం వల్ల గాని వాతావరణం చేంజ్ అవ్వడం వల్ల గాని ఏదైనా నష్టం అవుతుంది అలాంటప్పుడు కూలి మనుషులు దొరకనప్పుడు ఏం చేస్తారు యజమానులు భూస్వాములు సామాన్య రోజుల్లో ఇచ్చేటువంటి కూలి కన్నా ఎక్కువగా నిర్ణయించి పంట తొందరగా మన గోదాంలోకి రావాలి అని ఆలోచిస్తారు కదా. ఇక్కడ నేను ముందే చెప్పేసాను ఆ ఉదాహరణ కేవలం చిన్నపాటిగా అర్థం కావడానికి అంతే నూటికి నూరు పాళ్ళు చూడడం జరగదు అల్లాహ్ కు ఇలాంటి ఉదాహరణల అవసరమే లేవు. కానీ అల్లాహ్ మనపై దయ తలచి ఇలాంటి గొప్ప శుభాలు గల రోజులు మనకు ప్రసాదించి అందులో చేసే సత్కార్యాలు వాటి యొక్క సత్ఫలితం మనకు వేరే రోజుల్లో ఇచ్చే సత్ఫలితాని కంటే ఎన్నో రేట్లు ఎక్కువగా ఎంతో గొప్పగా అల్లాహ్ మనకు ప్రసాదిస్తాడు అందుకొరకే సోదర మహాశయులారా ఎంత ధర్మ జ్ఞానం ఎక్కువగా మనం తెలుసుకుంటామో పండితులకు దగ్గరగా ఉండి సలఫ్ మన్హజ్ ప్రకారంగా అర్థం చేసుకుంటూ తెలుసుకుంటామో అంతే పుణ్యాల పట్ల ఎక్కువ కాంక్ష కూడా పెరుగుతుంది, పుణ్యాలు సంపాదించే మార్గాలు కూడా మనకు తెలుస్తూ ఉంటాయి.
సోదర మహాశయులారా ఈ తొలి దశకం దీనికి ఇంత గొప్ప ఘనత ఎందుకు ఉన్నది ఇంతకుముందే సంక్షిప్తంగా కొన్ని విషయాలు మీకు ప్రస్తావించాను ఈ దశకంలోనే ఒక రోజు ఉంది ఆ రోజు గురించే సూరతుల్ ఫజర్ లో వల్ వత్ర్ అని చెప్పడం జరిగింది మరియు సూరతుల్ బరూజ్ లో మష్ హూద్ అని చెప్పడం జరిగింది, ఏంటి అది అరఫా యొక్క రోజు అల్లాహు అక్బర్ ఎంత గొప్ప రోజు అది. చాలా గొప్ప రోజు అరఫా రోజు హాజీల కొరకు ఒక ప్రాణం లాంటిది.
అరఫా దినం యొక్క విశిష్టత
అవును ఎందుకంటే మనిషి హజ్ పేరు మీద లక్షలు ఖర్చుపెట్టి ఏడు ఎనిమిది రోజులు కాదు నెల రెండు నెలలు మక్కాలో పడి ఉండి ఎన్నో నమాజులు ఎన్నో సత్కార్యాలు ఎన్నో పనులు చేసినా అరఫాత్ మైదానంలో తొమ్మిదవ రోజు ఏదైతే వచ్చి అక్కడ ఇబాదత్ చేయాలో ఆరాధన చేయాలో తొమ్మిదో తారీకు ఒకవేళ అరఫాలో హాజరు కాలేదంటే అతని హజ్ కానే కాదు. తిర్మిజీలో వచ్చి ఉంది, సహీ హదీస్ ఇది. అంతటి గొప్ప ఘనత గల రోజు గమనించండి. ముస్లిం షరీఫ్ లో వచ్చిన హదీస్ ప్రకారం గమనించండి ఆ రోజు అల్లాహ్ ఎంత మందిని నరకం నుండి విముక్తి కలిగిస్తాడో వేరే ఏ రోజుల్లో కూడా అంత మందిని విముక్తి కలిగించడు అల్లాహు అక్బర్.
وَلِلَّهِ عُتَقَاءُ مِنَ النَّارِ، وَذَلكَ فِي كُلِّ لَيْلَةٍ (వలిల్లాహి ఉతఖాఉ మినన్నార్, వ జాలిక ఫీ కుల్లి లైలహ్) మరియు అల్లాహ్ నరకం నుండి ఎంతో మందిని విముక్తులను చేస్తాడు, ఇది ప్రతి రాత్రి జరుగుతుంది. (సహీహ్ తిర్మిజీ)
مَا مِنْ يَوْمٍ أَكْثَرَ مِنْ أَنْ يُعْتِقَ اللَّهُ فِيهِ عَبْدًا مِنَ النَّارِ مِنْ يَوْمِ عَرَفَةَ (మా మిన్ యౌమిన్ అక్సర మిన్ అన్ యుఅతికల్లాహు ఫీహి అబ్ దన్ మినన్నారి మిన్ యౌమి అరఫా) అరఫా దినాన అల్లాహ్ నరకం నుండి దాసులను విముక్తి చేసినంతగా మరే ఇతర దినాన విముక్తి చేయడు. (సహీహ్ ముస్లిం)
రమదాన్ లో విన్నాము కదా మనం రమదాన్ ఆన్లైన్ క్లాసులలో మీరు హాజరయ్యారు కదా ఏం విన్నాము తిర్మిజీ యొక్క సహీ హదీస్ అల్లాహ్ రమదాన్ లోని ప్రతి రాత్రిలో ఎంతో మంది నరకవాసులను నరకం నుండి విముక్తి కలిగిస్తాడు. కానీ ఇక్కడ హదీస్ వినండి అరఫా రోజున అల్లాహ్ ఎంత ఎక్కువ మందిని నరకం నుండి విముక్తి కలిగిస్తాడో అంత పెద్ద సంఖ్యలో వేరే ఏ రోజుల్లో కూడా విముక్తి కలిగించడు అంత గొప్ప అంత పెద్ద సంఖ్యలో ఇక గమనించండి ఆ రోజు మనం ఉపవాసం పాటించడం ఓ అల్లాహ్ నన్ను నరకం నుండి కాపాడు నరకానికి తీసుకువెళ్లే పాపాల నుండి కాపాడు అల్లాహ్ అని ఏడ్చుకుంటూ ఆ నరకంతో భయపడుతూ అల్లాహ్ తో శరణు కోరడం ఎంత అవసరమో ఒకసారి ఆలోచించండి.
అంతేకాదు ఆ హదీసులో మరో శుభవార్త కూడా ఉంది ఏముంది అల్లాహ్ అరఫా రోజున తన దాసులకు చాలా దగ్గరికి వస్తాడు అల్లాహు అక్బర్ అల్లాహు అక్బర్ సలఫె సాలిహీన్ యొక్క అఖీదా ఇక్కడ అల్లాహ్ వస్తాడు అని తెలిపాడు మనము నమ్మాలి కానీ అల్లాహ్ కు తగిన రీతిలో వస్తాడు అని నమ్మాలి ఎలా వస్తాడు దాని గురించి మనం ప్రశ్నించవద్దు అల్లాహ్ కరుణామయుడు మనపై దయ తలచు వాడు నరకం నుండి విముక్తి కలిగించే రోజు అది అల్లాహ్ తన దాసులకు అతి సమీపం అవుతాడు అని అంటే మనం ఈ తొలి దశకంలో ప్రత్యేకంగా అరఫా రోజున మనకు మనం అల్లాహ్ కు దగ్గరగా కావడానికి ఇంకా ఎంత సత్కార్యాల్లో ముందుకు ఉండి పాపాలకు దూరంగా ఉండాలో గమనించండి.
అరఫా యొక్క రోజు ఘనతలో వచ్చిన హదీస్ ను మనం గమనిస్తే: అల్లాహ్ హజ్ కొరకు అరఫాత్ మైదానంలో వచ్చి ఉన్నవారి పాపాలను పాపాలు అనేనా కాదు కాదు సంతోషం వహించండి హదీస్ లో ఇంకా ఉంది ఆ హాజీలు ఎవరెవరి గురించి అయితే దువాలు చేస్తారో వారందరి పాపాలను అల్లాహ్ మన్నించేస్తాడు దాసులకు మరింత తృప్తి ఆనందం కలగాలని అల్లాహ్ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం నోట మరింత వివరణ తెలియపరిచాడు. ఏంటి వారి పాపాలు ఇసుక యొక్క ఉసికలో చిన్న చిన్న రాళ్లు ఏవైతే ఉంటాయో వాటికంటే ఎక్కువ సంఖ్యలో వర్షపు నీటి చుక్కల కంటే ఎక్కువ సంఖ్యలో సముద్రములోని నురుగు కంటే ఎక్కువ సంఖ్యలో హాజీలను హాజీలు ఎవరెవరి గురించి అయితే దువాలు చేశారో వారందరి పాపాలను అల్లాహ్ మన్నించేస్తాడు అల్లాహు అక్బర్ అందుకొరకు అల్లాహ్ నుండి మనం మన పాపాల మన్నింపు కొరకు మనం చేయవలసిన అతి ముఖ్యమైన పని ఏంటో తెలుసా అల్లాహ్ యొక్క తౌహీద్ పై స్థిరంగా ఉండాలి. షిర్క్ కు అతి దూరంగా ఉండాలి, ప్రవక్త సున్నత్ ను అవలంబించాలి బిదఅత్ ను విడనాడాలి అందుగురించే గమనించండి మువత్తా ఇమామ్ మాలిక్ లో వచ్చిన హదీస్ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం తెలిపారు:
أَفْضَلُ مَا قُلْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّونَ مِنْ قَبْلِي: لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (అఫ్ దలు మా కుల్తు అన వన్నబియ్యూన మిన్ కబ్లీ: లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు వహదహు లా షరీక లహు, లహుల్ ముల్కు వలహుల్ హమ్దు వహువ అలా కుల్లి షయ్ ఇన్ కదీర్) నేను మరియు నాకంటే ముందు వచ్చిన ప్రవక్తలు పలికిన పదాలలో అత్యుత్తమమైనది: అల్లాహ్ తప్ప మరే ఆరాధ్యుడు లేడు, ఆయన ఏకైకుడు, ఆయనకు ఎలాంటి భాగస్వామి లేడు. సార్వభౌమాధికారం ఆయనదే, సర్వ స్తోత్రములు ఆయనకే శోభిస్తాయి, మరియు ఆయన ప్రతి వస్తువుపై సర్వాధికారి. (మువత్తా ఇమామ్ మాలిక్)
నేను మరియు నాకంటే ముందు ప్రవక్తలందరూ కూడా పలికినటువంటి అతి ఉత్తమ పదాలు అతి ఘనత గల పదాలు లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు వహదహు లాషరీకలహ్ లహుల్ ముల్కు వలహుల్ హమ్దు వహువ అలా కుల్లి షైయిన్ కదీర్. అరఫా రోజున ప్రత్యేకంగా హాజీలు ఎక్కువగా చదవాలి వేరే వారు కూడా హాజీలనే కాదు మనం కూడా ఎవరైతే హజ్ చేయమో సహీ బుఖారీ లోనే హదీస్ అయితే మీకు గుర్తుంది కదా ఎవరైతే ఉదయం 100 సార్లు లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు వహదహు లాషరీకలహు లహుల్ ముల్కు వలహుల్ హమ్దు వహువ అలా కుల్లి షైయిన్ కదీర్ చదువుతారో వారి 100 పాపాలు మన్నించబడతాయి వారి కొరకు 100 పుణ్యాలు వ్రాయబడతాయి వారి కొరకు 100 స్థానాలు పెంచబడతాయి వారిని ఉదయం చదివేది ఉంటే సాయంకాలం వరకు సాయంకాలం చదివేది ఉంటే ఉదయం వరకు షైతాన్ నుండి రక్షింపబడడం జరుగుతుంది మరో గొప్ప ఘనత ఆ రోజు అతని కంటే ఉత్తముడు మరొకడు ఉండడు ఎవరైనా ఉండేది ఉంటే ఇలా లేదా ఇంతకంటే ఎక్కువ చదివిన వారు.
సోదర మహాశయులారా సుమారు గంట టైం కావస్తుంది ఇప్పటివరకు మనం జుల్ హిజ్జా మాసంలోని తొలి దశకం యొక్క ఘనత వింటూ వస్తున్నాము అయితే రండి మరి కొన్ని క్షణాల్లో అతి ముఖ్యమైన కొన్ని విషయాలు చెప్పి నా యొక్క ప్రసంగాన్ని ముగిస్తాను ఆ తర్వాత మీ ప్రశ్నలు ఏవైనా ఉండేది ఉంటే వాటిని మనం తీసుకుందాము.
సోదర మహాశయులారా అరఫా రోజు యొక్క ఘనత చివరి ఒక మాట చెప్తాను అరఫా గురించి అరఫా రోజు యొక్క ఘనత ఎవరైతే హజ్ లో ఉన్నారో వారి గురించి మనం కొన్ని విషయాలు తెలుసుకున్నాము. కానీ ఎవరైతే హజ్ లో లేరో వారి గురించి కూడా కొన్ని విషయాలు తెలుసుకున్నాము అయితే హజ్ లో లేని వారి గురించి మరో శుభవార్త ఏమిటంటే ఎవరైతే హజ్ చేయడం లేదో వారు తమ తమ దేశాల్లో తమ తమ ప్రాంతాల్లో తొమ్మిదవ తారీకు జుల్ హిజ్జా రోజున ఉపవాసం ఉండాలి దీని కారణంగా అల్లాహ్ రెండు సంవత్సరాల వారి పాపాలను మన్నించేస్తాడు అల్లాహు అక్బర్ (సహీహ్ ముస్లిం, హదీస్ నెంబర్ 1162) ఎంత గొప్ప ఘనత గమనించండి అలాగే సోదర మహాశయులారా సంవత్సరంలోని 365 రోజుల్లో అతి గొప్ప రోజు అతి ఘనత గల రోజు అది యౌమున్ నహర్ పదవ తారీకు అవును పదవ తారీకు ఎక్కువ ఘనత గలదా లేదా అరఫా రోజు ఎక్కువ ఘనత గలదా చిన్నపాటి విభేదం ధర్మవేత్తల మధ్య ఎక్కడైనా మీరు వినేది ఉంటే కన్ఫ్యూజ్ కాకండి ఎవరైనా యౌమున్ నహర్ ను ఘనత గలది అని అనేది ఉంటే కూడా మీరు వ్యతిరేకించే అవసరం లేదు. కానీ ఎవరైతే యౌమున్ నహర్ 10వ తారీఖుకు ఎక్కువ ఘనత గలది అని చెప్పారో వారి వద్ద డైరెక్ట్ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం యొక్క హదీస్ ఉంది అబూ దావూద్ హదీస్ నెంబర్ 1765 మరియు దానికి ఎన్నో కారణాలు కూడా ఉన్నాయి.
నహర్ దినం – త్యాగాల దినం
ఎందుకు సర్వ సామాన్యంగా ఈ హదీస్ కాకుండా మరొక హదీస్ ద్వారా మనకు తెలుస్తున్న విషయం ఏమిటంటే అల్లాహ్ కు ఈ రోజున ఖుర్బానీ అంటే చాలా ఎక్కువ ఇష్టం మరియు హజ్ లో ఉన్న వారు తల్బియా చదవడం, తక్బీర్ చదవడం చాలా ఇష్టం అంతే కాదు ఎవరైతే హజ్ లో లేరో వారు తమ తమ ప్రాంతాల్లో ఏదైతే వారికి ఈదుల్ అద్హా పండుగ రోజు ఉంటుందో ఖుర్బానీ పండుగ అని సామాన్యంగా ఏదైతే మనం అంటామో ఆ రోజున వారు తక్బీర్ ఎక్కువగా చదవడం ఇది వారి కొరకు చాలా ఘనత గల విషయం.
ఈ పది రోజులలో చేయవలసిన ముఖ్యమైన పనులు
సోదర మహాశయులారా జుల్ హిజ్జా తొలి దశ ఘనతలో యౌమున్ నహర్ గురించి మనం తెలుసుకుంటూ ఉంటిమి ఆ రోజు చాలా ఘనత గల రోజు ఎందుకంటే ఎన్నో రకాల ఆరాధనలు ఎన్నో రకాల ఇబాదత్ లు ఆ రోజు ఏకమవుతున్నాయి అందుకొరకు సంవత్సరంలోని రోజుల్లో కెల్లా యౌమున్ నహర్ ఖుర్బానీ యొక్క రోజు మొదటి రోజు చాలా ఘనత గలది అని కూడా చెప్పడం జరిగింది. అయితే మనం ఖుర్బానీ కూడా చేస్తూ ఉండాలి అలాగే ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం మనకు నేర్పినటువంటి ఇంకా ఎన్నో సత్కార్యాల్లో మనం ముందుకు ఉండాలి. ప్రత్యేకంగా, ప్రత్యేకంగా మనం చేయవలసిన సత్కార్యాలు ఏవైతే ఉన్నాయో వాటిని ఒక లిస్ట్ మాదిరిగా నేను సంక్షిప్తంగా తెలియజేస్తున్నాను ఆ తర్వాత మన ఈ ప్రసంగం అనేది సమాప్తం అవుతుంది.
సోదర మహాశయులారా తౌహీద్ లో మనం చాలా బలంగా స్థిరంగా నిలకడగా నమ్మకంగా గట్టిగా ఉండాలి ఎందుకంటే ఇదే మన సత్కార్యాలన్నిటికీ మూలం ఇదే మన సత్కార్యాలు అల్లాహ్ వద్ద స్వీకరించబడటానికి గొప్ప సబబు ఈ తౌహీద్ మన జీవితానికి వెన్నెముక లాంటిది ఆత్మ లాంటిది చాలా ముఖ్యమైనది మనం వేరే ఎన్ని పనులు ఎంత ఎక్కువగా చేసినా ఎన్ని సత్కార్యాలు ఎంత ఎక్కువగా చేసినా ఒకవేళ మనం అల్లాహ్ యొక్క తౌహీద్ పై స్థిరంగా లేము అంటే సోదర మహాశయులారా చాలా చాలా నష్టంలో మనం వెళ్ళిపోతాము ఎందుకంటే అల్లాహ్ ఈ తౌహీద్ కు ఇచ్చినటువంటి ఘనత వేరే ఏ దానికి అంత ఎక్కువగా లేదు దీనికి సంబంధించి ఖురాన్ హదీసుల్లో ఎన్నో ఆయతులు ఎన్నో హదీసులు ఉన్నాయి వాటన్నిటినీ ఇప్పుడు చెప్పడానికి అవకాశం లేదు కానీ అర్థం చేసుకోండి తౌహీద్ ను ముందు పరుచుకోవాలి స్థిరంగా ఉండాలి షిర్క్ కు అతి దూరంగా ఉండాలి ప్రవక్త సున్నత్ ను అవలంబించాలి బిదఅత్ ను విడనాడాలి అందుగురించే గమనించండి మువత్తా ఇమామ్ మాలిక్ లో వచ్చిన హదీస్ ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం తెలిపారు నేను మరియు నాకంటే ముందు ప్రవక్తలందరూ కూడా పలికినటువంటి అతి ఉత్తమ పదాలు అతి ఘనత గల పదాలు అతి విశిష్టత గల పదాలు లా ఇలాహ ఇల్లల్లాహు వహదహు లాషరీకలహ్ లహుల్ ముల్కు వలహుల్ హమ్దు వహువ అలా కుల్లి షైయిన్ కదీర్.
అరఫా రోజున ప్రత్యేకంగా హాజీలు ఎక్కువగా చదవాలి వేరే వారు కూడా హాజీలనే కాదు మనం కూడా ఎవరైతే హజ్ చేయమో సహీ బుఖారీ లోనే హదీస్ అయితే మీకు గుర్తుంది కదా ఎవరైతే ఉదయం వంద సార్లు ఇలా చదువుతారో వారి వంద పాపాలు మన్నించబడతాయి వారి కొరకు వంద పుణ్యాలు రాయబడతాయి వారి కొరకు వంద స్థానాలు పెంచబడతాయి వారిని ఉదయం చదివేది ఉంటే సాయంకాలం వరకు సాయంకాలం చదివేది ఉంటే ఉదయం వరకు షైతాన్ నుండి రక్షింపబడడం జరుగుతుంది. మరో గొప్ప ఘనత ఆ రోజు అతని కంటే ఉత్తముడు మరొకడు ఉండడు ఎవరైనా ఉండేది ఉంటే ఇలా లేదా ఇంతకంటే ఎక్కువ చదివిన వారు.
సోదర మహాశయులారా సుమారు గంట టైం కావస్తుంది ఇప్పటివరకు మనం జుల్ హిజ్జా మాసంలోని తొలి దశకం యొక్క ఘనత వింటూ వస్తున్నాము. అయితే రండి మరి కొన్ని క్షణాల్లో అతి ముఖ్యమైన కొన్ని విషయాలు చెప్పి నా యొక్క ప్రసంగాన్ని ముగిస్తాను.
సోదర మహాశయులారా తౌహీద్ పై స్థిరంగా ఉండాలి. ప్రవక్త సున్నత్ పై స్థిరంగా ఉండండి. ఐదు పూటల నమాజులు పురుషులు జమాత్ తో పాటిస్తూ ఉండండి ఫజర్ నమాజ్ యొక్క సంబంధించి ఫజర్ నమాజ్ తర్వాత జికిర్ చేస్తూ ఉండడం ద్వారా ఏదైతే గొప్ప హజ్ యొక్క పుణ్యం పొందగలుగుతాము అన్నటువంటి ఒక గత పాఠంలోని వీడియో ద్వారా ఏదైతే తెలపడం జరిగిందో ఒక సోదరుడు ప్రశ్నించాడు ఈ రోజుల్లో కరోనా వైరస్ కారణంగా భయం చెంది మస్జిద్ కు వెళ్ళకుంటే ఏమైనా పాపమా? అవును కరోనా వల్ల ఎంత మనం భయపడుతున్నామో ఒక్క విషయం గమనించండి చావు ఏ రీతిలోనైనా రానుంది కానీ మనం తగిన జాగ్రత్తలు పాటిస్తూ మస్జిద్ లు తెరవబడిన తర్వాత కూడా వేరే ఇంకా ఏ ధర్మ కారణం లేకుండా జమాత్ ను వదలడం మనకు మనం చాలా నష్టంలో పడేసుకుంటున్నాము. ఎన్నో ఎన్నో ఎన్నో ఎన్నో రకాల గొప్ప సత్ఫలితాలను పుణ్యాలను మనం పోగొట్టుకుంటున్నాము. అందుకొరకు అలా చేయకండి స్త్రీలు సమయంలో ఇంట్లో నమాజు చేయాలి మరియు నమాజ్ విషయానికి వస్తే మనం ప్రత్యేకంగా ఈ రోజుల్లో నమాజ్ ద్వారా ఎలా ఎక్కువ పుణ్యాలు పొందగలుగుతాము పురుషులు తొలి సమయంలో మస్జిద్ కు రావడం ద్వారా మరియు ఫరజ్ నమాజ్ కంటే ముందు తర్వాత సున్నతులు ఏవైతే ఉన్నాయో వాటిని పాబందీగా పాటించడం ద్వారా ఇంట్లో స్త్రీలు తొలి సమయంలో నమాజు చేస్తూ దానికంటే ముందు తర్వాత ఉన్నటువంటి సున్నతులు పాటించడం ఫరజ్ నమాజ్ చేసిన తర్వాత కొంతసేపు నమాజు చేసుకున్న స్థలంలోనే కూర్చుండి ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం నేర్పినటువంటి దువాలు ఒకవేళ యాద్ లేకుంటే కంఠస్థం లేకుంటే పుస్తకంలో చూసి చదవండి మొబైల్ లో చూసి చదవండి పాపం ఏమీ లేదు.
అలాగే సోదర మహాశయులారా నమాజ్ విషయానికి వస్తే ఇంకా తహజ్జుద్ నమాజ్ ఉంది అలాగే సలాతుద్దోహా చాష్త్ నమాజ్ ఉంది మరియు ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం జోహర్ తర్వాత కొన్ని సందర్భాల్లో నాలుగు చేసే విషయంలో కూడా ప్రోత్సహించారు అసర్ కంటే ముందు నాలుగు చేసే విషయంలో కూడా ప్రోత్సహించారు దీనికి సంబంధించి మా యూట్యూబ్ ఛానల్ జెడికె నసీర్ లో సున్నతు నమాజుల ఘనత అని రెండు వీడియోలు ఉన్నాయి తప్పకుండా విని మరింత ఎక్కువ జ్ఞానం పొందే ప్రయత్నం చేయండి.
అలాగే సోదర మహాశయులారా ఈ జుల్ హిజ్జా తొలి దశంలో మనం ఉపవాసాలు పాటించవచ్చు తొమ్మిదవ తారీకు ఉపవాసం గురించి చెప్పడం జరిగింది రెండు సంవత్సరాల పాపాలు మన్నించబడతాయి అని కానీ అదే కాకుండా మీరు ఒకవేళ ఒకటి నుండి ఎనిమిది వరకు నఫిల్ ఉద్దేశంతో ఉపవాసాలు పాటించినా పాపం లేదు. ఈ రోజుల్లో కొందరు ఒక విషయాన్ని ప్రచారం చేస్తున్నారు ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఒకటి నుండి ఎనిమిది వరకు ఉపవాసం ఉన్నట్టు ఎక్కడా రుజువు లేదు అందుకొరకు కేవలం తొమ్మిది ఉండాలి అని సోదర మహాశయులారా ఇలాంటి తప్పుడు ప్రచారాలు చేయడంలో మనం ముందుకు వెళ్ళకూడదు ఎవరైనా ఏది మంచి భావనతో ఏదైనా ఒక చిన్న ఆధారం దొరికింది అని ఎలా ప్రచారం చేస్తే అల్లాహ్ వారికి హిదాయత్ ఇవ్వు గాక వారి యొక్క జ్ఞానం మరింత ఎక్కువగా అధికంగా ప్రసాదించు గాక కానీ న్యాయమైన మాట ధర్మ పండితులు తెలిపినటువంటి విషయం స్వయంగా మీరు హదీసును గ్రహించండి ఇప్పటివరకు మనం విన్న హదీసులో మామిన్ అయ్యామిన్ అల్ అమలస్సాలిహ్ ఏ ఆచరణ కూడా ఏ సత్కార్యం కూడా ఈ రోజుల్లో ఎంత ఎక్కువగా అల్లాహ్ కు ప్రియమో పవిత్రమో ఎక్కువ పుణ్యప్రదమో ఎక్కువ ఘనత గల విశిష్టత గలదో ఆరు రకాల పదాలు మనం విన్నాం కదా గుర్తుందా అందులో ప్రవక్త సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం అన్ని సత్కార్యాల గురించి చెబుతున్నారు.
నేను మీకు మరో విషయం ఆ హదీసుల్లో వచ్చింది ఇంకా చెప్పలేదు టైం సరిపడటం లేదు అని కానీ సంక్షిప్తంగా చెప్తున్నాను గుర్తుంచుకోండి సహాబాలు అడిగారు సహాబాల దృష్టిలో జిహాద్ యొక్క స్థానం చాలా గొప్పగా ఉంది. సహాబాలు అడిగారు ప్రవక్త మీరు ఏ ఆచరణ కూడా అంత అల్లాహ్ కు ప్రియమైనది కాదు అంటున్నారు జిహాద్ కూడా లేదా అని అంటే ప్రవక్త ఏమన్నారు జిహాద్ కూడా లేదు ఒకవేళ ఏదైనా జిహాద్ ఉండేది ఉంటే అంటే వేరే సందర్భంలో చేసే జిహాద్ ఏదైనా ఉండేది ఉంటే ఏది అది మనిషి తన ప్రాణంతో తన ధనంతో వెళ్ళాడు ఏ ఒక్క దానితో కూడా తిరిగి రాలేదు అలాంటి వ్యక్తి విషయం వేరు అని చెప్పారు గమనించండి. ఉపవాసం ఇక సత్కార్యాల్లో రాదా ఇట్లా జనరల్ గా మనం ఆలోచించేది ఉంటే ఉమ్మె సల్మా రజియల్లాహు తాలా అన్హా ఇంకా వేరే కొందరు సహాబీల సహాబియాత్ ల యొక్క ఉల్లేఖనాలు ఉన్నాయి ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఉపవాసం పాటించినట్లుగా అందుకొరకు సోదర మహాశయులారా సోదరీమణులారా నఫిల్ ఉపవాసాలు ఈ రోజుల్లో ఉండవచ్చు మరియు ఈ హదీసుల యొక్క భావంతో మనకు ఏమి తెలుస్తుంది వేరే రోజుల్లోని ఉపవాసాల కంటే ఎక్కువ పుణ్యం వేరే రోజుల్లోని నమాజుల కంటే ఎక్కువ పుణ్యం వేరే రోజుల్లోని దానధర్మాల కంటే ఎక్కువ పుణ్యం ప్రతి సత్కార్యం ఈ రోజుల్లో చేస్తే దాని యొక్క పుణ్యం వేరే రోజుల్లో చేసిన దానికంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది.
అలాగే సోదర మహాశయులారా దానధర్మాలు కూడా ఎక్కువగా చేయండి. ఈ మధ్యలో ఖుర్బానీ చేయడం మర్చిపోకండి ఖుర్బానీ ఈ రోజుల్లో కరోనా వైరస్ కారణంగా కొన్ని ప్రభుత్వాలు కొన్ని రాష్ట్రాలు ఖుర్బానీ పై పాబందీ చేయాలి ఖుర్బానీ చేయనివ్వకూడదు అన్నటువంటి ప్రయత్నాలు చేస్తున్నట్లు జరుగుతుంది కానీ ఒకవేళ ముస్లింలు అందరూ ఐక్యంగా ఉండి మేము కరోనా వైరస్ కు సంబంధించినటువంటి జాగ్రత్తలు పాటిస్తూ పరిశుభ్రతకు మేము ఒక అందరి కొరకు ఒక గొప్ప ఉపమానంగా ఒక ఐడియల్ గా నిలుస్తాము అంత పరిశుభ్రత మేము పాటిస్తాము అన్నటువంటి మాట ఇచ్చి అలాగ మనం వాస్తవంగా పాటిస్తూ ఖుర్బానీ చేయడానికి ముందుకు వచ్చామంటే అల్లాహ్ యొక్క సహాయం తప్పకుండా అందుతుంది కానీ విషయం ఏంటి మనలో కూడా ఎన్నో రకాల కొన్ని తప్పిదాలు ఉంటాయి దాని కారణంగా మనపై ఇలాంటి ఆంక్షలు వస్తాయి చివరికి ఫలానా వారు మనకు శత్రువులు మనల్ని చేయనివ్వడం లేదు అన్నటువంటి నినాదాలు మనం చేస్తాము కానీ వాస్తవానికి శత్రువులు చేసే ప్రయత్నాలు చేస్తారు ఎందుకు చేయరు వారు కానీ మనం చేసే ప్రయత్నాలు మనం ఎందుకు సరిగ్గా చేయకూడదు ఇక్కడ విషయం ఆలోచించండి నౌజుబిల్లాహ్ అస్తగ్ఫిరుల్లాహ్ కొందరు నా మాటను తప్పుడుగా తీసుకుంటారు నేనంటాను ఎగ్జాంపుల్ నీ శత్రువు నీ మేలు ఎందుకు కోరుతాడు ఒక చిన్న ఉదాహరణ కానీ నీవు ఒక ఉత్తమ ముస్లిం గా నీవు చేసే పని మీద ఒక శత్రువు కూడా వేలు లేపకుండా ఉండేటటువంటి ప్రయత్నం ఒకవేళ మనం చేసేది ఉంటే అటు అల్లాహ్ నుండి సహాయం కోరుతూ అల్లాహ్ ఇచ్చిన ఆదేశాన్ని నెరవేర్చడానికి ఏ ఆటంకాలు రాకూడదు అన్నటువంటి ప్రయత్నాలు చేస్తూ పరిశుభ్రత గాని లేకుంటే ఈ కరోనా కు సంబంధించినటువంటి జాగ్రత్తలు గాని ఇంకా ఏ ఏవి అవసరం ఉన్నాయో వాటన్నిటిని మనం పాటించాము అంటే అల్లాహ్ యొక్క సహాయం తప్పకుండా అందుతుంది అంటే నేను చెప్పే విషయం మనుషులం మనం కొన్ని కొరతలు కొన్ని లోటుపాట్లు మనవి ఉంటాయి మనం వాటిని కూడా దూరం చేసుకొని ఉత్తమ రీతిలో మనం పని చేసే ప్రయత్నం చేయాలి అల్లాహ్ మనకు ఇదే ఆదేశించాడు ప్రవక్త ముహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఏం చెప్పారు:
إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الإِحْسَانَ عَلَى كُلِّ شَىْءٍ (ఇన్నల్లాహ కతబల్ ఇహ్సాన అలా కుల్లి షయ్) నిశ్చయంగా అల్లాహ్ ప్రతి విషయంలోనూ ఇహ్సాన్ (ఉత్తమ రీతిలో ప్రవర్తించడాన్ని) తప్పనిసరి చేశాడు. (సహీహ్ ముస్లిం)
అల్లాహ్ ఇహ్సాన్ ప్రతి విషయంలో మీరు పాటించాలని విధిగా ఉంచాడు గమనించండి సహీ హదీస్ ఇది కతబల్ ఇహ్సాన ఫీ కుల్లి షై. ఇక్కడ ఇహ్సాన్ అంటే ప్రతి పనిని మీరు ఎక్దం పర్ఫెక్ట్ గా లోటుపాట్లు లేకుండా ఇతరులకు ఇబ్బంది లేకుండా మంచి విధంగా చేసే ప్రయత్నం చేయండి అయితే ఆవేశాలకు కోపతాపాలకు దూరం ఉండి మంచి కార్యాల్లో ఇంకా మనం ముందుకు వెళ్ళాలి.
కుటుంబ సంస్కరణ మరియు ఇహ్సాన్
ఖురాన్ పారాయణం అధికంగా చేయాలి ఇంతవరకే మన సోదరుడు అబ్దుల్లా తెలిపినట్లు ఇంకా పండుగ కొరకు సుమారు ఇటు వారం పది రోజులు అటు సుమారు పది రోజులు ఇంకా కనీసం ఎంత లేకున్నా 15 20 రోజుల సమయం ఉంది ఈ మధ్యలో కూడా మనం పిల్లల కొరకు ఒక మంచి ప్రోగ్రాం మొదలుపెట్టాలన్నటువంటి కాంక్ష కూడా మాది ఉంది మీరు రండి ఈ రోజుల్లో పెద్దల కొరకు ధర్మం నేర్చుకోవడానికి ఏదో ఒక రకమైన సౌకర్యం ఉండవచ్చు కానీ పిల్లల గురించి మనం ఆలోచిస్తున్నామా అల్లాహ్ ఏమని చెప్పాడు:
قُوا أَنفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا (ఖూ అన్ఫుసకుమ్ వ అహ్లీకుమ్ నారా) మిమ్మల్ని మరియు మీ కుటుంబ సభ్యులను అగ్ని నుండి కాపాడుకోండి. (66:6)
మీరు కూడా నరకం నుండి రక్షణ పొందండి మీ యొక్క సంతానాన్ని కూడా మీరు రక్షణ కలిగించండి అని. అయితే పిల్లలకు ఇస్లాం నేర్పడం చాలా ముఖ్యం అలవాటు చేయండి ఇంట్లో ఆడపిల్లలకు ఏడు సంవత్సరాల వయసు పైగా అయ్యారు అంటే వారికి పరదా విషయాలు గాని పరపురుషులతో ఉండేటటువంటి విషయాలు గాని నేర్పండి మెల్లమెల్లగా అలవాటు చేయండి నమాజు గురించి ఇతర సత్కార్యాల గురించి పిల్లల ద్వారా దానధర్మాలు చేయించండి మంచి అలవాట్లు మంచి గుణాలు వారికి కూడా అబ్బే విధంగా ప్రయత్నం చేస్తూ ఉండండి.
సంక్షిప్తంగా ఒకే మాటలో చెప్పాలంటే అల్లాహ్ కు ఇష్టమైన ప్రతి మంచి పని చేయడంలో ముందుకు అల్లాహ్ కు ఇష్టం లేని ప్రతి చెడు పని చేయడంలో వెనక్కి ఎంత దూరం ఉండగలిగితే అంతే ప్రయత్నం చేయాలి అల్లాహ్ జుల్ హిజ్జా తొలి దశకం ఏదైతే రాబోతున్నదో ఈసారి మనం అల్లాహ్ కు ఇలాంటి సత్కార్యాలతో మనం ముందుకు వచ్చి మనం ఉత్తమమైన ముస్లిం గా చూపించే ప్రయత్నం చేయాలి అలాంటి కాంక్ష మనం కలిగి ఉండాలి అల్లాహ్ మనందరికీ సద్బుద్ధిని ప్రసాదించు గాక అల్లాహ్ తన కరుణాకటాక్షాలతో మనపై దయ తలచు గాక మన ఆయుష్షులో బరకత్ ప్రసాదించు గాక మనకు ఆరోగ్యాలు ప్రసాదించు గాక మన ధన ప్రాణ సత్కార్యాలలో వృద్ధిని దయచేయు గాక మనము జీవించి ఉన్నంతకాలం ఇస్లాం మరియు ఈమాన్ పై నిలకడ ప్రసాదించు గాక మనకు ఈ లోకం నుండి మనము వెళ్ళేది ఉంటే మన తుది శ్వాస తౌహీద్ పై ఈమాన్ పై కలుగునట్లుగా భాగ్యము కలుగజేయుగాక మన పాపాలను మన్నించు గాక మనకు ధర్మ జ్ఞానం ఎక్కువగా నేర్చుకుంటూ ఉండి అల్లాహ్ దాని ప్రకారంగా ఆచరిస్తూ ఇతరులకు ఆహ్వానించే భాగ్యం ప్రసాదించుగాక. ఆమీన్. వ ఆఖిరు దఅవానా అనిల్ హమ్దులిల్లాహి రబ్బిల్ ఆలమీన్. వస్సలాము అలైకుం వరహ్మతుల్లాహి వబరకాతహు.
దీన్ని షేర్ చెయ్యండి మీ బంధుమిత్రులతో , బారకల్లాహు ఫీకుమ్: “మంచికి మార్గనిర్దేశం చేసేవారికి దానిని ఆచరించిన వారితో సమానమైన పుణ్యం లభిస్తుంది” [సహీహ్ ముస్లిం, 3వ భాగం, నం .4665] ఈ క్రింది లింక్ దర్శించి మీ స్నేహితులు మరియు బంధువులు మా వాట్సాప్ గ్రూపులో చేరవచ్చు: teluguislam.net/whatsapp/. మా టెలిగ్రామ్ ఛానల్ https://t.me/teluguislam .మా యూట్యూబ్ ఛానల్: youtube.com/c/teluguislam . జిక్ర్ & దుఆల కోసం కొత్త వెబ్సైటు: telugudua.net
You must be logged in to post a comment.